Ευρισκόμεθα εις τον ένατον στίχον: «Καὶ δώσω τοὺς πονηροὺς ἀντὶ τῆς ταφῆς αὐτοῦ καὶ τοὺς πλουσίους ἀντὶ τοῦ θανάτου αὐτοῦ· ὅτι ἀνομίαν οὐκ ἐποίησεν, οὐδὲ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ». Και να σας το αποδώσω σε μίαν μετάφρασιν, να το αναλύσουμε μετά: «Και θα παραδώσω σε τιμωρία και θάνατο τους πονηρούς για την Ταφή Του, και για την εκδίκησή της - που φθάνει, δηλαδή, να Τον θανατώσουν και να Τον θάψουν - και τους πλουσίους σαν αντάλλαγμα για τον θάνατό Του. Γιατί ο δούλος μου, ὁ παῖς Κυρίου, ο δούλος μου, δεν έκανε καμία παράβαση του νόμου, ούτε βρέθηκε δόλος ή λόγος ψεύτικος στο στόμα Του».
Εδώ τώρα αναφέρεται, όπως θα δούμε, εις τον βέβαιον θάνατον, τον διαπιστωθέντα θάνατον, αφού θα εθάπτετο· όταν λέμε «θα θάψουμε κάποιον», σημαίνει ότι είναι νεκρός, ότι έχει διαπιστωθεί ο θάνατός του. Προσέξατέ το, είναι πολύ σημαντικό αυτό. Διότι αν δεν έχω βεβαίωση, πίστωση του θανάτου, πώς θα έχω Ανάσταση; Διότι η Ανάστασις δεν είναι μία… το να συνέλθω από μίαν λιποθυμία. Έχω πραγματικό θάνατον, έχω ταφήν πραγματικήν, άρα πραγματικόν θάνατον και ανάσταση πραγματική. Και συνεπώς αφού ετάφη, τότε τα πράγματα είναι σίγουρα ότι έχει πεθάνει. Και ακούστε τώρα την Ιστορίαν, όπως ακριβώς -αυτά είναι η προφητεία-, όπως ακριβώς η Καινή Διαθήκη πλέον μας την αποκαλύπτει την Ιστορία· και μην ξεχνάμε, είναι κάτι που θα το επαναλαμβάνω διαρκώς: Όταν πραγματώνεται μία προφητεία, πραγματώνεται από την Ιστορία, από τα γεγονότα, έχω το πιο σίγουρο και ασφαλές στοιχείον.
Τώρα, η ιστορία. Γράφει ο απόστολος Παύλος στην πρώτη προς Κορινθίους επιστολή του, στο 15ο κεφάλαιο: «Παρέδωκα γὰρ ὑμῖν ἐν πρώτοις ὃ καὶ παρέλαβον (:Σας παρέδωσα εκείνο που παρέλαβα) ὅτι Χριστὸς ἀπέθανεν - ἀπέθανεν!- ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν κατὰ τὰς γραφάς». Είδατε, εις το Σύμβολον της Πίστεως, όταν βάζουμε το «κατὰ τὰς γραφάς» δεν είναι παρωνυχίς· είναι υπαινιγμός ότι αυτό που σαν γεγονός το έχομε, ήδη προανηγγέλθη από τους προφήτας και είναι πολύ σημαντικό, εξαιρετικά σημαντικό, κεντρικόν σημείον, θα έλεγα. Και γράφει, λοιπόν, ο Παύλος: «κατὰ τὰς γραφάς ἀπέθανεν»· διότι οι Γραφές ομιλούν περί του θανάτου Του. «Καὶ ὅτι – συνεχίζει ο Παύλος- ἐτάφη, καὶ ὅτι ἐγήγερται τῇ τρίτη ἡμέρᾳ κατὰ τὰς γραφάς». Πάλι «κατά τας γραφάς». «Ἐτάφη». «Θάφτηκε». Αλλά θάπτεται μόνον ό,τι είναι νεκρόν. Άρα πέθανε. Το «ἐτάφη» είναι τονισμός του «ἀπέθανε». Βλέπετε, επιμένω σ’ αυτό. Και το «ἐτάφη κατά τας Γραφάς», για να μην το πει δύο φορές ο απόστολος Παύλος, το λέει εις το τέλος της προτάσεως, συνδέοντας και την Ανάσταση. «Καὶ ὅτι ἐγήγερται τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ κατὰ τὰς γραφάς». Το «κατά τας γραφάς» είναι και στο «ἐτάφη». Ποιες Γραφές; Αυτό που σας διάβασα. Αυτό που σας διάβασα από τον προφήτην Ησαΐαν.
Το μασοριτικόν κείμενο – υπενθυμίζω, είναι το επίσημον, οὕτως εἰπεῖν, κείμενο των Εβραίων της Παλαιάς Διαθήκης. Γιατί αυτό που εμείς έχομε είναι των Εβδομήκοντα. Μετάφραση των Εβδομήκοντα, του 3ου αιώνος π. Χ. Μην ξεχνάτε, όμως, ότι είναι ένα αποδεκτόν, πέρα για πέρα, κείμενο που το βρίσκομε από την ίδια την Καινή Διαθήκη να είναι αποδεκτόν. Δηλαδή τι σημαίνει αυτό; Οι ιεροί συγγραφείς της Καινής Διαθήκης ως επί το πλείστον –ως επί το πλείστον- χρησιμοποιούν το κείμενο των Εβδομήκοντα. Εφόσον έγραψαν ελληνικά τα ευαγγέλιά τους, τις επιστολές τους. Κάπου και πού θα συναντήσομε να είναι παρμένα από το εβραϊκό. Ο Ματθαίος χρησιμοποιεί, ίσως κάτι περισσότερο από τους άλλους, από το εβραϊκό κείμενο. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, έχομε δύο και μπορούμε να τα συγκρίνομε αυτά, είναι πολύ χρήσιμον και γι'αυτό κι εγώ τα χρησιμοποιώ. Κάποτε ένα σημείον να είναι πιο, θα λέγαμε, ζωηρόν, εκφραστικόν, στους Εβδομήκοντα ή στο μασοριτικόν ή σε μίαν άλλην μετάφρασιν, γιατί έχομε κι άλλες μεταφράσεις που έχουνε γίνει, της Παλαιάς Διαθήκης. Αρχαίες μεταφράσεις, παλιές.
Λοιπόν, το μασοριτικόν γράφει: «Ἀπῄτησαν τὴν ταφήν του ἐν μέσῳ τῶν ἀσεβῶν καὶ ὁ τάφος του μετὰ τῶν πλουσίων». Είναι εκφραστικότατο! Από το μασοριτικό κείμενον. Να το εξηγήσουμε. Εδώ γίνεται σαφής αναφορά ότι «ὁ παῖς Κυρίου», ο δούλος του Κυρίου, θα εσταυρούτο εν μέσω δύο κακούργων. Θα επαναλάβω το κείμενο: «Ἀπῄτησαν τὴν ταφήν του ἐν μέσῳ τῶν ἀσεβῶν». Καταρχάς, τον θάνατό Του εν μέσω των ασεβών και εν συνεχεία την ταφή του. Δηλαδή ότι θα εσταυρούντο δύο κακούργοι –αυτό το ξέρομε τώρα από την Ιστορία- και ότι θα ετίθετο –πού;- στον τάφο των πλουσίων. Βάζω πληθυντικό. Θα ετίθετο εις τον λαξευτόν τάφο του ευσχήμονος Ιωσήφ του από Αριμαθαίας που ήταν πλούσιος βουλευτής. Σας καταπλήσσει αυτό; Αναφέρεται εδώ η καταδίκη Του μεταξύ των κακούργων και ότι θα επέθαινε και ότι η ταφή του θα εγίνετο σε τάφο των πλουσίων. «Ὁ τάφος του μετὰ τῶν πλουσίων». Είναι εκπληκτικόν. Δηλαδή, υπάρχει σαφήνεια, παρότι έτσι πρέπει· μία προφητεία κάπως αινιγματικώς, αινιγματωδώς, μπορεί να διατυπώνεται.
Ότι θα ήταν δε λαξευτός ο τάφος, σε βράχο, το λέγει στην ωδή του ο Ιωνάς. Η γνωστή ωδή του Ιωνά που είναι και στο Μεγάλο Ωρολόγιον, εκεί εις τον Όρθρον, που είναι οι εννέα ωδές, οι «γραφικές» ωδές, δηλαδή αυτές που είναι παρμένες από την Αγία Γραφή. Τι λέει εκεί στην ωδή του ο Ιωνάς, όταν πετάχτηκε εις την θάλασσαν και τον κατάπιε το ψάρι· και μέσα εις την κοιλίαν του κήτους είπε την ωδή του. Και μεταξύ των άλλων είπε και τούτη τη φράση: «Ἔδυ (:έδυσε, έγειρε – λέμε: ο ήλιος έδυσε, δηλαδή έγειρε· δύω, δύσις)- ἔδυ ἡ κεφαλὴ μου εἰς σχισμὰς ὀρέων». Δηλαδή: «έγειρε το κεφάλι μου σε σχισμές ορέων». Ποίων «ὀρέων»; Ο Ιωνάς ούτε πέθανε στην κοιλιά του κήτους- τον ξέρασε το κήτος- ούτε υπήρχαν βράχια μέσα εις την κοιλίαν του κήτους. Ψάρι ήταν, σπλάχνα ήταν, κρέας ήταν. «Εἰς σχισμὰς ὀρέων»…
Ναι, αλλά είναι εις τύπον, αυτή η όλη ιστορία του Ιωνά εις τύπον του Ιησού Χριστού. Ο Χριστός δεν είπε καμία προφητεία. Καμία. Τις άφησε όλες για τους ανθρώπους. Μία μόνο χρησιμοποίησε. Όταν του είπαν: «Και ποιος είσαι και τι κάνεις και τι φτιάχνεις;». Και είπε την προφητεία του Ιωνά: «Όπως έμεινε ο Ιωνάς», λέει, «τρεις μέρες εις την κοιλίαν του κήτους, έτσι θα μείνει στην καρδιά της γης ο Υιός του ανθρώπου. Κι όπως τον ξέρασε το κήτος τον Ιωνά, έτσι και ο Υιός του ανθρώπου θα αναστηθεί». Η μοναδική προφητεία περί της Αναστάσεώς Του που είπε ο Χριστός. Είναι σημαντικοτάτη. Δεν είναι απλώς λόγια, αλλά είναι πράξις, έργον. Οπότε – τι λέει τώρα εδώ- «ἔδυ ἡ κεφαλὴ μου εἰς σχισμὰς ὀρέων». Αναφέρεται στον Χριστόν. Διότι μπήκε σε λαξευτόν τάφον που το είχε λαξεύσει ο Ιωσήφ, καινούριος, ακόμη δεν είχε τοποθετηθεί νεκρός. Ήτανε φυσικός τάφος. «Φυσικός», δηλαδή φυσικός βράχος, ακριβέστερα, που ελαξεύτηκε. Συνεπώς, έγειρε το κεφάλι του Ιησού, πού; Σε σχισμές –τι θα πει «σχισμές»; Σε ένα άνοιγμα ορέων, βράχων, πέτρας. Κατά δε το κείμενον των Εβδομήκοντα σημαίνει τους ενόχους της καταδίκης του Ιησού που ήσαν πλούσιοι και πονηροί, όπως οι Αρχιερείς, οι Φαρισαίοι και οι Γραμματείς.
Λέγει ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας· ο οποίος έχει υπομνηματίσει τον προφήτην Ησαΐαν- ἐν παρόδῳ σας το λέγω αυτό: «Δικαίως φησὶν τοὺς πονηροὺς καὶ δικαίους δώσω εἰς χεῖρας ἐχθρῶν ἀντὶ τῆς ταφῆς αὐτοῦ». Δηλαδή για τον θάνατον του δικαίου. «Δικαίως», λέει, «θα δώσω τους πονηρούς και τους πλουσίους στα χέρια των εχθρών, για να πληρώσουν τα επίχειρα της κακίας των· του θανάτου του δικαίου και της ταφής Του». Και τι είναι αυτό; «Καὶ ἀντὶ τοῦ θανάτου αὐτοῦ, πονηροὺς δὲ αὐτούς - συνεχίζει ο άγιος Κύριλλος, θα το πούμε παρακάτω - καὶ πλουσίους ἀποκαλεῖ. Πονηροὺς μὲν ὡς συκοφαντήσαντας καὶ ἐπ’ αἰτίας ἐώλης –με αιτίες έωλες, δηλαδή κούφιες- - ἀπεκτονότας τὸν Ἰησοῦν· πλουσίους δὲ ὅτι χρήμασι πεποιήκασιν τοὺς Πιλάτου δορυφόρους τὸ σεπτὸν καὶ μέγα τῆς Ἀναστάσεως συκοφαντῆσαι μυστήριον». Ποιοι είναι οι εχθροί που τους παρέδωσαν; Είναι οι Ρωμαίοι. Είναι οι Ρωμαίοι. Αγαπητοί μου, το μέγα έγκλημα των Εβραίων πληρώθηκε –σαφώς πληρώθηκε!- με την άλωσιν της Ιερουσαλήμ. Σαφώς!...Και η Αγία Γραφή το είπε αυτό. Και οι Πατέρες το λένε. «Επλήρωσαν», λοιπόν –είδατε αυτό το «ἀντὶ τῆς ταφῆς, εἰς χεῖρας ἐχθρῶν» - «εσείς εφονεύσατε και θάψατε τον δίκαιον. Τώρα… τώρα θα δείτε τι έχετε να πάθετε. Το και το!».
Εδώ για την ιστορία θα σας πω κάτι. Το αναφέρει ο Ευσέβιος στην «Εκκλησιαστική» του «Ιστορία». Απλώς για την ιστορία σας το λέω. Α, συγνώμη, πριν σας το πω, λέγει ο Θεοδώρητος: «Αὐτὸς δὲ ὁ παθών –δηλαδή ο Ιησούς Χριστός που έπαθε- τῷ ρωμαϊκῷ τούτους παρέδωκεν πολέμῳ». «Τους παρέδωσε εις τον ρωμαϊκό πόλεμον». Δηλαδή στην άλωση της Ιερουσαλήμ. Λέει, λοιπόν, ο Ευσέβιος στην Ιστορία του, στην Εκκλησιαστική του Ιστορία το εξής: ότι ο άγιος Ιάκωβος ο Αδελφόθεος, ο οποίος βεβαίως ήτο Χριστιανός και μάλιστα ο πρώτος επίσκοπος Ιεροσολύμων, και ο οποίος έκανε μέρα-νύχτα προσευχή ο άνθρωπος αυτός, υπέρ του λαού του. Υπέρ του λαού των Εβραίων. Εμαρτυρείτο από τους Εβραίους ότι ήτανε πάντα γονατιστός ώστε τα γόνατά του είχαν σκληρύνει σαν τα γόνατα της καμήλου. Μέρα νύχτα προσηύχετο! Ποιο ήταν το περιεχόμενο; Και να πιστεύσει ο λαός, οι Εβραίοι, και να μετανοήσουν για το έγκλημά τους, και να μην αλωθούν, όπως το είχε προείπει ο Κύριος. Ο Κύριος δεν είπε: «Δεν θα μείνει πέτρα πάνω στην άλλη πέτρα; Κι όλα αυτά που λέτε ότι είναι ωραία και σπουδαία και οι οικοδομές, δεν θα μείνει τίποτα!». Αυτό ήτο το περιεχόμενον της προσευχής, μέρα νύχτα σας λέω, γονατιστός, ο άγιος Ιάκωβος ο Αδελφόθεος.
Κάποτε, κάποιοι φθονεροί τον πήραν και τον πήγαιναν, δεν ξέρω πού, να δικαστεί. Και όπως πήγαινε στον δρόμο, ένας χασάπης, κρεοπώλης, πετάχτηκε από το μαγαζί του και με ένα ρόπαλο τον χτύπησε στο κεφάλι. Φανατισμός ε; Και τον εσκότωσε τον Άγιον Ιάκωβο. Επειδή ο άγιος Ιάκωβος ήτο αποδεκτός -αν και Χριστιανός!- είχε καλό χαρακτήρα και αγαπούσε πολύ τους Εβραίους, γι’ αυτό οι Εβραίοι τον απεδέχοντο. Οι Εβραίοι όχι ως Χριστιανοί· απλώς ως Εβραίοι, με την πατρώα θρησκεία. Τον απεδέχοντο. Γι ‘αυτόν τον λόγο θεώρησαν τον θάνατον του Ιακώβου ανοσιούργημα. «Πωωω!...Εφόνευσαν τον δίκαιον». «Δίκαιον» έλεγαν τον Ιάκωβον τον Αδελφόθεον. Εις τον Ιησούν Χριστόν αφού δεν πίστευσαν. Πέρασαν δε πολλά χρόνια, περίπου μία γενεά είχε περάσει, ο άγιος Ιάκωβος ζούσε - απέδωσαν την άλωσιν της Ιερουσαλήμ εις τον άδικον φόνον του Ιακώβου! Ποιοι; Οι Εβραίοι! Γιατί μόνον τον Ιάκωβο είχαν αποδεχτεί. Όχι τον Ιησούν Χριστόν. Αλλά η άλωση, όμως, της πόλεως έγινε εξαιτίας της δίκης και καταδίκης εις θάνατον του Ιησού Χριστού. Σας το ‘πα απλώς, έτσι, για την ιστορία.
Έτσι, λοιπόν, έχομε αυτό που λέει ο Θεοδώρητος ότι τους παρέδωκε εις τα χέρια των Ρωμαίων. Πράγματι, αυτή η φοβερή καταστροφή της Ιερουσαλήμ, που έγινε το 70 μ. Χ. ήταν η τιμωρία του λαού αυτού για τον σταυρικό θάνατο του Ιησού. Ήταν η μεγαλύτερη αδικία που προέβη ποτέ ο Ισραήλ, εις βάρος του «ἁγίου τοῦ Ἰσραήλ». «Ὁ ἅγιος τοῦ Ἰσραήλ», όπως έτσι, ανά πάσα στιγμή, Τον ονοματίζει ο προφήτης Ησαΐας. Μπορούσαν, όμως, να μετανοήσουν. Γιατί εκλήθησαν να μετανοήσουν. Δεν θα πάθαιναν τίποτε. Το πρώτο κήρυγμα του αποστόλου Πέτρου την ημέρα της Πεντηκοστής ήτανε κήρυγμα μετανοίας. Θα γλύτωναν. Αλλά ο λαός, σαν σύνολο, δεν μετενόησε. Είδατε; 3.000 μετανόησαν. Μετά, άλλες 2.000, έγιναν 5.000 αυτοί που μετενόησαν. Μπροστά, όμως, στο μεγάλο πλήθος του λαού ήτανε λίγοι. Συνεπώς, ο λαός σαν σύνολο δεν επίστεψε. Γιατί δεν επίστεψε; Φρικτό να το λέει κανείς. Τον εμπόδισαν οι άρχοντές του. Και μάλιστα, το ιερατείον της εποχής εμπόδισε τον λαό να μην πιστέψουν στον Ιησούν Χριστόν.
Και πάμε εις τους δύο επομένους στίχους, τον δέκατον και τον ενδέκατον: «Καὶ Κύριος βούλεται καθαρίσαι αὐτὸν ἀπὸ τῆς πληγῆς. Ἐὰν δῶτε περὶ ἁμαρτίας, ἡ ψυχὴ ὑμῶν ὄψεται σπέρμα μακρόβιον· καὶ βούλεται Κύριος ἀφελεῖν ἀπὸ τοῦ πόνου τῆς ψυχῆς αὐτοῦ, δεῖξαι αὐτῷ φῶς καὶ πλάσαι τῇ συνέσει, δικαιῶσαι δίκαιον εὖ δουλεύοντα πολλοῖς (:σε πολλούς), καὶ τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν αὐτὸς ἀνοίσει - του ρήματος φέρω, ἀνα-φέρω, ἀνοίσει». Να σας διαβάσω την απόδοση. Είναι δύσκολα τα κείμενα και θέλουν την απόδοση να την λέμε, έτσι, κάπως γραμμένη και μετά να κάνομε την ανάλυσή μας. «Και ο Κύριος θέλει να Τον αποδείξει καθαρόν και να Τον απαλλάξει από την πληγή που η ενοχή των άλλων του επέφερε. Εάν, λοιπόν, Αυτόν προσφέρετε σαν εξιλαστήριο θυσία για τις αμαρτίες σας, τότε η ψυχή σας θα δει την ατελεύτητη ζωή. Και ο Κύριος θέλει να αφαιρέσει τον πόνο της ψυχής Του, δείχνοντας σε Αυτόν φως και αναπλαστική δύναμη συνέσεως. Θέλει ο Κύριος να αποδείξει αθώον τον Δίκαιον, που διακονεί καλά πολλούς. Και αυτών τις αμαρτίες Αυτός θα βαστάσει, θα φέρει, θα βαστάσει».
Ποια είναι αυτή η «πληγή» που ο Κύριος, ο Θεός Πατήρ θέλει να τον καθαρίσει; Είναι η απόδειξις της αθωότητός Του. Αυτός είναι ο καθαρισμός της πληγής. Η απόδειξη της αθωότητός Του. Λέγει ο Θεοδώρητος: «Καθαρίσαι, τοὐτέστιν, ἀθῶον αὐτὸν δεῖξαι καὶ μὴ ὑποκείμενον θανάτῳ». Τι σημαίνει το «καθαρίσαι» -απαρέμφατον- «να τον καθαρίσει», δηλαδή «να Τον αποδείξει αθώον». Και συνεπώς δεν μπορούσε, δεν έπρεπε να υποστεί θάνατον.
Στο ορθόδοξο τελετουργικό μας, την Μεγάλη Παρασκευή, προβάλλεται αγαπητοί μου, ο Κύριος επί του Σταυρού. Προβάλλεται ως ένοχος. Προβάλλεται ως ένοχος υπό των αρχόντων του αιώνος τούτου. Τον θεώρησαν ένοχον. Και το Πάσχα αποδεικνύεται από του Πατρός δίκαιος και αναμάρτητος και αθώος. Γιατί; Αφού ανεστήθη. Τι σημαίνει αυτό; Που δεν τον κράτησε ο Άδης ως ένοχον. Ήρθε πάνω στη γη. Η ψυχή Του, το σώμα στον τάφο. Η ανθρωπίνη ψυχή. Πάντα ηνωμένος ο Θεός Λόγος με το σώμα εις τον τάφον και την ψυχήν εις τον Άδην. Πάντα ηνωμένος ο Θεός Λόγος. Μην το ξεχνούμε. Ήθελε να δείξει ότι ήτο αθώος. Αλλιώτικα, δεν θα υπήρχε η ανάσταση. Έτσι, οι άρχοντες της εποχής τον θεωρούν ένοχον και τον κοροϊδεύουν: «Να», λέει, «ο βασιλιάς των Ναζωραίων». «Ο βασιλιάς των Ναζωραίων». Με την επιγραφή επί του σταυρού. Ο δε Θεός καθαρίζει την πληγή. Δηλαδή; Τον αποδεικνύει αθώον. Τον αναστήνει τον Χριστόν. Το δε Πνεύμα το Άγιον την ημέρα της Πεντηκοστής Τον εσφράγισε αιώνιον δίκαιον και αληθή υιόν του Θεού που ενηνθρώπησε. Γι’ αυτό και το κήρυγμα του Πέτρου ήταν υπέρ του Ιησού Χριστού.
«Εάν, συνεπώς, Αυτόν», λέει ο Ησαΐας, «εσείς Τον προσφέρετε σαν εξιλαστήριο θυσία, εσείς Τον προσφέρετε –είναι χαρακτηριστικό αλήθεια, είναι μερικά πράγματα που είναι ακατανόητα, είναι ανεξήγητα, που γράφτηκαν οκτώ αιώνες προ Χριστού, που λέγει εδώ ότι «ἐὰν δῶτε περὶ ἁμαρτίας (:εάν εσείς –σεις!- Τον δώσετε περὶ ἁμαρτίας, δηλαδή για την συγχώρηση των αμαρτιών σας) - θα το καταλάβετε από μια άλλη φρασούλα· που λέει «εάν δώσεις έναν αμνόν περί αμαρτίας, δηλαδή να θυσιαστεί για τις δικές σου τις αμαρτίες, ως ανθρώπου ή ως λαού» - τότε θα έχετε ‘’μακρόβιον σπέρμα’’», δηλαδή «μακρόβιον σπέρμα», «θα ζήσετε, θα ζήσετε»· που σημαίνει τι; «Δεν θα πεθάνετε ποτέ!». Τι σημαίνει εδώ; Σημαίνει ότι όταν Τον προσφέρομε –και Τον προσφέρομε, εις την Θεία Λειτουργία, λειτουργικά πια- και οικειωθούμε την θυσία Του, με το να κοινωνήσουμε, τότε έχομε την αιώνιον ζωήν. Ακόμη και αυτό το προφητεύει ο Ησαΐας. Είναι καταπληκτικό, αγαπητοί μου. Όταν κάθομαι να τα διαβάζω για να σας τα πω, δεν ξέρω, συγκλονίζομαι! Πιστεύω πως κι εσείς συγκλονίζεστε όπως τα ακούτε.
Λέγει ο Θεοδώρητος: «Τεύξεται τῆς αἰωνίου ζωῆς». Αυτό είναι το «μακρόβιον σπέρμα». Πάντοτε κάθε προφητεία έχει την συσκίασή της. «Ταύτην γὰρ μακρόβιον κέκληκεν», λέγει ο Θεοδώρητος. Δηλαδή, «αυτήν την αιώνιον ζωήν την απεκάλεσε –πώς την απεκάλεσε;- μακρόβιον ζωήν». Με μάκρος ζωή.
«Καὶ βούλεται Κύριος –να πάμε στο κείμενο πάλι- δικαιῶσαι δίκαιον εὖ δουλεύοντα πολλοῖς (:και θα δικαιώσει –λέει- και θέλει ο Κύριος να δικαιώσει τον δίκαιον, που έχει δουλέψει, έχει εργαστεί - ξέρετε ‘’δουλεύω’’, εργάζομαι ως δούλος, αυτό θα πει ‘’δουλεύω’’. Όταν δεν εργάζομαι ως δούλος, απλώς: εργάζομαι· το ρήμα ‘’δουλεύω’’ θα πει ‘’εργάζομαι ως δούλος’’ -σε πολλούς, εργάστηκε σαν δούλος σε πολλούς)». Ο Χριστός έγινε δούλος.
Δεν λέει ο απόστολος Παύλος: «μορφήν δούλου λαβών»; «Και δεν ήρθε ο ίδιος», λέει, «διακονηθῆναι ἀλλὰ διακονῆσαι»; «Δεν ήρθα για να διακονηθώ, ήρθα για να διακονήσω». Λοιπόν. Εδώ ο Θεός Πατήρ - να εξηγήσω αυτό- θέλει να αποδείξει αθώον αυτόν τον Δίκαιον, που στάθηκε διάκονος σε πολλούς. Λέγει ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας: «Ὁ μὲν οὖν δίκαιος, εὖ δουλεύων πολλοῖς, καλῶς δουλεύων, ὑπηρετῶν πολλούς, νοηθείη ἂν οὐχ ἕτερός τις, παρὰ γὲ τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν (:Πρέπει να νοηθεί όχι κάποιος άλλος, παρά αυτός ο Ιησούς Χριστός). Οὐ γὰρ ἦλθε διακονηθῆναι, καθὰ φησίν αὐτός(: καθώς λέγει ο Ίδιος, δεν ήρθε να διακονηθεί), διακονῆσαι δὲ μᾶλλον κατὰ τὴν τῆς ἐνανθρωπήσεως οἰκονομίαν (:ήλθε να υπηρετήσει). Καὶ συμπληροῦται τί; Καὶ τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν αὐτὸς ἀνοίσει. (:Αυτός θα φέρει, Αυτός θα σηκώσει τις αμαρτίες των πολλών)».
Έτσι, αγαπητοί, παντού φαίνεται σαφέστατα ο αντιπροσωπευτικός θάνατος του Ιησού Χριστού. Εκείνο δε το «πολλοῖς», «σε πολλούς», δείχνει και τα έθνη. Διότι ο Χριστός δεν απέθανε μόνο υπέρ του Ισραήλ, αλλά για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Αυτό θέλει να πει αυτό το «πολλοῖς».
Και προχωρούμε εις τον δωδέκατον στίχον: «Διὰ τοῦτο αὐτὸς κληρονομήσει πολλοὺς καὶ τῶν ἰσχυρῶν μεριεῖ σκῦλα, ἀνθ᾿ ὧν παρεδόθη εἰς θάνατον ἡ ψυχὴ αὐτοῦ, καὶ ἐν τοῖς ἀνόμοις ἐλογίσθη· καὶ αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν ἀνήνεγκε καὶ διὰ τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν παρεδόθη». Μια σύντομη μετάφραση: «Γι'αυτό, Αυτός θα κληρονομήσει πολλούς, θα τους κάνει δικούς Του και τα λάφυρα των ισχυρών θα τα κατακτήσει. Γιατί παραδόθηκε σε θάνατο η ζωή Του και λογαριάστηκε ανάμεσα εις τους ανόμους. Κι αυτός έφερε τις αμαρτίες πολλών – που θα πει: ‘’όλων’’· ή, το αφήνω: ‘’πολλών’’, θα το δείτε παρακάτω- και για τις αμαρτίες των παρεδόθη εις θάνατον». Διαρκής επανάληψις. Διαρκής. Παρεδόθη για τις αμαρτίες. Διαρκής.
Αναφέρεται το αποτέλεσμα εδώ της θυσίας του Παιδός του Κυρίου. «Διὰ τοῦτο», λέει το κείμενο, δηλαδή «γι’ αυτόν τον λόγο», «κληρονομήσει πολλούς». Τι θα πει αυτό; Λέει ένας εκκλησιαστικός ερμηνευτής: «Ἐπειδὴ εἰς ἑαυτὸν τὰς τῶν πολλῶν ἀνέλαβε ἁμαρτίας (:Επειδή ανέλαβε των πολλών -λέει- τις αμαρτίες, γι'αυτό ακριβώς θα κληρονομήσει πολλούς)». Τι θα πει «θα κληρονομήσει πολλούς»; «Θα τους κατακτήσει». «Θα τους κερδίσει», επειδή οι πολλοί θέλουν απαλλαγή των αμαρτιών των που μόνον εις την αντιπροσωπευτική θυσία Εκείνου μπορούν να την βρουν. Όσοι Τον αναζητήσουν μέσα εις τους αιώνες δια της πίστεως, γίνονται δικοί Του, καθίστανται δικοί Του, κτήμα Του, περιουσία Του, κληρονομία Του. Περιουσία Του, η «οὐσία αὐτοῦ». Γι' αυτό και η Εκκλησία λέγεται: «ο περιούσιος λαός του Θεού». «Περιούσιος», θα πει «περιουσία». Και είθε όλοι να γίνομε περιουσία Του. Δηλαδή κληρονομία Του.
Η οικείωσις δε, αυτή, γίνεται πάντοτε δια της πίστεως. Ο Χριστός πέθανε για όλους, μα για όλους τους ανθρώπους, αλλά τελικά κληρονομεί μόνο εκείνους, οι οποίοι θα οικειωθούν την θυσία Του ως αντιπροσωπευτική θυσία, για να πουν: «Εγώ πιστεύω εις τον Ιησούν Χριστόν». Μόνο, τελικά, αυτοί θα σωθούν. Δηλαδή μόνον το Αίμα του Χριστού ενεργεί επί εκείνων που θα έχουν πιστέψει. Όποιος πιστέψει. Είμαστε 5 δισεκατομμύρια άνθρωποι πάνω στη γη. Αν υποτεθεί ότι και τα 5 δισεκατομμύρια ανθρώπων θα πίστευαν εις τον Ιησούν Χριστόν, τότε όλη η γη αυτομάτως σώζεται. Μόνο που δεν πιστεύουν όλοι. Γι'αυτό ακριβώς και μένει μόνο σε όσους πιστέψουν.
Και ποιοι είναι αυτοί οι «ἰσχυροί»; «Μεριεῖ σκῦλα», λέει, «ἰσχυρῶν». «Ἰσχυρῶν μεριεῖ σκῦλα». Ποιοι είναι αυτοί οι «ἰσχυροί»; Είναι οι δαίμονες. Ναι. Ήρθε να μας αρπάξει από τα χέρια των δαιμόνων. Ναι. Ξέρετε ότι έχομε την σκηνήν, εκείνη που φαίνεται, έχομε και τα παρασκήνια, εκείνα που δεν φαίνονται. Η σκηνή είναι ο Ιησούς Χριστός, «ὁ παῖς Κυρίου» επί του Σταυρού. Αυτό το βλέπουν οι άνθρωποι. Από πίσω; Από πίσω τώρα είναι η μάχη να αρπάξει από τους δαίμονες τους ανθρώπους. Εννοείται, όσοι θα ήθελαν και θα πίστευαν. Αλλά όσο να ‘θελαν δεν θα μπορούσαν ποτέ να γλυτώσουν από τα χέρια των δαιμόνων, εάν ο Χριστός δεν ήτο επί του Σταυρού. Λοιπόν. «Ἰσχυρούς», λέγει ο ερμηνευτής, «ἰσχυρούς» καλεί τους δαίμονας, «σκῦλα» δε τους ανθρώπους. «Σκῦλα», «τό σκῦλον», με ύψιλον και περισπωμένη, θα πει «λάφυρον». Είναι τα λάφυρα οι άνθρωποι. Τα άρπαξαν οι δαίμονες από το χέρι του Θεού. Τα λάφυρα. Πότε; Τους πρωτοπλάστους. Τον Αδάμ και την Εύα. Τους άρπαξε ο διάβολος. Λάφυρο από τα χέρια του Θεού. Και τώρα έρχεται ο Θεός να τους αρπάξει τους ανθρώπους από τα χέρια του σατανά. Είναι καταπληκτικό. Πράγματι οι άνθρωποι ήσαν λάφυρα.
Ο Κύριος είπε: «Πῶς δύναταί τις εἰσελθεῖν εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἰσχυροῦ καὶ τὰ σκεύη αὐτοῦ ἁρπάσαι, ἐὰν μὴ πρῶτον δήσῃ τὸν ἰσχυρόν; Καὶ τότε τὴν οἰκίαν αὐτοῦ διαρπάσει». Λέγει: «Πώς μπορεί να μπει κανείς στο σπίτι του ισχυρού, του δυνατού, του οπλισμένου και να αρπάξει τα υπάρχοντά του, εάν πρώτα δεν αρπάξει τον ίδιο, να τονε δέσει, να τον ακινητοποιήσει για να πάρει, για να δεχθεί τα λάφυρά του; Καὶ τότε τὴν οἰκίαν αὐτοῦ διαρπάσει, και τότε θα αρπάξει το σπίτι του». Ε, λοιπόν, ο «ἰσχυρός» είναι ο διάβολος. Ο Χριστός το είπε αυτό. Έπρεπε, συνεπώς, ο Χριστός να «δήσει», να δέσει τον διάβολον για να αρπάξει εκείνα που εκείνος είχε αρπάξει· δηλαδή, τους ανθρώπους.
Θα μου πείτε: «Γιατί όλη αυτή η περιπέτεια και να μην έρθει ο Χριστός εδώ στη γη κα να πει, να αρπάξει τον διάβολο από τα μαλλιά, να τον πετάξει στον Άδη, στην κόλαση, στην αιωνία κόλαση και να ελευθερώσει τους ανθρώπους;». Δεν είναι έτσι τα πράγματα. Καταρχάς, λένε οι Πατέρες ότι αυτήν την περιπέτεια που ακολουθεί, τον δρόμο της περιπετείας και είναι η Ενανθρώπησις και ο Σταυρός, είναι για να δείξει την αγάπη Του ο Θεός, πόσο μας αγαπάει. Ύστερα; Ύστερα, ο Θεός είναι δίκαιος, είναι Εκείνος που νομοθετεί, είναι, είναι, είναι… «Σε έκανα ελεύθερον. Ελευθέρως έφυγες, θα σε κερδίσω πάλι ελευθέρως. Εγώ απλώς θα σου προπαρασκευάσω το έδαφος. Πώς; Με την θυσία μου. Θα ‘’δήσω’’ τον ισχυρόν. Θα τον δέσω. Γιατί ποτέ δεν μπορούσες να φύγεις από την οικίαν του ‘’ισχυρού’’, του διαβόλου. Και τότε, όταν πεις: ‘’Πιστεύω’’, τότε σώθηκες και κερδήθηκες». Αυτός είναι ο λόγος.
Έτσι με αυτό το δέσιμο, δεν εννοεί τίποτε άλλο –να επανέλθω- παρά την αχρήστευση, αχρήστευση του σατανά. Προσέξτε: αχρήστευση. Λέμε σε μίαν ευχήν, νεκρώσιμον: «ὁ τὸν θάνατον καταπατήσας, τὸν δὲ διάβολον καταργήσας». Τον μεν θάνατον ο Χριστός τον κατεπάτησε· γιατί αναστήθηκε. Τον διάβολο τον κατήργησε. Κι άλλη φορά σας το έχω πει αυτό: «καταργῶ» δεν σημαίνει «εξαφανίζω». Στη γλώσσα μας σήμερα όταν λέμε «καταργώ κάτι» εννοούμε σαν να το εξαφανίζω, σαν κάτι που να μην υπάρχει τώρα πια. «Καταργῶ», από το «κατά» και «εργάζομαι», θα πει «σε θέτω εκτός έργου». Δηλαδή: «σε αχρηστεύω». Ο διάβολος δεν καταργήθηκε με την έννοια την σύγχρονη. Δηλαδή εξαφανίστηκε. Δεν έγινε μηδέν ο διάβολος. Δεν εστάλη στην Κόλαση. Αλλά τι; Ετέθη εκτός ενεργείας. Ότι τώρα μπορείς να νικήσεις τον διάβολον χάρις εις την θυσίαν του Χριστού. Ο Χριστός, λοιπόν, κατήργησε, δηλαδή του πήρε την δύναμη εκείνη που είχε πρώτα, για να έχει αιχμαλώτους τους ανθρώπους.
Κι εδώ πάλι υπογραμμίζεται «ἀνθ’ ὧν παρεδόθη εἰς θάνατον ἡ ψυχὴ αὐτοῦ». Όλα αυτά, «ἀνθ’ ὧν» θα πει «αντί των οποίων», «κάτι σαν αντάλλαγμα, δηλαδή, η ζωή Του» λέγει, «παρεδόθη στον θάνατον». Ο Θεός είχε πει στους πρωτοπλάστους ότι αν παρέβαιναν την εντολή Του, θα πέθαιναν: «Ἐν ᾗ ἡμέρᾳ φάγησθε, θανάτῳ ἀποθανεῖσθε». Κι ο διάβολος είναι ο εισηγητής του θανάτου. Και ο Υιός του Θεού δίνει τώρα την δική Του ζωή υπέρ των ανθρώπων, για να νικήσει το κράτος εκείνου που είχε τον θάνατον. Θα σας το πω πώς το λέει ο Απόστολος Παύλος στην προς Εβραίους επιστολή του: «ἵνα διὰ τοῦ θανάτου –του δικού Του θανάτου- καταργήσῃ -δηλαδή εξουθενώσει, θέσει εκτός ενεργείας- τὸν τὸ κράτος ἔχοντα τοῦ θανάτου, τοῦτ’ ἔστι τὸν διάβολον (:εκείνον που είχε το κράτος, την δύναμιν του θανάτου· δηλαδή, τουτέστιν, δηλαδή, τον διάβολον)».
Και θα σημειώσει ο απόστολος Παύλος στην προς Εβραίους επιστολή. Είναι κεφ. 2,15-18 στίχοι: «Καὶ ἀπαλλάξῃ τούτους – «τούτους»· τους ανθρώπους -, ὅσοι φόβῳ θανάτου διὰ παντὸς τοῦ ζῆν ἔνοχοι ἦσαν δουλείας. Οὐ γὰρ δήπου ἀγγέλων ἐπιλαμβάνεται, ἀλλὰ σπέρματος ᾿Αβραὰμ ἐπιλαμβάνεται. ὅθεν ὤφειλε κατὰ πάντα τοῖς ἀδελφοῖς ὁμοιωθῆναι –Ποιος; Ο Υιός του Θεού, ‘’κατά πάντα ὁμοιωθῆναι τοῖς ἀδελφοῖς’’, να πάρει πλήρη ανθρωπίνη φύση-, ἵνα ἐλεήμων γένηται καὶ πιστὸς ἀρχιερεὺς τὰ πρὸς τὸν Θεόν, εἰς τὸ ἱλάσκεσθαι –απαρέμφατο- τὰς ἁμαρτίας τοῦ λαοῦ (: για να βρίσκει ο λαός και να συγχωρούνται οι αμαρτίες του)».
Γι΄αυτό η Θεία Λειτουργία, αγαπητοί μου, είδατε το βρίσκουμε και στον Ησαΐα, είναι το κορυφαίον. Αν μας πει κάποιος: «Τώρα που έγινες Χριστιανός, τι θα κάνεις;». – «Θα αρχίσω να κάνω τις αρετές», θα μου πείτε. Όχι. Αυτό είναι δευτερεύον. Θα αρχίσω να λατρεύω τον Θεό. Το λατρευτικό στοιχείο είναι το πρώτο στοιχείο μέσα εις τον Χριστιανισμόν. Και η Θεία Λειτουργία, δηλαδή η θυσία που θα προσφέρω «εγώ», «εγώ» εντός εισαγωγικών, γιατί ο Χριστός είναι ο προσφέρων και προσφερόμενος, Εκείνος που προσφέρει και προσφέρεται, είναι ο Ίδιος ο προσφέρων, και ο Ίδιος ο προσφερόμενος, και ο Ίδιος ο διαδιδόμενος, όπως λέει μια ευχη στη Θεία Λειτουργία, τότε μπορώ να πω ότι επιτελώ το κορυφαίον στοιχείον του Χριστιανισμού. Αυτό είναι. Γι'αυτό μη λέμε αδικώντας τον εαυτό μας: «Ε, πάλι Λειτουργία;». «Ε, πάλι στην εκκλησία; Ε, πάλι τούτο; Πάλι εκείνο;». Κρίμα. Αδικούμε τον εαυτό μας.
Για να φτάσω εκεί όμως, βεβαίως, πρέπει να προσέχω το ήθος μου. Τις μεν κακίες θα αφαιρώ, τις δε αρετές θα φυτεύω. Αναμφισβήτητα. Εδώ δεν σας λέω τι άλλο, παρά ότι ο Χριστιανισμός είναι η λατρεία του Αγίου Τριαδικού Θεού δια της θυσίας του Υιού Του. Είναι το Άλφα και το Ωμέγα του Χριστιανισμού. Θα το ξαναπώ: Είναι το Άλφα και το Ωμέγα του Χριστιανισμού! Η λατρεία του Θεού δια της θυσίας του Υιού Του. Γιατί δεν γίνεται δεκτή η λατρεία μας χωρίς την θυσία του Υιού του Θεού. Του Ιησού Χριστού. Δεν γίνεται δεκτή. Αυτό είναι θεμελιώδες! Πρέπει να το γνωρίζομε.
Συνεχίζω: «ἐν ᾧ γὰρ πέπονθεν αὐτὸς πειρασθείς – λέει ο απόστολος Παύλος, συνεχίζει· ‘’πέπονθεν’’, ‘’έχει πάθει’’· αυτός αφού δοκίμασε ό,τι δοκίμασε -, δύναται τοῖς πειραζομένοις βοηθῆσαι (:μόνο Αυτός μπορεί να βοηθήσει αυτούς, οι οποίοι μπαίνουν σε δοκιμασίες)». Θλίψεις κι ό,τι άλλο. Μόνον Αυτός. Διότι επειράσθη. Μπήκε σε δοκιμασίες. Και νίκησε. Γι’ αυτό μόνον Αυτός μπορεί να μας βοηθήσει. Όπως γράφει στην προς Εβραίους ο απόστολος Παύλος. Δηλαδή, Καινή Διαθήκη.
«Καὶ ἐν τοῖς ἀνόμοις ἐλογίσθη». Αυτό που είναι χαρακτηριστικό των προφητειών είναι : Εκεί που σου λέει κάτι, σου πετάει μια κουβέντα, ανύποπτα, μία φράση, ανύποπτα, που … μπορεί να μην έχει σχέση με τα πιο πάνω ή τα πιο κάτω, γιατί, σαν να παίζει ο προφήτης ένα κρυφτούλι. Σου λέει αυτό, σου πετάει μια φρασούλα που έχει άλλο νόημα, πάει αλλού. Και τούτο γιατί αυτό το κρυφτούλι που είπα, είναι η προσπάθεια να αποκαλυφθεί το μέλλον και ταυτόχρονα να κρυφτεί το μέλλον. Αποκαλύπτεται γιατί πρέπει να αποκαλυφθεί, και αποκαλύπτεται για να θεμελιωθεί η αλήθεια των πραγμάτων, Ποιος είναι ο Ιησούς Χριστός, αλλά και κρύβεται για να μην πάρει είδηση εύκολα ο διάβολος. Σας το έχω κι αυτό άλλοτε πει, και είναι ένα βασικό στοιχείο στο θέμα της προφητείας. Έχομε αποκάλυψη και συγκάλυψη στην προφητεία. Είναι κανόνας αυτό το πράγμα. Κανόνας. Όση σαφήνεια κι αν έχει μία προφητεία, θα κάνει έναν ελιγμό ο προφήτης, και αυτό που είπε θα το κρύψει.
«Καὶ ἐν τοῖς ἀνόμοις ἐλογίσθη». Και ενώ λέγει, δηλαδή, εδώ: «Αυτός θα κληρονομήσει πολλούς καὶ τῶν ἰσχυρῶν μεριεῖ σκῦλα» - που δείχνει τι; Ότι είναι νικητής, κατακτητής, βάζει τώρα την φρασούλα: «Καὶ ἐν τοῖς ἀνόμοις ἐλογίσθη»· που είναι στο παθητικόν μέρος το πράγμα. Τι; «Λογαριάστηκε ανάμεσα εις τους ανόμους, τους κακούργους, τους εγκληματίες. Εκεί λογαριάστηκε ότι ήταν η θέση Του». Είναι πολύ, έτσι, χαρακτηριστικό. Μάλιστα ο Ίδιος ο Χριστός θα μας το πει αυτό. Πριν σταυρωθεί. Είναι στον Λουκά στο 22ο κεφάλαιον: «Λέγω γὰρ ὑμῖν», λέει στους μαθητάς Του, «ὅτι ἔτι τοῦτο τὸ γεγραμμένον δεῖ τελεσθῆναι ἐν ἐμοί (:Πρέπει αυτό το τελευταίο, λέει, να γίνει· σε μένα. Σε μένα), τὸ καὶ μετὰ ἀνόμων ἐλογίσθη (:ότι λογαριάστηκε μεταξύ των εγκληματιών, των κακούργων)· καὶ γὰρ τὰ περὶ ἐμοῦ τέλος ἔχει», λέει ο Χριστός. «Ε, ό,τι πια αφορά εις την επίγειο ζωή μου, τέλος ἔχει, φτάνω στον Σταυρό». Είδατε; «Καί μετά ἀνόμων ἐλογίσθη». Το προφητεύει ο Χριστός, γιατί ακόμα δεν είχε σταυρωθεί, πού μπορούσε, ας το πούμε έτσι τώρα ανθρώπινα, να γνωρίζει ότι θα τον εσταύρωναν οι Εβραίοι ανάμεσα σε δύο ληστάς. Ας το πούμε έτσι. Παίρνει την προφητεία του Ησαΐου, προφητεύει και ο Ίδιος, δίνει δύναμη εις την προφητείαν του Ησαΐου, για να το δουν τα μάτια μας μετά ότι ο Χριστός σταυρώθηκε ανάμεσα σε δύο ανόμους, σε δύο κακούργους.
Και γιατί το έκαναν αυτό οι Εβραίοι, ξέρετε; Ήθελαν να τονίσουν τον βαθμόν ενοχής του Ιησού, ώστε να είναι ισοβάθμιος με τους ληστάς. Κακουργότης! Αυτός που κήρυξε, έκανε θαύματα, ανέστησε. «Κακούργος είναι κι αυτός! Κακούργος είναι!». Τι κακούργων ψυχή είχαν οι άνθρωποι αυτοί… Για να υποτιμήσουν τον Ιησούν Χριστόν όσο μπορούσαν περισσότερο. Και να τον κάνουν ισοστάθμιον με τους ληστάς. Ο Χριστός; Ληστής; Έστω να ήταν ένας Σωκράτης, βρε αδερφέ… Ο Σωκράτης έφθειρε την πόλη των Αθηνών; Να το πούμε έτσι; Αλλά βλέπετε η κακουργία των ανθρώπων πού φτάνει.
«Καὶ αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν ἀνήνεγκεν». Διαρκώς το λέει, βλέπετε το επαναλαμβάνουμε διαρκώς, αυτό το «πολλῶν», το είπα και προηγουμένως, εννοεί «όσοι θα ήθελαν να προσοικειωθούν τον Χριστόν, την θυσία Του, ως αντιπροσωπευτική θυσία, θα τύχαιναν απαλλαγή των αμαρτιών των». Γράφει ο απόστολος Πέτρος: «Ὃς (: ο Οποίος) –είναι στην πρώτη του επιστολή- τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν αὐτὸς ἀνήνεγκεν ἐν τῷ σώματι αὐτοῦ ἐπὶ τὸ ξύλον (:Αυτός επήρε, εσήκωσε τις αμαρτίες μας στο Σώμα Του που ήτανε στο ξύλο, επί του σταυρού)».
Αγαπητοί. Μελετήσαμε τις περικοπές από το 52ο κεφάλαιον στους στίχους 13-14, δύο στίχους, μετά περάσαμε εις το 53ον κεφάλαιον και είδαμε τους στίχους από τον πρώτον έως τον δωδέκατον. Αυτό το τμήμα που αναλύσαμε, πέρυσι και φέτος, αποτελεί τον τέταρτον λόγον, έτσι έχουνε κατατάξει την ύλη του προφήτου, τον τέταρτο λόγο του Ησαΐου που αναφέρεται εις το Πάθος του Μεσσίου. Και καταδεικνύεται ότι ο Μεσσίας είναι παθητός - θα το δούμε, την ερχομένη φορά, να το λέει ο Παύλος, απολογούμενος εις τον Αγρίππα. Σαν πρώτο και βασικό στοιχείο. Αυτός ο ίδιος δε ο Κύριος αναφέρει στους δύο προς Εμμαούς όταν πήγαινε, την ημέρα της Αναστάσεώς Του: «Οὐχὶ ταῦτα ἔδει παθεῖν τὸν Χριστόν;» -ότι «ο Μεσσίας δεν έπρεπε αυτά να πάθει;»- «καὶ εἰσελθεῖν εἰς τὴν δόξαν αὐτοῦ;». Ήταν γραμμένα. Έπρεπε να πραγματοποιηθούν.
Κι ο Παύλος τι είπε προ του Αγρίππα; Που , σας είπα, θα το δούμε, πρώτα ο Θεός, την ερχομένη Κυριακή στις «Πράξεις», στην ομιλία της Κυριακής: «Οὐδὲν ἐκτὸς λέγων ὧν τε (:Δεν είπα τίποτε -λέει- απ’ ό,τι) οἱ προφῆται ἐλάλησαν μελλόντων γενέσθαι καὶ Μωϋσῆς (: τίποτε δεν έχω πει έξω από το πλαίσιον των όσων είπαν οι προφήτες και ο Μωυσής), εἰ παθητὸς ὁ Χριστός (: ότι είναι πράγματι -είναι έψιλον γιώτα, θα σας το εξηγήσω την ερχομένη Κυριακή γιατί είναι έψιλον γιώτα - ότι είναι πράγματι παθητός ο Χριστός, ο Μεσσίας), εἰ πρῶτος ἐξ ἀναστάσεως νεκρῶν (:ότι είναι ο πρώτος εξ αναστάσεως νεκρών, είναι ο πρώτος που αναστήνεται και δεν ξαναπεθαίνει· ότι είναι) φῶς καί μέλλει καταγγέλλειν τῷ λαῷ καὶ τοῖς ἔθνεσι (: όχι μόνο εις τους Εβραίους, αλλά σε όλο τον κόσμο και στους εθνικούς)». Αυτή η θέση ακόμα δεν κατενοήθη, αγαπητοί μου, από τους Εβραίους. Δεν κατενοήθη από τους Εβραίους. Εμείς, όμως, «τὰ ἔθνη», «Ἕλληνες», «τὰ ἔθνη», το κατανοήσαμε αυτό. Δόξα τω Θεώ. Το κατανοήσαμε. Γι'αυτό δεχθήκαμε ότι ο Μεσσίας είναι παθητός. Και το σπουδαίο ότι όλα αυτά τα γνωρίσματα ανήκουν εις το πρόσωπο του Μεσσίου Χριστού. Είναι ο προκατηγγελμένος Μεσσίας. Ο Ενανθρωπήσας Θεός Λόγος.
Πράγματι είδαμε, επί προφητικού επιπέδου, όλα τα γνωρίσματα του Μεσσίου, τα οποία συμπίπτουν απολύτως με το πρόσωπον του Ιησού Χριστού. Έτσι, ο Ιησούς Χριστός είναι Εκείνος τον Οποίον, επαναλαμβάνω, προκατήγγειλαν οι προφήται. Και είναι ο Υιός του Θεού, ο Θεός Λόγος, που ενηνθρώπησε από αγάπη προς εμάς. «Οὕτω γὰρ ἠγάπησεν ὁ Θεὸς τὸν κόσμον», λέει ο ευαγγελιστής Ιωάννης, «τόσο πολύ αγάπησε ο Θεός τον κόσμον», «ὥστε ἔδωκεν τὸν Υἱὸν αὐτοῦ τὸν μονογενῆ». κ.λπ. κ.λπ. «Ἔδωκεν»· «Τον παρέδωσε εις τον Σταυρόν». Αυτή η γνώση μας είναι απολύτως αναγκαία και για την σωτηρία μας, αλλά και γιατί σήμερα βάλλεται και προσβάλλεται το θεανθρώπινον πρόσωπον του Κυρίου μας Ιησού. Προσβάλλεται. Ο καθένας λέει το παραμύθι του. Τον μύθο του. Αγαπητοί μου, το παραμύθι του λέει, τον μύθο του. Και είναι αυτό ο τελευταίος πειρασμός της ιστορίας· που θα προσβληθεί το θεανθρώπινον πρόσωπον του Χριστού. Εκείνος δε που θα ολοκληρώσει την προσβολή θα είναι ο Αντίχριστος. Ἐξ οὗ και αντί-χριστος. Ἐξ οὗ και αντί-χριστός.
Αν, λοιπόν, θέλουμε να σωθούμε, πρέπει να εδραιώσουμε την πίστη μας αυτήν. Αυτός ήτο και ο σκοπός, αγαπητοί μου, αυτής μας της αναλύσεως, που προσεφέρθη σε πενήντα ωριαίες ομιλίες μέχρι σήμερα. Να γνωρίσουμε Ποιος είναι ο Ιησούς Χριστός, να Τον πιστέψουμε συνειδητότατα, να Τον αγαπήσουμε συνειδητότατα, για να μπορέσουμε να σωθούμε.
Εδώ τερματίζουμε ό,τι είπαμε και επιτρέψατέ μου, όπως πολλές φορές κάνουν κάτι κινηματογράφοι, κάτι τηλεοράσεις, παρουσιάζουν καμιά φορά, εκείνο που… «τσόντες» τις λένε! Για να δείξουνε το παρακάτω τι θα είναι, για να προσελκύσουνε, λοιπόν, θα κάνω κι εγώ το ίδιο πράγμα. Ως μέθοδον εννοείται. Τώρα θα πάρομε κατ΄επιλογήν, πάλι από το βιβλίο του Ησαΐου, αλλά θα κινηθούμε στα κεφάλαια 24ον, 25ον, 26ον και 27ον . Τέσσερα κεφάλαια. Εκεί τι; Αναφέρονται, αναφέρονται τα κεφάλαια αυτά στην καταστροφή της γης και εις την τιμωρία των κατοίκων της. Στον εξαφανισμό κάθε χαράς, αλλά και εις τη σωτηρία των δικαίων. Και την καταστροφή των αμαρτωλών. Ακολουθούν ουράνια επινίκια –στο κείμενο μέσα θα το δούμε- ουράνια επινίκια άσματα. Όπου και η γνωστή θαυμασία ωδή του προφήτου, που καταχωρείται και στην ακολουθία του Όρθρου, είναι εις το «Ωρολόγιο» μέσα, ως πέμπτη αγιογραφική ωδή.
Βέβαια, στα κεφάλαια αυτά, δεν εξαντλούνται όλα τα εσχατολογικά σημεία που αναφέρει ο προφήτης. Όχι. Αυτά βρίσκονται εγκατεσπαρμένα σε όλο το βιβλίο. Ούτε βέβαια εμείς θα προσπαθήσομε να τα συνδέσομε σε μία ενότητα- θα ήταν πάρα πολύ δύσκολο. Απλώς θα κινούμεθα –εκτός εξαιρέσεων- θα κινούμεθα εις την ροήν του κειμένου. Τι έχει να μας πει το κείμενον; Αυτό θα βλέπουμε. Και κάτι ακόμη: Ότι όλα αυτά έχουν βαθυτάτην συνάφειαν, ένωση, συνάφεια, με το βιβλίον της Αποκαλύψεως της Καινής Διαθήκης! Πού είναι αυτοί οι παραμυθάδες που λένε ότι «η ‘’Αποκάλυψις’’… και τι είναι αυτό;». Πωπω φρίκη… Άσχετοι άνθρωποι. Μη έχοντες πνεύμα Θεού. Και το αναφέρομε, επειδή ακριβώς το βιβλίο της Αποκαλύψεως με την ευκαιρία αυτών των εορτών, θα λέγαμε, της Πάτμου, θεωρήθηκε αναξιόπιστο, θεωρήθηκε ικανό να αποβληθεί. Και αυτά τα λέγουν άνθρωποι, θα επαναλάβω –και συνεχίζουν, όπως μου λέτε εσείς, με πληροφορείτε εις την τηλεόρασιν κ.τ.λ.- άσχετοι, ακοινώνητοι, αλειτούργητοι, μη έχοντες πνεύμα Θεού.
Γι'αυτό λέγει ο Αδελφόθεος Ιούδας στην επιστολή του ότι «ἐν ἐσχάτῳ χρόνῳ ἔσονται ἐμπαῖκται κατὰ τὰς ἑαυτῶν ἐπιθυμίας πορευόμενοι τῶν ἀσεβειῶν». «Ἐμπαίκται». Όλα θα τα εμπαίζουν. Όλα θα τα εμπαίζουν τα θέματα της πίστεως. «Οὗτοί εἰσιν οἱ ἀποδιορίζοντες (:Αυτοί είναι εκείνοι οι οποίοι δημιουργούν σχίσματα - Γράφουν τώρα: «Έγραψε», λέει, «ο Ιωάννης την ‘’Ἀποκάλυψιν’’ ή κάποιος άλλος;». Άκουσον, άκουσον! Και τα λένε στον απλό λαό αυτά τα πράγματα. Και δημιουργούν αποστασίες), ψυχικοί (:άνθρωποι που είναι μόνον βιταλισταί, βιταλιστικοί, μόνο τη ζωή, όχι την ψυχή), Πνεῦμα μὴ ἔχοντες(: Μη έχοντες Πνεύμα Άγιον)».
Και όλα αυτά, ας ευχηθούμε, αγαπητοί, όπως ο Άγιος Τριαδικός Θεός μας, ευλογήσει αυτή την εργασία, για να μας δίδει σε όλους, ακροατάς και ομιλητάς, το Πνεύμα Του το Άγιον, για να συλλαμβάνομε ορθά τα μηνύματα του ουρανού. Αμήν.
🔸51η🔸 ομιλία στην κατηγορία : " Προφήτης Ἡσαΐας ".
► Όλες οι ομιλίες της Κατηγορίας :
" Προφήτης Ἡσαΐας ".
https://arnion.gr/index.php/palaia-diauhkh/profhths-hsaias
↕️
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/blog-post_74.html?m=1
🔸Λίστα ομιλιών της σειράς
«Προφήτης Ἡσαΐας».
https://drive.google.com/file/d/164wfp_g3xkKTmiub0kg9XUMOaTt8LB8q/view?usp=drivesdk
📜 Απομαγνητοφωνημενες ομιλίες της σειράς «Προφήτης Ἡσαΐας».
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%94%B9%CE%A0%CF%81%CE%BF%CF%86%CE%AE%CF%84%CE%B7%CF%82%20%E1%BC%A9%CF%83%CE%B1%CE%90%CE%B1%CF%82.?m=1
🔸Απομαγνητοφώνηση και επιμέλεια της ομιλίας: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.
https://tasthyras.wordpress.com/tag/%ce%b5%ce%bb%ce%ad%ce%bd%ce%b7-%ce%bb%ce%b9%ce%bd%ce%b1%cf%81%ce%b4%ce%ac%ce%ba%ce%b7/
💠Πλήρης απομαγνητοφωνημένες σειρές ομιλιών (Βιβλία).
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%92%A0%CE%A0%CE%BB%CE%AE%CF%81%CE%B7%CF%82%20%CE%B1%CF%80%CE%BF%CE%BC%CE%B1%CE%B3%CE%BD%CE%B7%CF%84%CE%BF%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CE%B5%CF%82%20%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%AD%CF%82%20%CE%BF%CE%BC%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CF%8E%CE%BD%20%28%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1%29.?m=1
🔸Επεξηγηματικό βίντεο Ασπάλαθου.
https://youtu.be/8tNfAHRkTCk
__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0
Όλες οι ομιλίες ~4.487~ του μακαριστού πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/4487.html?m=0
📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου.
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=0
📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου ⬇️
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0
__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share
🔸Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk
†. Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.