†. Μας είναι συμπαθής η ιστορία του Ζακχαίου, αγαπητοί μου, στην όμορφη πόλη της Ιεριχούς, όπως μας την διηγείται ο ευαγγελιστής Λουκάς.
Ο Κύριος διήρχετο την Ιεριχώ. Διήρχετο σαν κάποιον να ζητούσε. Χάριν του οποίου και επεσκέφθη την Ιεριχώ. Ήταν ο Ζακχαίος. Αρχιτελώνης, πλούσιος και ασυμπαθής στον λαό. Εντούτοις, κανείς δεν γνωρίζει τι απεργάζεται η χάρις του Θεού στις ανθρώπινες ψυχές. Κάτι ξύπνησε στην ψυχή του Ζακχαίου. Και ήθελε να δει τον Ιησούν. Ήτο, όμως, κοντός στο ανάστημα, γι’αυτό, από κει που θα περνούσε ο Ιησούς, σκαρφάλωσε σε μία συκομοριά και περίμενε. Όταν έφθασε ο Ιησούς εις το ύψος του δένδρου, σήκωσε το κεφάλι Του και τον κοίταξε. Τα μάτια τους συναντήθηκαν. Η καρδιά του Ζακχαίου χτύπησε δυνατά: «Επιτέλους, είδε τον Ιησούν!». Αλλά η έκπληξις του έφθασε στο αποκορύφωμα, όταν ο Ιησούς τον φώναξε με το όνομά του από το πλήθος: «Ζακχαῖε, σπεύσας κατάβηθι· σήμερον γὰρ ἐν τῷ οἴκῳ σου δεῖ με μεῖναι». «Κατέβα γρήγορα, γιατί σήμερα θα μείνω στο σπίτι σου». Άλλο δεν περίμενε ο Ζακχαίος, κατέβηκε από το δένδρο και με χαρά ανείπωτη υπεδέχθη τον Κύριον.
Οι γύρω, όσα άκουσαν, εκείνα τα οποία ομολόγησε, άρχισαν να μουρμουρίζουν και να σχολιάζουν τον Ιησούν, ότι θα πήγαινε στο σπίτι ενός αμαρτωλού και ασυμπαθούς ανθρώπου. Ενώ αυτοί έτσι εσκέπτοντο, ο Ζακχαίος τούς εφίμωσε με τον τρόπο που ομολόγησε τον εαυτό του, μπροστά στον Ιησού και μπροστά στο πλήθος. Και προβαίνει όντως σε μία αναπάντεχη ομολογία, εξομολόγηση: «Κύριε, ἰδοὺ τὰἡμίση τῶν ὑπαρχόντων μου, δίδωμι τοῖς πτωχοῖς, καὶ εἴ τινός τι ἐσυκοφάντησα, ἀποδίδωμι τετραπλοῦν». Ομολογία καταπληκτική. Μετάνοια με έργα. Ήταν κάτι το συγκλονιστικό. Γι’αυτό ο Κύριος είπε: «ὅτισήμερον σωτηρία τῷ οἴκῳ τούτῳἐγένετο». «Σήμερα έγινε σωτηρία σε αυτό το σπιτικό, σε αυτό το σπίτι».
Ο λόγος, αυτός, του Κυρίου, αγαπητοί μου, είναι σημαντικός και πολύ χρήσιμος: «Έγινε σωτηρία σε αυτό το σπίτι»! Πώς έγινε; Αφού στο σπίτι αυτό ευρίσκετο ο Σωτήρας Χριστός. Και αφού εκεί ευρίσκετο ο Σωτήρας Χριστός, επόμενον ήταν το σπίτι εκείνο να υποδέχεται την σωτηρία και σε αυτό στο σπίτι να γίνεται η σωτηρία. Λέγει ο Ιερός Χρυσόστομος: «Ἒνθα γὰρ ἂν εἰσβάλῃ Χριστός, ἐκεῖ πάντως ἐστὶ καὶ σωτηρία».«Όπου εισβάλλει ο Χριστός, εκεί είναι και η σωτηρία».
Πώς εννοούμε, όμως, αυτήν την σωτηρία του σπιτιού; Γιατί σαφώς είπε ο Κύριος ότι «σωτηρία έγινε ἐν τῷ οἴκῳ τούτῳ». Όταν ο αρχηγός του σπιτιού, ο οικοδεσπότης, γνωρίσει τον Χριστόν και αποδεχθεί την σωτηρία, τότε και όλο το σπιτικό ακολουθεί τα βήματα του αρχηγού του σπιτιού. Αυτό ως επί το πλείστον συμβαίνει. Όταν δηλαδή ο οικοδεσπότης είναι ευσεβής, τότε και το σπίτι είναι ευσεβές. Σας είπα, ως επί το πλείστον. Δεν είναι απόλυτο. Κι έχομε μια ολόκληρη σειρά τέτοιων περιστατικών μέσα στην Καινή Διαθήκη. Αν έτσι κοιτάξομε, θα δούμε κάποια από τα περιστατικά αυτά.
Ο δεσμοφύλακας, φερειπείν, εις τους Φιλίππους, που επίστευσε στον Χριστό και στο κήρυγμα του Παύλου, αναποδογυρίστηκε η ψυχή του. Είπε εις τους δυο κρατουμένους του, Παύλον και Σίλαν, ύστερα από τον σεισμό, ύστερα από του ότι ουδείς εδραπέτευσε, παρότι ήταν ανοιχτές οι πόρτες της φυλακής και είδε έναν Παύλο να τον εμποδίζει να αυτοκτονήσει, γιατί τρόμαξε ο δεσμοφύλακας ότι θα δραπετεύσουν οι κρατούμενοι και τι λόγο θα δώσει εις τις αρχές, «Μην κάνεις το κακό αυτό –του φώναξε μέσα στην νύχτα ο Παύλος, μεσάνυχτα ήταν- όλοι εδώ είμαστε!», τότε εκείνος συγκλονίστηκε, γονάτισε μπροστά στους δύο Αποστόλους και τους λέει: «Κύριοι, τί με δεῖ ποιεῖν ἵνα σωθῶ;». «Τι να κάνω για να σωθώ;». Και τότε του απήντησαν: «Πίστευσον ἐπὶ τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, καὶ σωθήσῃ σὺ καὶ ὁ οἶκός σου».«Και θα σωθείς και συ και το σπίτι σου».«Καὶ εὐθύς –όπως μας λέγει εκεί και μας περιγράφει ο Λουκάς- ἐβαπτίσθη αὐτὸς καὶ οἱ αὐτοῦ πάντες παραχρῆμα». Όλοι εβαπτίστηκαν μέσα στο σπίτι. Λέει «καὶ οἱ αὐτοῦ πάντες», διότι συμπεριλαμβάνονται και οι υπηρέτες. Όχι μόνον οι συγγενείς του δεσμοφύλακος, η σύζυγος, τα παιδιά, αλλά και οι υπηρέται. Και όπως συμπληρώνει ο Λουκάς «καὶ ἠγαλλιάσατο πανοικὶ πεπιστευκὼς τῷ Θεῷ». Είδατε; Έχαιρε με όλο του το σπίτι, που είχε πιστεύσει στον Θεό.
Το ίδιο συνέβη και με την Λυδία, στην ίδια πόλη. Είχε συμβεί λίγο πιο μπροστά. Πριν από το περιστατικό του δεσμοφύλακος. «Αφού», λέγει, «επίστευσε, ἐβαπτίσθη καὶ ὁ οἶκος αὐτῆς». Όλο της το σπιτικό. Ήταν πλουσία η Λυδία. Ήταν πολύ ενδιαφέρον πρόσωπο η Λυδία. Ήτο από τα Θυάτειρα. Δεν ήταν ντόπια. Και ήταν έμπορος πορφύρας. Σπουδαία γυναίκα, δυναμική. Και εβαπτίσθη και όλο της το σπιτικό.
Αναφέρεται ακόμη ότι επίστευσε και εβαπτίσθη και το σπιτικό του Κορνηλίου του εκατοντάρχου· που με το κήρυγμα του Πέτρου, λέγει εκεί ότι «ἐβαπτίσθη σὺν παντὶ τῷ οἴκῳ αὐτοῦ». Με όλο του το σπιτικό. Και όχι αυτό, αλλά είχε προσκαλέσει «τοὺς συγγενεῖς αὐτοῦ καὶ τοὺς ἀναγκαίους φίλους». Δηλαδή τους πιο κοντινούς του φίλους. Όλοι αυτοί επίστευσαν και εβαπτίσθησαν. Και επήλθε η σωτηρία στα σπιτικά τους.
Αναφέρεται ακόμη και ο οίκος του Στεφανά, που είχε βαπτίσει ο Παύλος στην Κόρινθο. Όπως αναφέρεται και ο οίκος του Ονησιφόρου. Αλλά είναι πολλές οι περιπτώσεις. Διάλεξα έτσι μερικές για να σας δείξω ότι το σπιτικό ολόκληρο σώζεται, όταν ο οικοδεσπότης πιστέψει στον Χριστόν και ζει την πνευματική ζωή.
Λέγει ο Ιερός Χρυσόστομος ότι «όταν η ρίζα ενός δένδρου είναι αγαθή, τότε αγαθός είναι και ο κορμός και οι κλάδοι και οι καρποί».Σήμερα πρέπει να στραφούμε στην οικογένεια· που είναι αυτό το κύτταρο της κοινωνίας μας. Πρέπει να στραφούμε γιατί εάν αυτό το κύτταρο υγιαίνει, τότε και όλη η κοινωνία υγιαίνει. Αν το κύτταρο αυτό νοσεί, τότε και η κοινωνία μας νοσεί. Και πράγματι, σήμερα η κοινωνία μας νοσεί βαρύτατα, ακριβώς γιατί νοσεί το κάθε σπιτικό. Σήμερα η σωτηρία δεν υπάρχει στο κάθε σπιτικό. Γιατί έχουν απελάσει τον Χριστόν. Και ζουν οι άνθρωποι του κάθε σπιτιού με το ίδιόν τους θέλημα. Ο Χριστός δεν κατοικεί πλέον στις καρδιές και στα σπιτικά· στα περισσότερα σπιτικά. Αντί του Χριστού, έχει εισβάλλει το κοσμικόν φρόνημα.
Από δω δε και απορρέει η παρακμή της κοινωνίας. Όπου μπαίνει το κοσμικό φρόνημα, γκρεμίζεται η κοινωνία, παραπαίει η κοινωνία, παρακμάζει η κοινωνία. Γιατί; Γιατί ο σύγχρονος άνθρωπος είναι φίλαυτος. Ο καθένας αγαπά τον εαυτό του, με την κακή σημασία. Διότι την αγάπη στον εαυτό μας την έχομε έμφυτη. Γι΄αυτό κα σαν μέτρο της αγάπης του πλησίον, παίρνει ο Θεός το μέτρον της αγάπης προς τον εαυτό μας. «Αγαπήσεις τον πλησίον σου», λέγει, «σαν τον εαυτόν σου».«Σαν τον εαυτό σου». Συνεπώς το μέτρον της αγάπης προς τον πλησίον είναι ο εαυτός μας. Είναι η αγάπη στον εαυτό μου. Το κριτήριον της αγάπης του πλησίον είναι αυτό· η αγάπη στον εαυτό μου. Αυτό είναι η υγιής μορφή της φιλαυτίας. Έχομε όμως και την νοσηράν μορφήν της φιλαυτίας, την κακή μορφή: «Αγαπώ τον εαυτό μου και δεν με ενδιαφέρει για τίποτε άλλο. Συρρικνούμαι εις αυτόν τούτον τον εαυτόν μου».
Και οι άνθρωποι που δημιουργούν οικογένεια, επιζητούν με κάθε τρόπο την άνεσή τους. Ιδού η φιλαυτία. Γι’αυτό…- φερειπείν η γυναίκα δεν θέλει να κάνει παιδιά, διότι είναι φίλαυτος. Γι’αυτό και το δημογραφικόν πρόβλημα είναι οξύτατο. Τελευταία τίθεται αυτό το θέμα. Και μάλιστα εσημειώθη ότι σε κάθε γυναίκα αντιστοιχεί 1,1 έως 1,4 παιδιά. Δηλαδή ούτε καν δύο. Ώστε οι δύο αυτοί άνθρωποι που παντρεύτηκαν, απογόνους να αφήνουν, ποσοστό λιγότερο από δύο. Και η κοινωνία η ελληνική γηράσκει. Γενικότερα η Ευρώπη. Όχι όμως και οι γείτονές μας· οι οποίοι πολλαπλασιάζονται και κάποια μέρα η πατρίδα μας θα συρρικνωθεί. Και εδαφικά θα συρρικνωθεί. Αλλά και ποιοτικά.
Αυτά είναι τα αποτελέσματα του φεμινισμού. Έκαναν την γυναίκα φίλαυτον. Δεν είναι παρά μόλις δέκα χρόνια, όταν η τέως σύζυγος του Πρωθυπουργού, με πανό, προ της Βουλής, στο Σύνταγμα, με κυρίες, κυρίες… αυτές, ω αυτές, οι «ΕΓΕΣ» όπως λέγονται, πάρτε το όπως θέλετε, είναι… όπως θέλετε πάρτε το…: «Έχομε δικαίωμα να κάνομε έκτρωση, έχομε δικαίωμα να κάνομε όσα παιδιά θέλομε, κανείς δεν μπορεί να μας εμποδίσει».Μόνον δέκα χρόνια πέρασαν. Να το αποτέλεσμα. Αν και θυμάμαι, από παλιά παλιά, εγώ ήμουν μικρός, όταν ήταν μόδα, ευρωπαϊκή μόδα, ειδικότερα γαλλική μόδα, να μην κάνουν περισσότερα παιδιά από δύο. Και μάλιστα, αν ήταν δυνατόν, να έχουν ένα αγόρι και ένα κορίτσι.
Γιατί; Διότι η σύγχρονη οικογένεια είναι φίλαυτος. Θέλει την άνεσή της. Θέλει να πάει στις ψυχαγωγίες της, θέλει στις εκδρομές της. Δεν κάθεται εις το σπίτι να θηλάσει το παιδί και να μεγαλώσει τα παιδιά της. Γι΄ αυτό ο Απόστολος Παύλος σημειώνει στον Τιμόθεο και του λέγει στην δευτέρα του επιστολή: «Τοῦτο δὲ γίνωσκε, ὅτι ἐν ἐσχάταις ἡμέραις ἐνστήσονται καιροὶ χαλεποί· ἔσονται γὰρ οἱ ἄνθρωποι φίλαυτοι…». Και αραδιάζει ο Παύλος άλλα δεκαεπτά γνωρίσματα, μαζί με την φιλαυτία δεκαοκτώ. Γιατί απλούστατα η φιλαυτία είναι το κεφαλάρι, είναι η πηγή παντός κακού, πάσης κακίας. Από εκεί ξεκινούν όλα. Θα το λέγαμε αλλιώτικα, από τον εγωισμό ξεκινούν όλες οι κακίες. Αλλά εδώ ο εγωισμός ονοματίζεται φιλαυτία. Και όταν λέει «καιροί χαλεποί», δύσκολοι, σημαίνει μεταξύ άλλων ότιείναι καιροί παρακμής. Η αιτία; Όλα εκείνα τα παρακάτω που απαριθμεί στην δεύτερή του επιστολή, στο τρίτο κεφάλαιο, ο Απόστολος προς Τιμόθεον. Παρακαλώ διαβάσετε την περικοπή αυτή στο σπίτι σας. «Οι άνθρωποι», λέει, «θα είναι… τέτοιοι, τέτοιοι, τέτοιοι, ἄστοργοι, ἄσπονδοι, απειθείς, γονεῦσιν ἀπειθεῖς, δεν θα σέβονται τους γονείς των, δεν θα έχουν στοργή στα παιδία τους… Γιατί θα υπάρχει αυτή η φοβερή φιλαυτία».
Αυτή, λοιπόν, η φιλαυτία των ανθρώπων έδιωξετον Χριστό, έδιωξε την σωτηρία από τα σπιτικά τους. Για να μεταβληθούν τα σπιτικά και οι άνθρωποι σε αυτόνομα νούμερα. Νούμερα, ναι! Γιατί ο άνθρωπος με την φιλαυτία του νομίζει ότι διασώζει το πρόσωπό του· ενώ στην πραγματικότητα συμβαίνει το αντίθετο: Χάνει το πρόσωπό του.
Ο Κύριος είπε στο σπίτι του Ζακχαίου: «ὅτι σήμερον σωτηρία τῷ οἴκῳ τούτῳἐγένετο». «Σήμερα έγινε σωτηρία σ’ αυτό το σπιτικό». Αυτό ακριβώς συμβαίνει όταν ξεκινά ο γάμος με τον Χριστό. Γίνεται σωτηρία. Και στο καινούριο σπιτικό. Όταν ο άνδρας ζει Χριστό, όταν η γυναίκα ζει Χριστό, τότε το σπιτικό τους θα είναι οίκος σωτηρίας. Τότε θα μεταβληθεί σε κατ’ οίκον Εκκλησία. Τότε εκεί θα βασιλεύει η ειρήνη του Χριστού. Επιτρέψατέ μου, αγαπητοί γονείς να σας πω, με τον ζήλο που δείχνετε για να δημιουργήσετε περιουσία για τα παιδιά σας, να ζήσουν καλά στη ζωή τους, αν δείχνατε τον ίδιο ζήλο και για την πνευματική μόρφωση των παιδιών σας, τότε το σπίτι σας θα εγίνετο οίκος σωτηρίας, οίκος Χριστού. Δεν θα είχατε απώλειες, δεν θα είχατε αποτυχίες.
Όταν ο Θεός εδημιούργησε την Εύα, σκοπός ήταν να σταθεί βοηθός στον Αδάμ, στον άνδρα. Όχι απλώς στην τεκνογονία. Αλλά, ακόμη και το σπιτικό, να βοηθάει η γυναίκα τον άνδρα στο σπίτι -σήμερα τα πράγματα αντεστράφησαν. Και αντί για διαίρεση κάνομε πολλαπλασιασμό, όπως λέμε στην Αριθμητική…- αλλά στην θέωση βοηθός. «Ποιήσωμεν», λέει, «τῷ Ἀδάμ βοηθὸν κατ᾿ αὐτόν». Εκείνο το «κατ᾿ αὐτόν» ξέρετε τι σημαίνει; Ότι η γυναίκα θα είναι ομοία με τον άνδρα από πλευράς υπάρξεως προσώπου. Εκεί είναι ο φεμινισμός. Δεν διαφέρει σε τίποτα η γυναίκα από τον άνδρα. Δηλαδή όμοια με τον άνδρα. Ό,τι είναι ο άνδρας, θα είναι και η γυναίκα. Άλλο ότι οι ρόλοι τους θα είναι διαφορετικοί. Γιατί, εκ της φύσεως των πραγμάτων αλλά και εκ της κοινωνικότητος των πραγμάτων, έτσι πρέπει να είναι, οι ρόλοι διαφορετικοί, για να υπάρχει μια αρμονία και ισορροπία. Όμως, ξαναλέγω, ο σκοπός που ο Θεός έκανε την Εύα ήτο η θέωσις. Έπρεπε ο ένας να βοηθάει τον άλλον στην πνευματική οικοδομή. Να γίνει η πορεία τους κοινή προς τον Θεό.
Σήμερα, αντιθέτως, ο γάμος γίνεται αφετηρία διαλύσεως των προσώπων, ακριβώς γιατί υπάρχει αυτή η φιλαυτία. Και ο άνδρας φίλαυτος και η γυναίκα φίλαυτη. Έτσι έχομε δύο σκληρά αντικείμενα συγκρουόμενα. Όμως άμα πάρομε δύο στουρναρόπετρες, αυτές τις πέτρες τις άσπρες και τις χτυπήσομε, βγάζουν φωτιά, σπίθα. Τι σημαίνει; Δύο σκληρά πράγματα βγάζουν φωτιά. Αν χτυπήσετε με ένα φελλό μία στουρναρόπετρα, δεν βγάζει φλόγα, δεν βγάζει φωτιά. Έχομε σύγκρουση των φιλαυτιών, σύγκρουση των εγωισμών. Γι΄αυτό σήμερα μέσα στα σπιτικά μας υπάρχει η δυστυχία. Δεν είναι πλέον προσφορά και θυσία. Αλλά εγωιστική συσπείρωση.
Η αγωγή των παιδιών δεν είναι αγωγή Χριστού. Εκείνο που έγραφε ο Παύλος: «Τεκνία, ὠδίνω, ἄχρις οὗ μορφωθῇ Χριστὸς ἐν ὑμῖν». «Περνάω», λέει, «τους πόνους της γυναικός που κοιλοπονάει, που έχει το έμβρυο στην κοιλιά της. Ωδίνω, έως ότου διαμορφωθεί ο Χριστός σε σας». Η σύγχρονη μητέρα δεν θέλει να διαμορφώσει τα παιδιά της κατά το πρότυπον «Χριστός». Αλλά τι γίνεται; Γίνεται μία επένδυσις κοσμική. Τι εννοούμε «επένδυση κοσμική»; Μία παιδεία που θα αποδώσει χρήματα στα θυλάκια των παιδιών των. Να μάθει αυτό, να μάθει εκείνο, γλώσσες, τούτα, εκείνα, για να αποδώσει όλη αυτή η παιδεία, η μόρφωσις, χρήματα… Επένδυσις κοσμική.
Αγαπητοί, ο Χριστός βρίσκεται στην εξορία. Τον έχομε διώξει από τις καρδιές μας και από τα σπίτια μας. Ο Χριστός δεν είναι πλέον η ζωή μας. Ζούμε έναν Χριστό άψυχο, ψιλώ ονόματι, έναν Χριστόν ψεύτικον, νόθον. Κι έτσι τα σπιτικά μας μένουν έρημα. Είπε κάποτε ο Χριστός, βλέποντας την Ιερουσαλήμ, με δάκρυα: «Ἰδοὺ ἀφίεται ὑμῖν ὁ οἶκος ὑμῶν ἔρημος». «Να, αφήνεται η πόλη σας, η πατρίδα σας, το σπίτι σας, μένουν έρημα. Γιατί; Γιατί δεν γνωρίσατε την ἐπισκοπή σας». Το λέει ο Χριστός. «’’Ἐπισκοπή’’ θα πει την επίσκεψη που σας έκανα. Στις καρδιές σας και εις την πόλη σας και εις την πατρίδα σας. Όταν συνεχίζω να στέκομαι απέξω και να κρούω και να ζητώ για να σας επισκεφθώ, για να σας φέρω την σωτηρία, αλλά εσείς αρνείσθε».
Αγαπητοί, ζούμε οριακές τιμές. Το κακό μάς βουλιάζει. Συνεχώς μας βουλιάζει. Και επίκειται ο πνιγμός μας. Η πατρίδα μας κινδυνεύει. Κινδυνεύει τον έσχατον κίνδυνο! Όχι μόνο με συρρίκνωση εδαφική, αλλά και συρρίκνωση πνεύματος και συνειδήσεων! Αλλάζομε. Γινόμαστε άλλοι. Δεν έχομε πια ιδανικά. Δεν έχομε τίποτα! «Ἐσχάτη ὥρα ἐστίν». Εάν τον κίνδυνο επισημαίνουν άνθρωποι χωρίς Πνεύμα Θεού, πόσο περισσότερο εμείς θα μπορούσαμε να επισημάνομε αυτόν τον κίνδυνον; Και οι κοσμικοί επισημαίνουν χωρίς να γνωρίζουν, βεβαίως, και την θεραπεία. Λένε, λένε, λένε, ψάχνουν, ερευνούν, βγάζουν στατιστικές…· «Α», λέγει, «οικονομικά τα θέματα, τούτα, εκείνα…».Κανείς δεν μπορεί να εγγίσει την ουσία του προβλήματος, την ουσία της θεραπείας. Γιατί; Δεν έχουν το Πνεύμα του Θεού. Είναι οι κοσμικοί άνθρωποι. Εμείς όμως το έχομε. Η θεραπεία είναι να εγκατασταθεί ο Χριστός στις καρδιές μας και εις τα σπιτικά μας. Αυτή είναι η θεραπεία. Αγαπητοί, ναι, «ἐσχάτη ὥρα ἐστίν». Και περιθώρια άλλα δεν μένουν! Μπροστά σε αυτόν τον έσχατον κίνδυνο, ας ξυπνήσομε επιτέλους, για να σωθούμε.
