Αθανάσιος Άμβωνας: 🔹Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς/Καθ. Δευτέρας/Μεγάλου Κανόνος.

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 🔹Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς/Καθ. Δευτέρας/Μεγάλου Κανόνος.. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

23 Φεβρουαρίου 2026

«Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τήν ψυχή μου ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου».

†. «Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου· ἐμὲ ὑπομενοῦσι δίκαιοι, ἕως οὗ ἀνταποδῷς μοι». Ο ιερός Ψαλμωδός, αγαπητοί μου, ευρίσκεται κάτω από δυσμενείς συνθήκες. Ο Δαβίδ, ο «χριστός Κυρίου», διώκεται από τον εκπεσόντα «χριστόν Κυρίου». Τον Σαούλ. Εκείνος ο οποίος δεν εστάθη σωστός εις την αποστολήν του και εις το θέλημα του Θεού και εκπίπτει. Και αντ’ αυτού χρίεται βασιλεύς ο Δαβίδ. Αλλά ο Σαούλ, ζηλοτυπών τον Δαβίδ, διώκει αυτόν. Και ο Δαβίδ καταφεύγει στα βουνά με τους συντρόφους του. Κάποια φορά κατέφυγε σε ένα σπήλαιο, δυο φορές συνέβη αυτό, κατέβηκε σε ένα σπήλαιον και εκεί εκρύβη εις το βάθος του σπηλαίου.

Ο Σαούλ ήτο απέξω από το σπήλαιον, μόνος του, ο στρατός ο πολύς δεν ήτο κοντά του, και επήγε εκεί λίγο να ξεκουραστεί και να κοιμηθεί, αγνοώντας ότι ο Δαβίδ βρίσκεται εις το βάθος του σπηλαίου. Ξάπλωσε και κοιμήθηκε. Του λέγουν οι συντρόφοι του Δαβίδ: «Είδες; Ο Θεός τον εχθρό σου τον έβαλε στα χέρια σου. Με μία κονταριά, τον εφόνευσες και ησύχασες». «Όχι», λέγει, «αδελφοί μου! Όχι! Είναι ‘’χριστός Κυρίου’’! -δηλαδή χρισμένος από τον Θεόν- Είναι βασιλεύς χρισμένος από τον Θεό! Δεν επιτρέπεται να βάλω χέρι επάνω εις τον Σαούλ, άλλο αν εκείνος με καταδιώκει, ως εκπεσών πλέον, να φονεύσει εμένα. Και προσέξτε– λέγει εις τους συντρόφους του- δεν θα βάλει κανείς χέρι πάνω εις τον Σαούλ».

Με πολύ σιγαλά βήματα, επλησίασε τον Σαούλ, του έκοψε ένα κομμάτι ύφασμα από το ιμάτιό του και ξαναπήγε στο βάθος του σπηλαίου. Ο Σαούλ ανύποπτος, σηκώθηκε και βγήκε από το σπήλαιο και κατηφόρισε για να πάει στο στράτευμά του. Τότε ο Δαβίδ βγήκε έξω από τη σπηλιά, ανέβηκε σε ένα ψηλό μέρος και του φωνάζει: «Σαούλ, βασιλεύ, γιατί με διώκεις; Τι σου έκανα εγώ; Ο Θεός σε έριξε στα χέρια μου. Μπορούσα να σε φονεύσω. Αλλά δεν το έκανα αυτό. Εσύ γιατί κυνηγάς να φονεύσεις εμένα; Αν θέλεις να σου αποδείξω ότι πραγματικά ο Θεός σε έριξε στα χέρια μου, ρίξε μια ματιά στο ιμάτιό σου να δεις ότι σου λείπει ένα κομμάτι από εκεί. Το κρατώ στα χέρια μου. Να ‘το, Σαούλ. Να ‘το!».

Αγαπητοί μου, υπέροχο παράδειγμα συγχωρητικότητος… Υπέροχο! Μοναδικό, θα λέγαμε, σε μέγεθος και ποιότητα, μέσα –Μοναδικό; Άραγε;- εις την Παλαιά Διαθήκη. Είναι με διάσταση, θα λέγαμε, είναι μέσα στον χώρο της Παλαιάς Διαθήκης, γι’αυτό έχει την πάρα πολύ μεγάλη του αξία αυτό. Όμως, ο ψαλμός ο 141, που τον τελευταίο στίχο σας διάβασα, δεν ξέρομε αν ο Δαβίδ τον είπε σε εκείνο το σπήλαιο ή στο άλλο σπήλαιο, διότι δύο φορές, σας είπα, εβρέθηκε ο Σαούλ σε κίνδυνο και κατέφυγε σε σπήλαιο. Ίσως να ήτο η άλλη περίπτωσις. Ίσως. Πάντως, ο Δαβίδ, βλέποντας ότι είχε κυκλωθεί από τον στρατόν του Σαούλ, αισθάνεται πολύ δύσκολα και τότε στέλνει προσευχή προς τον Θεόν, αυτή που λέγει ο 141 ψαλμός, και που επιγράφεται «Συνέσεως τῷ Δαυΐδ, ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν ἐν τῷ σπηλαίῳ · προσευχή».

Μέσα στη θλίψη του και μέσα εις την παγίδα που είχε περιέλθει, στο σπήλαιο, λέγει προς τον Θεόν: «Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου». «Βγάλε με, Σε παρακαλώ, βγάλε την ψυχή μου, την ζωή μου, την ύπαρξή μου, απ’ αυτήν την φυλακήν, αυτόν τον εγκλεισμόν που είναι εδώ το σπήλαιο τούτο και όταν θα με σώσεις, τότε θα υμνήσω και θα δοξάσω το όνομά Σου». «Ἐμὲ ὑπομενοῦσι δίκαιοι, ἕως οὗ ἀνταποδῷς μοι». «Για μένα περιμένουν οι δίκαιοι, οι καλοί μου σύντροφοι, και στέκομαι γι’ αυτούς υπόδειγμα ότι Εσύ θα με σώσεις, και τούτο έως ότου μου δώσεις, εκείνο το οποίον εγώ τώρα Σου ζητώ».

Αλλά, όλοι οι Πατέρες της Εκκλησίας μας, βρίσκουν, αγαπητοί μου, μέσα εις το Ψαλτήρι θησαυρόν. Δεν εξαντλείται το Ψαλτήρι στην ιστορική του διάσταση. Έχει βάθος το Ψαλτήρι… Ο Μέγας Αθανάσιος λέγει ότι είναι αληθινός λειμών το Ψαλτήρι… Τι θέλεις να βρεις εκεί; Θα το βρεις. Την προφητεία; Την ιστορία; Την παραμυθία; Την διδαχήν; Τι θέλεις να βρεις; Όλα εκεί θα τα βρεις. Και λέγει ότι το Ψαλτήρι είναι επιτομή ολοκλήρου της Παλαιάς Διαθήκης. Γι’ αυτόν τον λόγο, αν όχι και της σκηνής, διότι έχει το προφητικό στοιχείο, γι’ αυτόν τον λόγο είναι το μοναδικό βιβλίο σε εκτεταμένη χρήση μέσα από την Παλαιά Διαθήκη, το μοναδικό βιβλίο που βρίσκεται μέσα εις την λατρεία την χριστιανικήν. Δεν υπάρχει ακολουθία –και η πιο μικρή, του Αγιασμού- που να μην περιέχει μέσα –ή το Απόδειπνο- που να μην περιέχει μέσα τουλάχιστον έναν ψαλμόν. Το απόδειπνο που λέμε το βράδυ περιέχει μέσα τρεις ψαλμούς.

Γι’ αυτό λοιπόν, ελάτε, αγαπητοί μου, να βαθύνομε λίγο στον στίχο εδώ του Δαβίδ, έχει πραγματικά πολύ πλούτον. Θα δεχθώ ότι η ψυχή δεν είναι η ζωή, αλλά είναι η ψυχή. Ό,τι δηλαδή λέει η λέξις: «ψυχή». Εξάλλου, η λέξις «ψυχή» άλλοτε μεν έχει την έννοια της ζωής, άλλοτε έχει την έννοια του πνεύματος, της ψυχής. «Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου». «Βγάλε από την φυλακή την ψυχή μου για να μπορώ να δοξολογήσω το όνομά σου».

Ποια είναι αυτή η «φυλακή» που ζητά ο ψαλμωδός να εξαχθεί η ψυχή του; Μήπως είναι το σώμα του; Δηλαδή θα ήθελε να ελευθερωθεί δια του θανάτου ή ακόμα με ένα κουράγιο, δια της αυτοκτονίας, να απαλλαγεί από το σώμα του, όπως έκαναν κάποιοι φιλόσοφοι, που θεωρούσαν – όπως ο Πλάτων, επί παραδείγματι- που θεωρούσαν ότι το σώμα είναι φυλακή της ψυχής και δεσμεύει την ψυχήν και ζητά η ψυχή την απελευθέρωσή της; Ή όπως διδάσκουν ανοήτως εκείνοι που πρεσβεύουν την μετεμψύχωση, την μετενσάρκωση, ότι είναι μια καταδίκη της ψυχής να επανέρχεται σε σώματα είτε ανθρώπων είτε ζώων, έως ότου εξιλεωθεί από τις αμαρτίες της και έτσι απαλλαγεί πλέον από τα δεσμά, την φυλακήν του σώματος και έρθει εις ανώτερες σφαίρες σαν πνεύμα καθαρόν; Αυτό είναι άραγε η «φυλακή»; Δηλαδή ο ψαλμωδός εννοεί εδώ τα δεσμά του σώματος;

Όλα αυτά, όπως θα έλεγαν οι Πατέρες είναι «ελληνικές διδασκαλίες», με το «ελληνικές» εννοώντας ειδωλολατρικές διδασκαλίες. Όχι αγαπητοί μου. Το σώμα δεν είναι δεσμά της φυλακής. Το σώμα είναι συμφυές με την ψυχή, έγινε μαζί με την ψυχή, ταυτοχρόνως. Δεν ήρθε η ψυχή να κατοικήσει, αφού προϋπήρχε, σε κάποιο σώμα, που εκεί θα δεχόταν την φυλακή της για να εξαγνιστεί. Η ψυχή εδημιουργήθη και δημιουργείται ταυτόχρονα με το σώμα. Το ίδιο πράγμα συνέβη εις τον Αδάμ, όταν ο Θεός τον εδημιούργησε. Το ίδιο πράγμα συμβαίνει και στον κάθε άνθρωπο που γεννιέται. Άμα συλλήψει, με την σύλληψη, έχομε ψυχή και σώμα ταυτοχρόνως, την ιδίαν στιγμήν. Ούτε η ψυχή προηγείται, για να έρθει να εγκλωβιστεί μέσα εις το συλλαμβανόμενον σώμα, ούτε το σώμα προηγείται της ψυχής, για να υποστηριχθεί η θεωρία της εξελίξεως, ότι ο άνθρωπος ξεκινάει από την αφετηρία του ζώου, για να έρθει κάποια στιγμή να εξελιχθεί το μυαλό για να γίνει άνθρωπος, που αυτά έχουνε άμεση πρακτική σημασία, όταν λέμε και υποστηρίζομε ότι κάνοντας μίαν έκτρωσιν, τουλάχιστον έως τριών μηνών, δεν έχομε άνθρωπον, έχομε κάτι άλλον, τι;;; Ένα ζώον. Ένα ζώον, το οποίο στερείται ψυχής, διότι μετά ταύτα η ψυχή θα τοποθετηθεί…

Βλέπετε συνέπειες, άμεσα πρακτικές, αυτών των τοποθετήσεων; Από τι λοιπόν ζητάει ο Ψαλμωδός να απαλλαγεί η ψυχή του; Από το σώμα του; Α, όχι! Όχι! Το σώμα δεν είναι φυλακή. Το σώμα, σας είπα, είναι συμφυές με την ψυχήν. Δηλαδή μαζί υπήρξαν. Και όταν χωριστούν με τον θάνατο, η ψυχή αισθάνεται πολύ άσχημα επειδή εχωρίσθη από το σώμα της. Γι’αυτό έχει οδύνη. Γι’αυτό ο ιερός υμνογράφος, ο Δαμασκηνός, ο άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός, στέκεται μπροστά στο φαινόμενο του θανάτου και οδύρεται και λέγει ότι η ψυχή έχει πόνο, ότι οδυνάται η ψυχή που χωρίζεται από το σώμα. Είναι η πιο τραγική στιγμή της ζωής του ανθρώπου. Ο θάνατος. Αυτός ο χωρισμός της ψυχής με τον θάνατο. Αλλά ενικήθη αυτή η ανθρωπίνη τραγικότης. Τραγικότης. «Τραγικότης» θα πει να βλέπω τι θα μου συμβεί, να συνειδητοποιώ τι θα μου συμβεί, αλλά να μη δύναμαι να το αποφύγω. Αυτή είναι η όλη διάστασις της τραγικότητος, που οι αρχαίοι Έλληνες την τραγικότητα αυτή, ωραιότατα την έπλασαν και την παρουσίασαν στα θεατρικά τους έργα. Αυτή η τραγικότητα δεν υπάρχει στον Χριστιανισμόν· γιατί νικήθηκε ο θάνατος, με την Ανάσταση του Χριστού. Έτσι η ψυχή επιποθεί το σώμα.

Λέγει ο Απόστολος Παύλος: «Δεν επιθυμώ να εκδυθώ το σώμα, αλλά επιθυμώ να ενδυθώ την αφθαρσίαν και την αθανασίαν· γι’ αυτόν τον λόγο θα μου δώσει ξανά ο Χριστός, όταν θα ξανάρθει, το σώμα μου, που το έχασα με τον θάνατο. Και έτσι δεν είναι δυνατόν, με την ανάσταση των νεκρών, να πάρω πίσω την παλιά μου φυλακή. Αν υποτεθεί ότι είναι φυλακή το σώμα, τότε δεν έχω λύτρωση, αν το σώμα είναι φυλακή. Αλλά επειδή ακριβώς δεν είναι φυλακή, γι’ αυτόν τον λόγο είναι λύτρωσις, πραγματική λύτρωσις η ανάστασις των σωμάτων».

Μήπως η ψυχή που ζητά να φύγει από την φυλακή της, μήπως είναι αυτή η ίδια η κτίσις; Γιατί κι αυτό ετέθη. Η καντιανή φιλοσοφία έτσι το έθεσε. Ο άνθρωπος είναι δέσμιος του χώρου και του χρόνου. Είναι μέσα σ’ αυτά τα καλούπια τα χωροχρονικά. Και πράγματι, εγώ θα ήθελα να φύγω αυτή την στιγμή, κάπου να πάω, έξω από την θέση που βρίσκομαι. Πώς μπορώ να πάω; Όταν σκέφτομαι ότι δεν έχω τον τρόπο να πάω. Να βρεθώ σε ένα σημείο του σύμπαντος. Πώς θα πάω; Έχω μια δυσκολία. Ή, ή… να βρεθώ, χμ, έξω από το σύμπαν… Ανόητα πράγματα… Αυτή η ίδια η κατασκευή μου είναι χωροχρονική. Εγώ ο ίδιος έγινα εν χρόνω και καταλαμβάνω χώρο. Πώς είναι δυνατό να βγω έξω από τον χώρο και τον χρόνο; Έξω από την Δημιουργία; Ότι αυτή μου αποτελεί δεσμά, φυλακή και δεν δύναμαι να ελευθερωθώ απ’ αυτήν ταύτην την Δημιουργίαν; Είναι δυνατόν ποτέ; Είναι μωρία. Είναι αληθινή μωρία. Είναι αδιανόητο πράγμα. Είναι αντιφατικό. Δεν είναι δυνατόν.

Τότε; Ούτε ακόμα, θα λέγαμε, η κτίσις αποτελεί δεσμά και φυλακή της ανθρωπίνης υπάρξεως. Απλούστατα, διότι αυτή η ίδια η κτίσις σαν δημιούργημα του Θεού με περιβάλλει, είμαι, θα λέγαμε, ένα κομμάτι αυτής της κτίσεως, ένα κομμάτι, διότι ο Θεός χώμα πήρε από τη γη, «χοῦν λαβών ἀπὸ τῆς γῆς» έπλασέ με, και αποτελώ μέρος της Δημιουργίας, όχι με την έννοια την πανθεϊστική φυσικά, αλλά με την έννοια ότι αποτελώ ένα μέρος της Δημιουργίας, το σώμα μου δηλαδή, το σώμα μου και δεν είναι δυνατόν να αποσπαστώ ποτέ από την Δημιουργία. Εξάλλου, αν θέλετε, τιμωρία και καταδίκη ήταν όταν είπε ο Θεός: «Είσαι χώμα και στο χώμα θα γυρίσεις». Καταδίκη ήτο αυτό. Ήτανε τιμωρία αυτό. Έστω τιμωρία για να δώσει παρακάτω ο Θεός την Χάρη Του δια της Αναστάσεως κ.λπ.

Το θέμα είναι τούτο: Ότι αυτή η ίδια η κτίσις, αγαπητοί μου, θα ανακαινισθεί. Κι αφού θα ανακαινισθεί η κτίσις, τότε δεν είναι δυνατόν να αποτελεί φυλακή της υπάρξεώς μου. Δεν είναι δυνατόν. «Ἰδοὺ καινὰ ποιῶ πάντα», θα πει ο Ανακαινιστής και Ανακεφαλαιωτής των πάντων Ιησούς Χριστός. Και θα ανακαινιστεί η κτίσις. Και θα είναι η Βασιλεία του Θεού. Και θα βασιλεύει το πρόσωπο του Θεού· και η θεωρία του προσώπου του Θεού, του Σαρκωμένου Θεού. Κι αυτή η κτίσις είναι όλη η εξωτερική προβολή του σαρκωμένου Θεού, που την αγάπησε, ας μου επιτραπεί να πω αυτή την λέξη, γιατί πώς να το εκφράσω αλλιώτικα, με πάθος· με –θα πω όμως μία φράση που την λέγουν οι Πατέρες, είναι το ίδιο- με «μανικόν έρωτα» Αυτός ο σαρκωμένος Θεός Λόγος. Λέει εις το βιβλίο των «Παροιμιών»: «Α, πότε θα έρθει εκείνη η ώρα που θα βρεθώ ανάμεσα στους ανθρώπους που τους αγαπώ πολύ· γιατί όταν ο Θεός εδημιουργούσε, Εγώ, η Ενυπόστατος Σοφία, ήμουν μαζί Του και συνδημιουργούσα». Η Ενυπόστατος Σοφία, ο Θεός Λόγος. Είχε λοιπόν αυτόν τον «μανικόν έρωτα» που εκφράζεται θαυμάσια στο βιβλίο «Άσμα Ασμάτων» της Παλαιάς Διαθήκης, στα λεγόμενα «σοφιολογικά» βιβλία και εις τις «Παροιμίες», «Σοφία Σολομῶντος», που δείχνει εκεί αυτήν την αγάπη, την μανική αγάπη –μανική· από μανία δηλαδή· τρελή δηλαδή, τρελή· τρελή αγάπη, μανικήν αγάπη- που είχε το δεύτερον πρόσωπον της Αγίας Τριάδος έως ότου έρθει η στιγμή να σαρκωθεί και να ΄ρθει τόσο κοντά στη Δημιουργία Του. Είναι δυνατόν να αποτελεί η Δημιουργία καταδίκη του ανθρώπου; Είναι δυνατόν; Παλαιωθείσα από την αμαρτίαν θα ανακαινισθεί από τον Σαρκωμένον Λόγον.

Τότε τι είναι αυτή η φυλακή, για την οποία διαμαρτύρεται ο Ψαλμωδός και λέγει, να τον εξαγάγει, να τονε βγάλει ο Θεός; Όταν λέγει :«Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου», «βγάλε με από την φυλακή αυτήν για να μπορώ να δοξολογήσω το Όνομά Σου». Ποια είναι; Στον θάνατο, ξέρετε, επιτρέψατέ μου μία συμπλήρωσιν στο πρώτο. Λέγει ο Δαβίδ: «Κύριε, ποιος θα Σε υμνήσει εις τον Άδη; Ποιος; Δεν έχουμε τα όργανα», λέγει, «τα φωνητικά. Δεν έχουμε σώμα, δεν έχουμε γλώσσα, δεν έχουμε φωνητικές χορδές για να Σε υμνήσουμε στον Άδη. Άσε λοιπόν, Κύριε, άφησέ με στην ζωή, Σε παρακαλώ, άφησέ με στην ζωή, Σε παρακαλώ, να μπορώ να Σε υμνήσω. Στον Άδη ποιος μπορεί να Σε υμνήσει;». Βλέπετε λοιπόν ότι δεν θέλει να απαλλαγεί από το σώμα του, δεν θέλει να απαλλαγεί από την Δημιουργία, δεν θέλει να πάει στον Άδη τον σκοτεινόν, ο Δαβίδ.

Αλλά τότε, ποια είναι αυτή η «φυλακή»; Θα μας απαντούσαν οι Πατέρες, και μάλιστα οι νηπτικοί Πατέρες, ότι η φυλακή της ψυχής, αγαπητοί μου, είναι τα πάθη, που δεσμεύουν. Τα πάθη! Αυτά τα φοβερά πάθη, που ζητούμε τώρα από τον Θεό να μας ελευθερώσει από τα πάθη μας, τα ποικίλα πάθη μας, τα οποία καθιστούν δεσμίαν την ψυχήν, μη δυναμένην να ανορθωθεί, μη δυναμένη να ιδεί καν ή να έχει αίσθηση του Θεού. Δεν έχει καμίαν αίσθησιν ένας που λέγει: «Είμαι άθεος»-για να πάρω μια σύγχρονη πραγματικότητα. Ξέρετε τι σημαίνει αυτό; Ότι η αίσθησίς του έχει πέσει στον βαθμό μηδέν. Πλήρης νέκρωσις. Δεν έχει καμίαν αίσθησιν του Θεού. Καμίαν αίσθησιν. Καμία εσωτερική είδησιν ή πληροφορίαν. Τίποτε απολύτως…

Έτσι, μια ψυχή που νεκρώθηκε, τότε πώς μπορεί να έχει αίσθηση του Θεού; Πριν νεκρωθεί, θα μπορούσε η ίδια η ψυχή, βλέποντας να κυκλώνεται από τα πάθη, να αναφωνήσει: «Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου, Κύριε, να μπορώ να Σε υμνήσω, ελεύθερα. Απηλλαγμένη η ψυχή μου από τα πάθη· εκείνα που με ζώνουν, εκείνα που με ταλαιπωρούν, εκείνα που με καθιστούν δέσμιον και δούλον των παθών, εκείνα που πραγματικά δεν μ’ αφήνουν να ορθώσω κεφάλι να Σε κοιτάξω, να Σε νιώσω, να Σε ζήσω».

Αλλά, γιατί ζητάει ο Ψαλμωδός να απαλλαγεί από τα πάθη του; Είναι κι αυτό. Αν προσέξομε ότι η απαλλαγή μας από τα πάθη δεν θα ήταν κάτι το αυτόνομο, κάτι που απλώς, γιατί θα θέλαμε να απαλλαγούμε και να μην ταλαιπωρούμεθα. Λέμε επί παραδείγματι: «Φρόντισε, παιδάκι μου, να μην κάνεις χρήση του τσιγάρου, των καπνών ή των ναρκωτικών. Διότι έτσι θα είσαι απαλλαγμένος από ένα φοβερό πάθος. Ή από το οινόπνευμα. Ή από την ανηθικότητα. Ή από την φιλαργυρία. Φρόντισε», λέμε, «να μην είσαι δέσμιος αυτών των παθών, για να είσαι ένας ελευθερωμένος άνθρωπος, να μπορείς να κινείσαι άνετα στη ζωή σου». Πόσο… πόσο εσφαλμένα τοποθετούμε τα πράγματα…

Είναι σωστή αυτή η συμβουλή; Είναι σωστή κατά το ήμισυ. Είναι σωστή σε τούτο: Το ότι ο άλλος δεν πρέπει να είναι δέσμιος, είναι το σωστό. Αλλά το για ποιον λόγο πρέπει να είσαι ελεύθερος, αυτό δεν είναι σωστό. Διότι ο σκοπός δια τον οποίον ο άνθρωπος πρέπει να είναι ελεύθερος, είναι να μπορεί να δει το Πρόσωπο του Θεού. Να δει το πρόσωπο του Θεού. Είναι ο τελικός μας σκοπός. Και μην το παίρνετε φιλολογία, είναι μια φοβερή πραγματικότης. Πραγματικότης, που κάνει τον άνθρωπο να εκστασιάζεται. Να ιδώ εγώ το πρόσωπο του Θεού; Ναι, ναι! «Τεκνία, οὕπω ἐφανερώθη τί ἐσόμεθα», λέγει ο ευαγγελιστής Ιωάννης στην πρώτη του επιστολή την Καθολική, αλλά «οἴδαμεν δὲ ὅτι ἐάν φανερωθῇ, ὅμοιοι αὐτῷ ἐσόμεθα, ὅτι ὀψόμεθα αὐτὸν καθώς ἐστι». «Θα Τον δούμε, όπως είναι. Όπως είναι θα Τον δούμε». Πώς, δηλαδή, είναι; Όπως όταν ανεστήθη, αλλά και όπως ενεφανίσθη εις την Μεταμόρφωσιν. Και έτι, και έτι, δοξασμένος. Διότι εκεί, όσο ηδύναντο να δουν την δόξαν Του οι μαθηταί είδαν, «καθὼς ἠδύναντο», λέγει το τροπάριο, «καθὼς ἠδύναντο», όσο μπορούσαν να δουν. Έτσι λοιπόν θα δούμε αυτό το πρόσωπο του Θεού, έως ότου το δούμε κατά πρόσωπον, πρόσωπον προς πρόσωπον, διότι η Βασιλεία του Θεού δεν είναι παρά διάσωσις όχι μαζών, αλλά διάσωσις προσώπων. Και είναι διάσωσις προσώπων όχι διισταμένων, αλλά διάσωσις προσώπων κοινωνούντων! Και είναι κοινωνούντων προσώπων διάστασις, όχι μεταξύ αυτών και του Θεού, αλλά και μεταξύ των. Όπως ακριβώς μία ρόδα ποδηλάτου συνδέεται οι ακτίνες της ρόδα του ποδηλάτου με το κέντρον, αλλά και μεταξύ των με την περιφέρεια. Έχομε, δηλαδή, πλήρη κοινωνία προσώπων. Οι εχθροί του προσώπου, οι εχθροί του ανθρώπου πραγματικά, είναι αυτοί οι οποίοι διακηρύσσουν κηρύγματα εναντίον του προσώπου και υπέρ της μάζης. Καταλαβαίνετε… Τι να πω πιο πολλά; Καταλαβαίνετε…

Έτσι, αγαπητοί, ο σκοπός είναι να δοξαστεί ο Θεός. Θα ξεκινήσουμε από δω: «Απάλλαξέ με, Κύριε, από τα πάθη να δω το πρόσωπό Σου, να Σε νιώσω, να Σε ψηλαφήσω μέσα μου, να Σε δοξολογήσω, να Σου πω το ευχαριστώ μου, να Σου πω: ‘’Δόξα τῷ Θεῷ’’. Είσαι μεγάλος, είσαι σοφός, είσαι υπέροχος, Σε αγαπώ». Αυτό είναι. Έτσι δεν είναι αυτόνομη, αγαπητοί μου, αυτή η ηθική, αλλά είναι ετερόνομη. Έχει τον σκοπό της, την δοξολογία του Θεού, για να απαλλαγώ από τα πάθη μου.

Όπως καταλαβαίνετε, η Μεγάλη Τεσσαρακοστή, που εισερχόμεθα από απόψε, με την βοήθεια του Θεού, δεν είναι παρά ένα εργαστήρι στο οποίο θα δουλέψομε αυτήν την κάθαρση της ψυχής, για να βρεθούμε να μπορούμε να ψηλαφούμε το πρόσωπον του Θεού. Είναι ένα εργαστήρι μέσα στο οποίο θα μπορέσουμε με την νηστεία, με την εγκράτεια, με την συγχωρητικότητα -υπογραμμίζω, με την συγχωρητικότητα· άνθρωπος που δεν συγχωρεί δεν μπορεί να ησυχάσει, δεν έχει ειρήνη ψυχής, δεν έχει καθαρότητα ψυχής- με την συγχωρητικότητα, με την ελεημοσύνη, με την μελέτη και με την προσευχή να μπορέσει ο άνθρωπος να βγει εξαγνισμένος, καθαρισμένος, απαλλαγμένος από τα πάθη, για να ιδεί τον Θεόν. Να αναπνεύσει, να ιδεί αληθινό Πάσχα, αληθινή διάβασιν από την νοητήν Αίγυπτον εις την νοητήν Γην της Επαγγελίας, την Βασιλείαν του Θεού και να εγκαθιδρυθεί μέσα του η Βασιλεία του Θεού, αφού θα έχει περάσει κατά θαυμαστόν τρόπον- γιατί αυτό είναι το μεγάλο θαύμα- από την νοητήν Ερυθράν Θάλασσαν· στην οποία ο διάβολος εργάζεται εκεί, αλλά καταποντίζεται και πνίγεται από την Χάρη του Θεού.

Θα ‘θελα να μείνω σε ένα σημείο, το οποίο είναι πάρα πολύ αξιόλογο. Εκεί που λέγει, εκεί που σας είπα για την προσευχή. Αγαπητοί μου, οι αρχαίοι Έλληνες, ως εξής το κατάλαβαν αυτό, αλλά δεν μπόρεσαν να το λύσουν. Μόνο οι σπουδαίοι πρόγονοί μας έδωσαν με το μυαλό τους μια διάσταση στο πράγμα. Είναι ο μύθος του Δαιδάλου και του Ικάρου. Ο μύθος; Ο μύθος; Αυτός που έφτιαξε τον λαβύρινθο κάτω στην Κρήτη, κατά την διάρκεια της μινωικής, θα λέγαμε, δυναστείας και για να μην του φύγει, γιατί ήθελε να φύγει ο Δαίδαλος, τον έβαλε ο Μίνως στον ίδιο τον λαβύρινθο που έφτιαξε ο ίδιος. Είναι μία έκφρασις ότι ο άνθρωπος μπαίνει ο ίδιος μέσα στην δαιδαλότητα των έργων του. Στην δαιδαλότητα του πολιτισμού του. Αλλά, πώς να φύγει από κει ο Δαίδαλος με τον γιο του; Έφυγε φτιάχνοντας φτερά. Έφυγε κάθετα. Διότι η οριζοντία διαφυγή ήτο αδύνατος. Έφυγε κάθετα. Στον Χριστιανισμόν το πράγμα βρήκε πραγμάτωσιν. Ο Χριστιανός δεν μπορεί να φύγει οριζόντια από τα δεινά της παρούσης ζωής. Φεύγει καθέτως. Καθετοποιεί την πραγματικότητα. Είναι η προσευχή. Φεύγει δια της προσευχής προς τα πάνω. Και η ψυχή του κυριολεκτικά απαλλάσσεται από την φυλακή του παρόντος κόσμου και του παρόντος αιώνος. Έτσι φεύγει από τον χώρον και τον χρόνον τον πεπαλαιωμένον, τον φθαρμένον, φεύγει και αναπαύεται η ψυχή του ανθρώπου.

Ω αγαπητοί μου. Τελειώνει ο στίχος με αυτό το υποστίχιον: «Ἐμὲ ὑπομενοῦσι δίκαιοι, ἕως οὗ ἀνταποδῷς μοι (:Εμένα με περιμένουν οι δίκαιοι και οι ευσεβείς, έως ότου μου το δώσεις αυτό που Σου ζητώ)». Ο Δαβίδ είναι υπόδειγμα. Είναι υπόδειγμα που καλεί όλους…(Δυστυχώς σε αυτό το σημείο τελείωσε η κασέτα ηχογράφησης…).

🔸2η🔸 ομιλία στην κατηγορία : " Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς, Καθ. Δευτέρας, Μεγάλου Κανόνος ".

► Όλες οι ομιλίες της Κατηγορίας :
" Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς, Καθ. Δευτέρας, Μεγάλου Κανόνος " εδώ ⬇️
https://arnion.gr/index.php/diafora-uemata/omilies-kyr-tyrinhs-kau-defteras-megaloy-kanonos
↕️
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/blog-post_60.html?m=1

🔸Λίστα ομιλιών της σειράς
«Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς, Καθ. Δευτέρας, Μεγάλου Κανόνος».🔻
https://drive.google.com/file/d/1SmoR2cqkXjuoTu0es5zMUX9ZQiV-Y3nU/view?usp=drivesdk

📜 Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες της σειράς «Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς, Καθ. Δευτέρας, Μεγάλου Κανόνος».🔻
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%94%B9%E1%BD%89%CE%BC.%20%CE%9A%CF%85%CF%81%CE%B9%CE%B1%CE%BA%E1%BF%86%CF%82%20%CF%84%E1%BF%86%CF%82%20%CE%A4%CF%85%CF%81%CE%B9%CE%BD%E1%BF%86%CF%82?m=1

🔸Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

🔸Ψηφιοποίηση και επιμέλεια κειμένου : Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.

💠Πλήρης απομαγνητοφωνημένες σειρές ομιλιών (Βιβλία).
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%92%A0%CE%A0%CE%BB%CE%AE%CF%81%CE%B7%CF%82%20%CE%B1%CF%80%CE%BF%CE%BC%CE%B1%CE%B3%CE%BD%CE%B7%CF%84%CE%BF%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CE%B5%CF%82%20%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%AD%CF%82%20%CE%BF%CE%BC%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CF%8E%CE%BD%20%28%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1%29.?m=1

🔸Επεξηγηματικό βίντεο Ασπάλαθου.
https://youtu.be/8tNfAHRkTCk

__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0

🔸Όλες οι ομιλίες ~4.487~ του μακαριστού πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/4487.html?m=0

📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου. ⬇️
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=0

📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου ⬇️
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0

__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share

🔸Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk

†. Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.

Ἀπό τό μαρτυρολόγιον τοῦ Ἁγίου Πολυκάρπου Σμύρνης.

†. Σήμερα, αγαπητοί μου, η Εκκλησία μας τιμά την μνήμην του αποστολικού Πατρός και ιερομάρτυρος αγίου Πολυκάρπου. Ο Άγιος Πολύκαρπος εγεννήθη κατά το τρίτον τέταρτον του πρώτου αιώνος. Στη Σμύρνη· την ελληνικοτάτη Σμύρνη. Εχειροτονήθη επίσκοπος από τον άγιον Ευαγγελιστήν Ιωάννην. Γι’ αυτό και λέγεται «αποστολικός πατήρ».

Όχι απόστολος· αποστολικός πατήρ. Αγωνίστηκε πολύ κατά των αιρέσεων και μάλιστα κατά των Γνωστικών. Οι Γνωστικοί, ή καλύτερα, οι σημερινοί Μασόνοι, έχουν πάτρωνές τους τους Γνωστικούς· γιατί στο βάθος ο μασονισμός είναι αναβίωσις του Γνωστικισμού. Αντιλαμβάνεσθε λοιπόν.

Τελικά, ο άγιος πατήρ εμαρτύρησε στην Σμύρνη, επί ανθυπάτου Ασίας, Στατίου Κοδράτου και αυτοκράτορος Αντωνίου Πίου κατά το 156 μετά Χριστόν πάντοτε, βέβαια, στις 23 Φεβρουαρίου. Σώζεται μία του επιστολή προς Φιλιππησίους. Εγράφη και το μαρτυρολόγιό του, που είναι το πρώτο εις το είδος του. Μέσα σ’ αυτό βλέπει κανείς το πνευματικό ύψος του ανδρός. Εγράφη ακόμη και μία επιστολή προς αυτόν, τον άγιον Πολύκαρπον, από τον άγιον Ιγνάτιον, επίσκοπον Αντιοχείας· όταν εκείνος επήγαινε δέσμιος εις την Ρώμην για να δικαστεί και τελικά να μαρτυρήσει. Η επιστολή αυτή του αγίου Ιγνατίου προς τον άγιον Πολύκαρπον είναι γεμάτη από εγκωμιασμόν απόλυτα δίκαιον προς το πρόσωπον του αγίου Πολυκάρπου, αλλά και γεμάτη από παραινέσεις. Στην επιστολή του ο άγιος Ιγνάτιος προς τον άγιον Πολύκαρπον, να πώς τον προσφωνεί. Σε απόδοση: «Εγώ ο Ιγνάτιος, επίσκοπος της Αντιοχείας, και μάρτυρας του Ιησού Χριστού, προς τον Πολύκαρπον, τον επίσκοπον της Εκκλησίας των Σμυρναίων, ο οποίος επισκοπείται μάλλον –γιατί είπε: ‘’είναι επίσκοπος’’- επισκοπείται μάλλον από τον Θεό Πατέρα και τον Ιησούν Χριστόν. Του εύχομαι να είναι η χαρά του πολύ μεγάλη».

Μένω σε ένα κεντρικό σημείο, που είπε ότι μάλλον επισκοπείται από τον Θεόν, παρά ο ίδιος επισκοπεί την πόλη, των Σμυρναίων. Είναι πολύ ωραίος χαρακτηρισμός και πολύ μεγάλος χαρακτηρισμός. Στάθηκε, αγαπητοί μου, ο άγιος Πολύκαρπος σπουδαίος ανήρ ως επίσκοπος Σμύρνης. Και τούτο γίνεται φανερό από το μαρτύριό του. Το μαρτυρολόγιο δε αυτό που εγράφη, όπως σας είπα προηγουμένως, είναι φιλολογικώς το πρώτο στην εκκλησιαστική μας ιστορία. Και γράφει πολλά και ωραία. Παρότι τελειώνει από εκείνον που το έγραψε ότι «Βέβαια, θα μπορούσαμε πιο λεπτομερώς να σας αναφέρομε το μαρτυρολόγιό του, αλλά επιφυλασσόμεθα για άλλη φορά», είπε ο συγγράψας το μαρτυρολόγιον. Δηλαδή, απλώς αδρές γραμμές αναφέρει. Παρά ταύτα, είναι ικανόν να βγάλομε συμπεράσματα του ποιος ήταν ο άγιος Πολύκαρπος ως επίσκοπος Σμύρνης.

Στη Σμύρνη είχε ξεσπάσει διωγμός. Ο άγιος Πολύκαρπος, όμως, δεν ήθελε να φύγει από την πόλη. Στο τέλος επείσθη από τους πιστούς, που κατέφυγε σε έναν μικρόν μικρόν αγρόν, που ήταν εκεί και ένα μικρό σπιτάκι, ένας οικίσκος. Εκεί έμεινε με μερικούς άλλους. Βέβαια, παραλείπω γιατί αν έπρεπε να σας διαβάσω ολόκληρο το μαρτυρολόγιο, θα θέλαμε πολλήν ώραν. Τελικά συνελήφθη. Όσο έμενε εκεί, εις τον οικίσκον αυτόν, διαρκώς προσηύχετο. Για φίλους, για τις εκκλησίες της οικουμένης, όσοι ποτέ έγιναν γνωστοί ή στάθηκαν άγνωστοι εις αυτόν. Προσηύχετο· διαρκώς προσηύχετο. Καθώς, όμως, προσευχόταν, τρεις μέρες πριν συλληφθεί, είδε σε οπτασία το προσκέφαλό του να παίρνει φωτιά. Και τότε εστράφη στους παρευρισκομένους εκεί που ήταν μαζί του και τους είπε: «Πρέπει να καώ ζωντανός».

Κάποιοι, όμως, τον πρόδωσαν. Εδώ υπάρχει μια μικρή διαδικασία, την παραβλέπω. Την παραλείπω. Και τότε ο μακάριος Πολύκαρπος συνελήφθη. Ζήτησε μάλιστα από τους στρατιώτες που πήγαν να τον συλλάβουν, να τον αφήσουν για λίγο να προσευχηθεί. Έδωσε εντολή στους δικούς του να τους περιποιηθούν τους στρατιώτες, να τους δώσουν να φάγουν και να πιούνε και κρασί. Εκείνος ανέβηκε πάνω εις το υπερώον, στο δεύτερο πάτωμα αυτού του οικίσκου και παρεδόθη εις την προσευχήν. Επί δίωρον προσηύχετο. Και προσηύχετο, σας είπα, για όλους όσους μέχρι τότε είχε γνωρίσει. Ήξερε ότι φεύγει από την παρούσα ζωήν και σαν επίσκοπος όφειλε να προσευχηθεί και να προσεύχεται για το ποίμνιό του.

Τέλος, τον οδήγησαν στο στάδιο, που εκεί, στη Σμύρνη, πλήθος κόσμου έκανε ασυνήθιστο θόρυβο. Διότι όλοι περίμεναν –διεδόθη αυτό- ότι θα συνελαμβάνετο και επερίμεναν τι θα απογίνει. Ζητούσαν με αλαλαγμόν το μαρτύριο του Πολυκάρπου… Βέβαια, όλοι αυτοί, ως θεαταί μέσα εις το στάδιον, ήσαν εθνικοί, ήσαν ειδωλολάτραι. Ήσαν και Ιουδαίοι… Θα το ξαναδούμε λίγο πιο κάτω.

Εισερχόμενος στο στάδιον, ακούστηκε μια δυνατή φωνή που όλοι την άκουσαν, αλλά δεν είδαν ποιος φώναξε. Ήταν η φωνή αυτή, αγαπητοί μου, από τον ουρανό. Και η φωνή είπε -σας τη λέγω στο κείμενο: «Ἴσχυε, Πολύκαρπε, καὶ ἀνδρίζου». Δηλαδή, «Πολύκαρπε, γίνου δυνατός και γενναίος». Είναι η ίδια η φράσις –η ίδια!- με τις ίδιες λέξεις, που άκουσε ο Ιησούς του Ναυή όταν έβλεπε τι δύσκολο ρόλο είχε να παίξει. Τι δύσκολη θέση είχε. Ότι έπρεπε να οδηγήσει τον λαό του Θεού εις την Γη της Επαγγελίας. Και εφοβείτο. Και τότε –είναι εις το πρώτο-δεύτερο κεφάλαιο του βιβλίου «Ἰησοῦς τοῦ Ναυῆ» στην Παλαιά Διαθήκη- ίδιες λέξεις, εκεί άκουσε την φωνήν: «Ἴσχυε,, Ἰησοῦ -δηλαδή, Ιησούς του Ναυή- καὶ ἀνδρίζου».

Και ο ανθύπατος έλεγε, ανοίγοντας διάλογο πλέον με τον άγιον Πολύκαρπον μέσα εις το στάδιον, που ήταν ένας διάλογος και ταυτόχρονα ήτανε και ένα είδος ανακρίσεως. Με γεμάτο πάντοτε το στάδιο- σας το ξαναλέγω. «Σεβάσου την ηλικία σου», δηλαδή να σεβαστεί την ηλικία του, διότι ήτο άνω των 100 ετών. Και προσέθεσε ο ίδιος, ο ανθύπατος: «Ορκίσου», λέγει, «στην τύχη του Καίσαρος. Μετανόησε. Πες: ‘’Θάνατο στους αθέους’’. Να μετανοήσεις γι'αυτό που είσαι. Και πες –δια τους Χριστιανούς -τους οποίους αποκαλεί «αθέους»· αφού δεν πίστευαν εις το δωδεκάθεον του Ολύμπου, ή δεν έδιναν, θα λέγαμε, την υποταγή τους εις τον Καίσαρα· ήτανε μία μέθοδος για να κρατούν κοντά, σφικτά το απέραντον ρωμαϊκόν κράτος -εισηγηταί ήσαν οι Βαβυλώνιοι, πρέπει να σας το πω αυτό- να δέχονται την θεοποίηση του αυτοκράτορος, για να είναι κάτω όλοι από την υπακοή του πειθαρχημένοι. Να μη γίνουν ποτέ επαναστάσεις κ.τ.λ. Και συνεπώς, εάν ποτέ έκανε κανείς μίαν παράβασιν, δηλαδή δεν θυσίαζε εις τον αυτοκράτορα, εις την τύχην του αυτοκράτορος, τότε, αυτό που έκανε, το «έγκλημά» του -έγκλημα!- ήταν «έγκλημα καθοσιώσεως» και ετιμωρείτο δια θανάτου. Όλα αυτά σας ξαναλέγω τώρα εμείς, με το μάτι το μακρινό που μιλάμε για δημοκρατίες κ.λπ. κ.λπ. δεν ήταν παρά μία προσπάθεια, θα επαναλάβω, συνοχής όλων των λαών που ήταν κάτω από την κυριαρχία, ή της Βαβυλώνος παλιότερα, ή της Ρώμης τώρα.

Και αποκαλεί τους Χριστιανούς «αθέους». Αλλά ο Πολύκαρπος κοίταξε ένα γύρο τους εθνικούς –«εθνικός» θα πει ειδωλολάτρης-, που ήσαν στις κερκίδες του σταδίου, κοίταξε στον ουρανό και με μία κίνηση του χεριού του είπε: «Θάνατος στους αθέους». Δηλαδή: «Είπες συ, ανθύπατε, εγώ να πω ‘’θάνατος στους αθέους’’, εγώ, ο επίσκοπος των Χριστιανών, να πω εις τους Χριστιανούς μας, θάνατος. -«Αἶρε τοὺς ἀθέους» είναι επί λέξει το κείμενον. Δηλαδή, «πάρ’ τους από την μέση· σήκωσέ τους· εξαφάνισέ τους»- · εσύ είπες να το πω αυτό για τους Χριστιανούς. Κι εγώ σου λέγω ότι αυτό το λέω δι’ όλους τους αθέους, που είναι τώρα καθισμένοι επάνω εις τις κερκίδες».

Κι όταν ο ανθύπατος ζήτησε, αγαπητοί μου, από τον Πολύκαρπον να βλασφημήσει τον Χριστόν, εκείνος απήντησε: «86 χρόνια Τον υπηρετώ και σε τίποτα δεν με ηδίκησε καθόλου. Πώς μπορώ να αδικήσω τον βασιλιά μου που με έσωσε;». Όμως, ο ανθύπατος επέμενε. Και του απαντάει ο Πολύκαρπος. Ασκούσε βίαν εις τον Πολύκαρπον· διότι αλλιώτικα, θα λέγαμε, ήταν και ένα θέμα τιμής των όπλων: «Σε συλλάβαμε. Εσύ τώρα ένας μόνος επιμένεις και θα φανείς μπροστά σε τόσον κόσμο ότι τελικά είσαι νικητής κι εμείς νικημένοι;». Επέμενε, λοιπόν, ο ανθύπατος. Και απαντάει ο Πολύκαρπος: «Φαίνεται ότι αγνοείς ποιος είμαι. Άκουσε λοιπόν: Είμαι Χριστιανός». Τι ωραίο αυτό… Ξέρετε ότι αυτό τα λέει όλα.

Παρατηρούμε στα μαρτυρολόγια όλων των αγίων που οδηγήθηκαν βέβαια μπροστά σε βασιλείς και ηγεμόνες κ.τ.λ. όταν ερωτούσε ο δικαστής –γιατί ο ανθύπατος έκανε χρέη δικαστού· ή ο βασιλιάς ή όποιος ήτανε - «Πώς σε λένε;». Δεν έλεγε πώς τον λένε. Απαντούσε: «Είμαι Χριστιανός». -«Πού μένεις;». -«Είμαι Χριστιανός». -«Ποιοι είναι οι συνένοχοί σου;». -«Είμαι Χριστιανός». Περιορίζοντο δε οι αρχαίοι μάρτυρες σε αυτήν την φρασούλα: «Είμαι Χριστιανός». Τίποτα άλλο. Τίποτα στοιχεία άλλα: «Είμαι Χριστιανός».Κι έτσι τώρα εδώ ο άγιος Πολύκαρπος να λέγει: «Φαίνεται πως δεν το ‘μαθες. Φαίνεται πως δεν το ξέρεις: Είμαι Χριστιανός!».

Και συνεχίζει: «Κι αν θέλεις», λέει στον ανθύπατο, «να ακούσεις το χριστιανικό κήρυγμα, δώσ’ μου καιρό και άκουσέ το. Να σου πω ποιος είναι ο Χριστιανισμός». Και ο ανθύπατος απαντάει: «Πείσε το πλήθος!». Δηλαδή, «να στραφείς προς το πλήθος, να μιλήσεις». Κι ο άγιος Πολύκαρπος: «Εσένα σου έδωσα τον λόγο και όχι στο πλήθος. Εσύ θα με ακούσεις! Όχι το πλήθος». Και ο ανθύπατος αρχίζει τώρα την απειλή –πώς άρχισε πρώτα; «Σεβάσου», λέει, «τα πολλά σου χρόνια, σεβάσου τα. Το βαθύ σου γήρας(σας είπα, είχε περάσει τα εκατό χρόνια)». Είναι μέθοδος των ανθρώπων που διώκουν τους πιστούς, πρώτα να καλοπιάνουν και μετά να απειλούν. «Έχω θηρία», λέγει ο ανθύπατος, «και θα σε ρίξω σε αυτά, αν δεν μετανοήσεις!». Και ο Πολύκαρπος: «Κάλεσέ τα». Αντιγράφω τον διάλογο από το μαρτυρολόγιό του, δεν προσθέτω τίποτα. Μάλλον έχω αφαιρέσει κάποια γιατί θα αργούσαμε,σας είπα, πολύ. «Κάλεσέ τα, τα θηρία. Εμείς μένομε αμετακίνητοι στην πίστη μας». Και απαντάει ο ανθύπατος: «Θα σε κάνω να σε φάει η φωτιά, εφόσον περιφρονείς τα θηρία, αν δεν μετανοήσεις!». Κι ο άγιος Πολύκαρπος: «Με απειλείς με φωτιά; Μάλιστα. Φαίνεται ότι αγνοείς το αιώνιον πυρ της κολάσεως, που είναι για τους ασεβείς. Αλλά και για κείνους που πρόδωσαν την χριστιανική τους ιδιότητα. Τι δηλαδή; Να γλυτώσω από τη φωτιά που θες εσύ να με κάψεις και εγώ να πάω στο αιώνιον πυρ ως προδότης του Χριστού; Ωστόσο, μην αργοπορείς. Κάνε αυτό που είπες».

Και ο ανθύπατος έστειλε τον κήρυκά του να διαλαλήσει μέσα εις το στάδιον ότι ο Πολύκαρπος ομολόγησε ότι είναι Χριστιανός. Το συμπέρασμα και η απόφασις: «Άρα λοιπόν πρέπει να θανατωθεί». Διότι όπως σας είπα προηγουμένως, έπεσε στο έγκλημα της καθοσιώσεως, δηλαδή «εδώ, πλέον, στρέφεται εναντίον του αυτοκράτορος». Και το πλήθος των εθνικών και των Ιουδαίων μέσα εις το στάδιον φώναζε: «Αυτός είναι ο διδάσκαλος της Ασίας. Ρίψε τον στα λεοντάρια!», εφώναζε, «Ρίψε τον στα λεοντάρια!». Όμως τα λεοντάρια είχανε προ ολίγου φάει, ήταν φαγωμένα και δεν θα ορμούσαν, βέβαια, να τον κατασπαράξουν τον άγιον Πολύκαρπον. Και τότε το πλήθος φώναζε: «Ρίξε τον στη φωτιά!»- για να πραγματοποιηθεί εκείνο το όραμα, εκείνη η οπτασία που είδε, ότι θα τελείωνε την ζωή του με την φωτιά· ότι θα εκαίετο, δηλαδή, ζωντανός.

Με μεγάλη ταχύτητα, αγαπητοί μου, μάζεψαν ξύλα για τη φωτιά που θα ‘βαζαν, στην οποία - από κάτι λουτρά από δω κι από κει- μάζεψαν φρύγανα, ξύλα, ό,τι μπορούσαν, γρήγορα, γρήγορα. Και σημειώνει εκεί ο συγγραφεύς του μαρτυρολογίου του ότι στη συλλογή των ξύλων πρωτοστατούσαν οι Ιουδαίοι… Για να ξέρετε ποιοι είναι οι Ιουδαίοι… Μέχρι σήμερα, 2000 χρόνια, όταν ειπώθηκε δια στόματος ενός συγχρόνου Εβραίου Αμερικανού, Εβραίου, που είπε: «Μάθετέ το, εχθροί μας δεν είναι εδώ οι γύρω μας· εχθροί μας είναι οι Έλληνες με τον Χριστιανισμό τους». Ξέρετε ποιος το είπε. Ας μην αναφέρω το όνομά του. «Οι Έλληνες είναι οι εχθροί μας!». Δεν είναι η ομολογία του αυτή σαν να εμάζευε φρύγανα αυτός ο σύγχρονος πολιτικός –ζει! Είναι στην Αμερική!- εναντίον της Ελλάδος και του Χριστιανισμού, της Ορθοδοξίας;

Και τώρα ο άγιος Πολύκαρπος είναι έτοιμος, αγαπητοί μου, να καεί. Έκανε μια πολύ δυνατή προσευχή. Βέβαια την έχω εδώ κοντά μου, αλλά ο χρόνος πέρασε, να μην σας την διαβάσω, πολύ δυνατή προσευχή και όταν την τελείωσε είπε το «Ἀμήν». Έτσι σημειώνει εκεί ο ιστοριογράφος του. Είπε το «ἀμήν». Και τότε, όταν οι δήμιοι έβαλαν την φωτιά, συνέβη ένα θαυμαστό φαινόμενον: Η φωτιά έκανε ένα είδος καμάρας, απ’ όλες τις μεριές, ενώ τον έβαλαν στη μέση με τη φωτιά, η φωτιά απέκλινε, έκανε ένα είδος καμάρας, χωρίς να εγγίσει το σώμα του αγίου Πολυκάρπου. Ταυτόχρονα απλώθηκε μία ευωδία, σημειώνει ο συγγραφεύς, «σαν λιβάνι», λέει, «σαν κάτι που όπως καίνε αρωματικές ουσίες, απλώθηκε αυτή η μυρωδιά».

Βλέποντας οι βασανισταί του ότι η φωτιά δεν τον άγγιξε, τότε διέταξαν έναν «κομφέκτορα»· ‘’confector’’ είναι αυτός που ασχολείται –είναι λατινική λέξις- είναι αυτός που ασχολείται με τα θηρία για την διατροφή τους κ.λπ. Ένα είδος, θα λέγαμε, θηριοτρόφου. Τον διέταξαν να πλησιάσει τον άγιον Πολύκαρπον, ενώ ήταν εις το κέντρον της φωτιάς και να του μπήξει ένα μικρό ξίφος· δηλαδή να τον σκοτώσει. Κι όταν έγινε αυτό, τότε άλλο θαύμα! Γέρος άνθρωπος ήταν. Ξεχύθηκε τόσο αίμα, από την πληγή του, που έσβησε την φωτιά, ώστε όλοι να θαυμάσουν. «Πώς κι έγινε αυτό;». Στην αρχή η φωτιά δεν τον έκαιγε, τώρα σβήνει η φωτιά με το αίμα του, δεύτερο θαύμα…

Αλλά ο αντίζηλος διάβολος δεν μπορούσε να αντέξει την νίκην και τον στέφανον του μάρτυρος, γι'αυτό παρεκίνησε –ποιους άλλους; Τους Ιουδαίους- να ισχυρίζονται ότι οι Χριστιανοί θα άφηναν τον Εσταυρωμένον Ιησούν και θα ελάτρευαν και θα προσκυνούσαν τα λείψανα του Πολυκάρπου… Ακούστε θέση… Ώστε μάλιστα, αναγκάζεται ο ιερός συγγραφεύς του μαρτυρολογίου να πει: «Να αφήσουμε τον Κύριόν μας Ιησούν Χριστόν;». Εκεί βρίσκουμε και την εξής θέση, πολύ σπουδαία, ότι τιμούμε τους μάρτυρες, δεν τους θεοποιούμε, τους τιμούμε,. Είναι μια πολύ πολύ δυνατή θέσις αυτή και σπουδαία.

Ωστόσο οι Ιουδαίοι ζήτησαν να καούν τα λείψανα του αγίου. Γιατί ήλπιζαν οι Χριστιανοί να πάρουν το σώμα του. Τώρα οι Ιουδαίοι διαβάλλουν τα πράγματα και λέγουν να καεί, για να μην πάρουν τα λείψανα του αγίου, το σώμα του. Και έκρυψαν το σώμα του αγίου Πολυκάρπου, αγαπητοί μου, όσοι ήσαν εκεί στο μαρτύριό του.

Αυτή ήταν η βιωτή και το μαρτύριον του μακαρίου Πολυκάρπου. Κι όπως σημειώνει ο συγγράψας το μαρτυρολόγιό του, «τότε», λέγει, «οι Χριστιανοί περισυνέλεξαν ό,τι είχε απομείνει από την φωτιά». Δηλαδή την φωτιά που τον έκαψαν πλέον, νεκρόν, τον έκαψαν και ετοποθέτησαν ό,τι έμεινε σε μία λειψανοθήκην, θεωρώντας τα αυτά που έβαλαν μέσα εις την λειψανοθήκην, πιο πολύτιμα και από τις πιο πολύτιμες πέτρες και από το πιο πολύτιμο χρυσάφι. Έτσι γράφει μέσα. Και συνεχίζει ο ιερός συγγραφεύς ότι το μαρτυρολόγιό του θα παρακινήσει και άλλους εις το μέλλον να δείξουν ανδρείαν.

Μέσα στην Ιστορία, θα έλεγα, αφού περιεσώθη το μαρτυρολόγιό του, για να το διαβάζουν σε κάθε εποχή εκείνοι που το διαβάζουν και το ακούν, για να κινούνται να μιμηθούν το μαρτύριο του αγίου Πολυκάρπου, την ανδρεία του, το θάρρος του, την ομολογία του· κι έτσι κι αυτοί με τη σειρά τους να δείξουν ανδρεία και να μαρτυρήσουν υπέρ του ονόματος Ιησού Χριστού.

Αυτά μας γράφει στο μαρτυρολόγιο, αγαπητοί μου, του αγίου Πολυκάρπου ο ιερός αυτός συγγραφεύς και αυτός ήταν ο άγιος Πολύκαρπος, που να έχουμε πάντοτε την ευλογία του και προπαντός εκείνοι που φέρουν το όνομα του αγίου Πολυκάρπου να έχουν κι εκείνοι πάντοτε τη δική του ευλογία, αμήν.

🔸35η🔸 ομιλία στην κατηγορία : " Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς, Καθ. Δευτέρας, Μεγάλου Κανόνος ".

🔸Απομαγνητοφώνηση ομιλίας, ψηφιοποίηση και επιμέλεια κειμένου : Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.

🔸Επεξηγηματικό βίντεο Ασπάλαθου.
https://youtu.be/8tNfAHRkTCk

__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0

🔸Όλες οι ομιλίες ~4.487~ του μακαριστού πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/4487.html?m=0

📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου. ⬇️
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=0

📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου ⬇️
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0

__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share

🔸Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk

†. Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.

Ἀπαράδεκτη λατρεία.

†. Σεβασμιώτατε, αγαπητοί μου αδελφοί. Σήμερα, πρώτη ημέρα της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, εισερχόμεθα εις το σκάμμα των αγώνων των πνευματικών και της λατρείας της πνευματικής προς τον Άγιον Τριαδικόν Θεόν μας. Βέβαια, ο λαός του Θεού θα νηστεύσει. Βέβαια, μη αρκούμενος εις την κατά Σάββατον και Κυριακήν Θείαν Λειτουργίαν, θα αναζητήσει να λατρεύσει τον Κύριον και με τις, κατά Τετάρτην και Παρασκευήν, Προηγιασμένες Θείες Λειτουργίες. Θα υπάρχει δηλαδή μία πύκνωσις προσφοράς και λατρείας στον Θεό. Κι όλα αυτά βεβαίως πολύ καλά. Τίθεται, όμως, το ερώτημα: Είναι ο Θεός ευχαριστημένος ή έχει παράπονον από τον λαόν του, τον νέον Ισραήλ, την Εκκλησίαν;

Την αφορμήν αυτής της αυτοκριτικής έθεσε το πρωινό ανάγνωσμα από την έκτην Ώραν, και που είναι στην έκτη Ώρα από τον προφήτην Ησαΐαν, που εκεί ο Θεός εκφράζει το παράπονό του για τον παλαιόν Ισραήλ, και πολύ σοφά η Εκκλησία μας ετοποθέτησεν αυτήν την περικοπή, μόνο και μόνο για να υπενθυμίσει, να υπενθυμίζει μήπως τα αυτά παράπονα τα έχει ο Θεός και δια τον νέον Του λαό, τον νέον Ισραήλ, την Εκκλησίαν. Και τούτο διότι δυστυχώς ο νέος Ισραήλ, η Εκκλησία, οι ορθόδοξοι Χριστιανοί μας, βαδίζουν στα ίδια χνάρια, όπως και ο παλαιός Ισραήλ. Συνεπώς, οι προφητικοί λόγοι του Ησαΐου έχουν –δυστυχώς!- την ίδια πάντοτε επικαιρότητα.

Τι λέγει εκεί ο Θεός; Έτσι δε και ανοίγει το βιβλίον του Ησαΐου: «῎Ακουε οὐρανὲ καὶ ἐνωτίζου γῆ, ὅτι Κύριος ἐλάλησεν· υἱοὺς ἐγέννησα καὶ ὕψωσα, αὐτοὶ δέ με ἠθέτησαν. Ἒγνω βοῦς τὸν κτησάμενον καὶ ὄνος τὴν φάτνην τοῦ κυρίου αὐτοῦ· ᾿Ισραὴλ δέ με οὐκ ἔγνω καὶ ὁ λαός με οὐ συνῆκεν. Οὐαὶ ἔθνος ἁμαρτωλόν, λαὸς πλήρης ἁμαρτιῶν, σπέρμα πονηρόν, υἱοὶ ἄνομοι· ἐγκατελίπατε τὸν Κύριον καὶ παρωργίσατε τὸν ἅγιον τοῦ ᾿Ισραήλ». Αγαπητοί μου, υποβαλλόμεθα με αυτούς τους λόγους του Προφήτου, που αρχίζει με μίαν αυστηρήν μεγαλοπρέπεια το προφητικό του αυτό βιβλίο. Επικαλείται ως μάρτυρας της αχαριστίας του λαού του, αυτόν τον ουρανόν και αυτήν την γην, εφόσον –περίεργο- δεν υπάρχει δίκαιος να ακούσει το παράπονον του Θεού. Και καλεί μάρτυρες τον ουρανόν και την γην.

Αλλά, αν ο προφήτης φτάνει να επικαλεστεί τα άψυχα κτίσματα, αυτό είναι ένα τρομερό κατάντημα του λαού, που λογικοί άνθρωποι δεν θα μπορούσαν να κατανοήσουν αυτό τους το κατάντημα. Και επικαλείται τον ουρανόν και την γην. Έφθασαν στο σημείον, λογικοί όντες, να μην κατανοούν. Λέγει ο Ιερός Χρυσόστομος: «Πολλοῦ γέμει τοῦ θυμοῦ τὸ προοίμιον». «Το προοίμιον των προφητειών», λέγει, «είναι γεμάτο από θυμόν». «Εἰ γὰρ μὴ σφοδρά τις ἦν καὶ ἄφατος ἡ ὀργή, οὐκ ἂν τοὺς ἀνθρώπους ἀφείς, πρὸς τὰ στοιχεῖα τὸν λόγον ἔστρεψεν». «Εάν δεν ήταν», λέγει, «τόσο πολύ μεγάλη και ανείπωτη η οργή του Θεού, δεν θα άφηνε τους ανθρώπους για να πιάσει τα άψυχα στοιχεία και να ζητάει από εκεί ο Θεός την μαρτυρίαν»· «δεικνὺς ὅτι τῶν ἀναισθήτων φύσει στοιχείων χεῖρον οἱ λόγῳ τετιμημένοι διάκεινται (:δείχνοντας ότι αυτοί που τιμήθηκαν με λογική, δηλαδή οι άνθρωποι, είναι χειρότεροι από τα εκ της φύσεως αναίσθητα στοιχεία)».

Αλλά πέραν του κτιστού ουρανού, ορατού ουρανού, είναι και οι κάτοικοί του. Είναι οι άγιοι Άγγελοι. Και όλοι οι κάτοικοι της γης, αυτοί που δεν εγνώρισαν τον αληθινόν Θεόν. Οι «εθνικοί» λεγόμενοι, οι ειδωλολάτραι δηλαδή. Όλοι αυτοί καλούνται ομοίως να σταθούν τώρα μάρτυρες. Με μιαν, θα λέγαμε, προέκτασιν της ερμηνείας «ουρανός και γη». Αλλά ακόμα και αυτός ο μετεωρολογικός ουρανός, αυτός που βρέχει, χιονίζει, δίνει την βροχή δηλαδή, δίνει τον ήλιο, δίνει τους ευκράτους καιρούς, όπως και η γη που δέχεται αυτούς τους ευκράτους καιρούς του ουρανού και έρχονται ο ουρανός και η γη να θρέψουν έναν αχάριστο λαό. Τους επικαλείται, λοιπόν, ο Θεός, ο προφήτης για λογαριασμό του Θεού, τους επικαλείται μάρτυρες.

Και τι λέγει ο Θεός; Σε τι να σταθούν αυτά μάρτυρες; Σε τι; Ποιος ο λόγος; Λέγει ο Θεός: «Υἱοὺς ἐγέννησα καὶ ὕψωσα, αὐτοὶ δέ με ἠθέτησαν (:Εγώ εγέννησα παιδιά, τα δόξασα – ὕψωσα -, τα δόξασα και αυτοί δε, με παρεγνώρισαν)». Δηλαδή, «δεν με λογάριασαν, μου γύρισαν την πλάτη». Βλέπετε εδώ ότι είναι η δημιουργία του λαού του Θεού, του λαού του Ισραήλ, που κατάγεται από τον Αβραάμ· και που ο Θεός εφόρτωσε τον Αβραάμ με τόσες υποσχέσεις, τόσες επαγγελίες, γι’ αυτόν τον λαό. Και ο λαός τώρα αθετεί τον Κύριον. Πώς τον αθετεί; Όταν έστρεφε, πολύ πυκνά, το πρόσωπό του ο Ισραήλ να δεχθεί και να λατρεύσει γειτονικούς, ειδωλολατρικούς λαούς και να εγκαταλείπει τον άγιον του Ισραήλ.

Το κυριότατο αμάρτημα αυτού του λαού δεν ήταν οι συνήθεις παραβάσεις του νόμου, όπως θα λέγαμε, των εννέα τελευταίων εντολών, ή των οκτώ τελευταίων εντολών· ήταν κυρίως οι δύο πρώτες εντολές· που ελάτρευαν την κτίσιν, ελάτρευαν τα είδωλα, ελάτρευαν πέρα από τα είδωλα γιατί πίσω από τα είδωλα είναι οι δαίμονες –λέγει ο Ψαλμωδός ότι «τὰ εἴδωλα τῶν ἐθνῶν δαιμόνια»- και άφηναν τον αληθινό Θεό… Αυτό ήταν το πολύ πολύ μεγάλο αμάρτημα αυτού του λαού. Και έτσι δημιουργούσαν μίαν αποστασίαν. Απήρχοντο, έφευγαν από του προσώπου του Θεού, δεν ήθελαν… Ρίξτε μια ματιά στην Παλαιά Διαθήκη, διαβάσατέ την όλη, ανάγνωση. Θα δείτε ότι μία διήρχουσα γραμμή είναι αυτή. Ποια; Ότι ο λαός αποστατεί και ο Θεός διαμαρτύρεται. Τιμωρεί, επανέρχεται ο λαός, δια να επανέλθει πάλι εις την αποστασίαν του και πάλι να τιμωρήσει ο Θεός και πάλι να επανέλθει ο λαός· αυτό το σχήμα θα το δείτε συνέχεια· από τη στιγμή που ο Θεός δημιουργεί τον λαό Του δικό Του, τους απογόνους του Αβραάμ μέχρι την εποχή του Χριστού.

Αλλά… Εδώ λέγει ότι «ἐγέννησα υἱούς». Βεβαίως, η υιοθεσία αυτή θα εγίνετο φανερή και πολύ βαθυτέρα εις τον χώρον της Καινής Διαθήκης. Όταν εκεί βλέπομε να υπάρχει υιοθεσία, υιοθεσία του Θεού δια του Ιησού Χριστού· προσλαμβάνει εκείνους που πιστεύουν και τους κάνει παιδιά Του. Παιδιά Του κατά χάριν. Και Θεούς κατά χάριν. Και στην Παλαιά Διαθήκη ήταν να γίνουν θεοί κατά χάριν. «Ἐγὼ εἶπα θεοὶ ἐστέ». Και βλέπει κανείς στην Καινή Διαθήκη που λέει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης: «Ὃσοι ἔλαβον αὐτόν -δηλαδή τον Χριστόν-, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν τέκνα Θεοῦ γενέσθαι (:τους έδωκεν την εξουσία να γίνουν παιδιά του Θεού), τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ, οἳ (:οι οποίοι) ἐκ Θεοῦ ἐγεννήθησαν». Βλέπετε, λοιπόν, ότι κατεξοχήν υιοθεσία είναι στην Καινή Διαθήκη.

Αλλά τι σημαίνει «ἠθέτησαν»; Ο παλαιός Ισραήλ, όχι λιγότερο και ο νεότερος, τι ηθέτησαν; Τα συμφωνηθέντα της διαθήκης. Όταν λέμε Παλαιά Διαθήκη, εννοούμε συμφωνία. Κάνει ο Θεός μία συμφωνία με τον λαό Του. Αυτό θα πει «διαθήκη». Συμφωνία. Και τι θα πει Καινή Διαθήκη; Το ίδιο πράγμα. Συμφωνία. Καταρχάς, λοιπόν, αθετείται αυτή η συμφωνία. Όσο δε για τον χώρο της Καινής Διαθήκης… αθετείται το Βάπτισμα. Διότι εις το όνομα του Αγίου Τριαδικού Θεού εβαπτίσθημεν και όμως αθετούμε το Βάπτισμα.

Ακόμη; Είναι η αποστασία. Όταν ο Απόστολος Παύλος ομιλεί σαν σημάδι των εσχάτων την αποστασία- ακούσατε προηγουμένως την ευαγγελική περικοπή; Σας τρόμαξε; Ο Κύριος είπε πολλά σημάδια αναγνωρίσεως του τέλους. Κάθε, κάθε λέξη και γεγονός. Σας συνετάραξε η περικοπή; Λοιπόν. Όταν ομιλεί ο Απόστολος Παύλος για την αποστασία, είναι ένα από τα τελευταία σημάδια του ερχομού του Χριστού. Τι λέγει ο Απόστολος; Επειδή είχαν θορυβηθεί οι Θεσσαλονικείς, τους λέγει: «Πρώτα θα έλθει η αποστασία και μετά ο Αντίχριστος, ο άνομος». Διότι εκείνοι επίστευαν ότι θα έλθει στις μέρες των. Ενώ ακόμη ο Παύλος θα ήταν στη ζωή… Είχαν παρανοήσει. Και τους λέει: «Όχι. Θα ‘ρθει πρώτα η αποστασία». Αυτήν την λέξη βάζει: «αποστασία». Και μετά θα έλθει ο άνομος, δηλαδή ο Αντίχριστος. Συνεπώς; Βλέπει κανείς εδώ ότι τι είναι η αποστασία; Είναι η αθέτησις. Αθετούμε τον Χριστόν. Τον έχουμε αθετήσει. Πιστέψτε με. Εδώ εμείς, οι Έλληνες, οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί, στο σύνολό μας, πλην, πλην, πλην εξαιρέσεων, έχομε αθετήσει.

Βέβαια, αν λάβετε υπόψη ότι μόνο το 2% εκκλησιάζεται, αλλά κι αν υποτεθεί ότι ένα άλλο 2% θα μπορούσε να είναι ευσεβές, που να μην εκκλησιάζεται παρά αραιά –τώρα τι είδους ευσέβεια μπορεί να είναι αυτό· άλλη παράγραφος…- αμέσως, από τα νούμερα, βρίσκομε ότι πού είναι το άλλο 98 ή το άλλο 96 -90!- τοις εκατό; Γι ‘ αυτό σας είπα ότι στην πλειονότητά μας ήδη έχομε αποστατήσει από τον Άγιον του Ισραήλ. Ή τον Άγιον Τριαδικόν Θεόν μας. Και αυτό είναι εκείνο το οποίον πρέπει να μας τρομάζει!

Έτσι, βλέπετε, ο λαός μας, το πόσο κατανοεί αυτά τα οποία ο Κύριος δια του Ευαγγελίου παραγγέλλει, αυτά που ως ήθος θέλει ο Κύριος, ως πνευματική ζωή, αυτά όλα που η Εκκλησία διαρκώς τα διαλαλεί. Μπορείτε να ιδείτε κατά πόσο κατανοεί ο λαός μας από το πώς εχθές, σήμερα διασκεδάζει. Όχι διασκεδάζει. Ασωτεύει. Όταν πια δεν είναι υπόθεσις απλώς ατομική, όταν δήμοι και κοινότητες οργανώνουν αυτήν την ασωτία, μπορούμε να αντιληφθούμε –μη μου πείτε πώς τα οργανώνει· ρίξτε μια ματιά στην εφημερίδα, μάθετε, γύρω μας γίνονται αυτά τα πράγματα, δεν είναι πράγματα άγνωστα, για να δείτε, επαναλαμβάνω, πώς ο λαός μας αντιλαμβάνεται τη σωτηρία του… Και πόσο ο λαός μας αυτός απέχει από του να αφυπνιστεί και να τρομάξει για εκείνα τα οποία έρχονται!

Αγαπητοί μου· και πάλι μια τρομερή εικόνα εισάγει εδώ ο Θεός. Την πρώτην την εισάγει ο προφήτης- κατ’ έμπνευσιν εννοείται· του Θεού. Πάλι εδώ εισάγει μια εικόνα ο ίδιος ο Κύριος. Και λέγει: «Ἒγνω βοῦς τὸν κτησάμενον καὶ ὄνος τὴν φάτνην τοῦ κυρίου αὐτοῦ· Ἰσραὴλ δέ με οὐκ ἔγνω καὶ ὁ λαός με οὐ συνῆκεν». «Το βόδι ξέρει το αφεντικό του, ‘’τον κτησάμενον’’, αυτόν ο οποίος το αγόρασε, το αφεντικό του. Και το γαϊδουράκι γνωρίζει -λέει- το παχνί του κυρίου του· ξέρει τον στάβλο και γυρίζει και πηγαίνει εκεί. Ο Ισραήλ, όμως, δεν με ανεγνώρισε, ούτε με κατενόησε». Φοβερό και εδώ πάλι! Πάλι αναφέρεται σε όντα κατώτερα του ανθρώπου, για να κάνει μίαν σύγκρισιν. Πρώτα τα άψυχα: ουρανός και η γη. Τώρα τα έμψυχα· αλλά τα «ά-λογα», δηλαδή τα μη έχοντα λογικήν. Ιδού το κατάντημα του ανθρώπου…

Αν θέλετε να προχωρήσω και λιγάκι πιο πέρα στην Παλαιά Διαθήκη, το σημειώνει αυτό ένας ξένος, ο Πασκάλ και λέγει: «Αν ο Θεός καλεί τον μέθυσον, τον άνθρωπο που μεθά ή τον τεμπέλη και του λέει: «Έλα εδώ, οκνηρέ, να ιδείς πώς δουλεύει η μέλισσα, πώς εργάζεται το μυρμήγκι». «Εάν», λέγει, «αυτά τα έντομα ο Θεός καλεί για να συνετίσει τον τεμπέλη, αυτό είναι κατάντημα». Είναι κατάντημα. Πραγματικά.

Και δικαιολογημένα, λοιπόν, εδώ επιφωνεί ο προφήτης: «Οὐαὶ ἔθνος ἁμαρτωλόν, λαὸς πλήρης ἁμαρτιῶν, σπέρμα πονηρόν, υἱοὶ ἄνομοι (:Αλίμονό σου, έθνος αμαρτωλό, λαός που είσαι γεμάτος από αμαρτίες, είσαι σπέρμα πονηρόν)». Αυτό λίγο να το δούμε: «Αντί να είσαι ἔθνος ἅγιον», που λέει ο Θεός στο βιβλίο της Εξόδου, «ἔθνος ἅγιον, εσύ γίνεσαι σπέρμα πονηρόν. Αντί να είσαι σπέρμα Αβραάμ, γίνεσαι σπέρμα πονηρόν. Κι αντί να είσαι παιδί του Θεού, να είστε παιδιά του Θεού, είσαστε άνομοι». Και ο ορμαθός αυτός των αμαρτιών είχε σαν αποτέλεσμα την αποστασία και την ροπή εις την ειδωλολατρία.

Γι'αυτό λέγει ο προφήτης στη συνέχεια: «Ἐγκατελίπατε τὸν Κύριον καὶ παρωργίσατε τὸν ἅγιον τοῦ Ἰσραήλ». «Τον εγκαταλείψατε - αποστασία- και Τον παροργίσατε τον Άγιον του Ισραήλ». Είδατε; «Τον Άγιον του Ισραήλ». Μπορεί να δει κανείς όλους αυτούς τους λόγους του προφήτου στον νέον Ισραήλ, τον λαό μας τον ελληνικόν -να πάρω μόνο τον ελληνικόν- ορθόδοξον, ελληνικόν μας λαόν; Μπορεί να δει εδώ καταστάσεις ίδιες και να μην δακρύσει; Και να μην πονέσει, και να μην μελαγχολήσει; Γιατί; Γιατί εδώ έχομε κάτι πολύ βαρύτερο, κάτι πολύ σπουδαιότερο· διότι επιτέλους, πώς εδόθηκε η Παλαιά Διαθήκη; Και πώς στηρίχτηκε; Με αίμα ζώων… Και καμία λατρεία δεν προσεφέρετο στον Θεό χωρίς θυσίες, αιματηρές και αναίμακτες. Εδώ τι έχομε; Έχομε τον Τίμιον Αίμα του Χριστού! Πόσο διαφέρει το Τίμιον Αίμα του Χριστού από τις θυσίες της Παλαιάς Διαθήκης; Πόσο λοιπόν περισσότερο έντονα θα έπρεπε να μιλήσει ο λόγος του Θεού δια τους αθετούντας Ορθοδόξους Χριστιανούς;

Και για να μην το λέγω εγώ, ακούστε, με λαχτάρα και φόβο γράφει ο Απόστολος Παύλος στους Εβραίους: «Διὰ τοῦτο δεῖ περισσοτέρως ἡμᾶς προσέχειν τοῖς ἀκουσθεῖσι, μή ποτε παραῤῥυῶμεν (:πρέπει περισσότερο να προσέξομε σε εκείνα που ακούστηκαν για το πρόσωπο του Ιησού Χριστού από τους αποστόλους Του και να μην παρασυρθούμε). Εἰ γὰρ ὁ δι᾿ ἀγγέλων λαληθεὶς λόγος ἐγένετο βέβαιος –ποιος λόγος; Στο Σινά!-, καὶ πᾶσα παράβασις καὶ παρακοὴ ἔλαβεν ἔνδικον μισθαποδοσίαν(:τιμωρήθηκε αυστηρά· πώς σύρθηκαν στην Βαβυλώνα οι Εβραίοι -70 χρόνια!- αιχμάλωτοι, κι άλλα… ή το Βόρειο Βασίλειο αποχωρίστηκαν, χωρίστηκαν, δυο βασίλεια, κι αυτό κατάντημα, και το Βόρειο Βασίλειο είχε προ-αιχμαλωτιστεί από τους Ασσυρίους και τόσα άλλα, και πολέμους και λοιπά και λοιπά που υφίστατο αυτός ο λαός, τιμωρίες των παραβάσεών των… Και λέγει ο Απόστολος:), πῶς ἡμεῖς ἐκφευξόμεθα τηλικαύτης ἀμελήσαντες σωτηρίας;». «Πώς εμείς θα ξεφύγουμε», λέγει, «μπροστά σε μια – και λέει «αμέλεια»- μπροστά στην αμέλεια μιας τέτοιας σωτηρίας;». Ποιας σωτηρίας; Η οποία κατακυρώθηκε με το Αίμα, καλύτερα με την Ενανθρώπηση και το χυμένο, στον Σταυρό, Αίμα του Ενανθρωπήσαντος Λόγου του Θεού; Mπορούμε, λοιπόν, να συγκρίνομε; Υπάρχει σύγκρισις;

Και εξηγεί ο Θεός, για όλους τους προαναφερθέντες αυτούς χαρακτηρισμούς, για να δείξει αυτήν την απαράδεκτη λατρεία που προσφέρεται στον Θεό, λέγει στη συνέχεια: «Τί μοι πλῆθος τῶν θυσιῶν ὑμῶν;». «Ως προς τι», λέγει, «το πλήθος των θυσιών σας;». Βλέπετε; «Πλῆθος». Δηλαδή προσέφεραν πολλές θυσίες. Θα λέγαμε σήμερα: Πρόσφορα, κεριά, λιβάνια, λειτουργίες, τούτα, κείνα… «Λέγει Κύριος· πλήρης εἰμὶ ὁλοκαυτωμάτων κριῶν, καὶ στέαρ ἀρνῶν καὶ αἷμα ταύρων καὶ τράγων οὐ βούλομαι –είμαι γεμάτος· δεν θέλω τίποτα απ’ αυτά όλα- οὐδὲ ἂν ἔρχησθε ὀφθῆναι μοι (:ούτε να ‘ρχεστε να σας βλέπω). Τίς γὰρ ἐξεζήτησε ταῦτα ἐκ τῶν χειρῶν ὑμῶν (:Ποιος σας τα ζήτησε από τα χέρια σας αυτά;); Πατεῖν τὴν αὐλήν μου οὐ προσθήσεσθαι (:Δεν θα ξαναμπείτε μέσα στην αυλή μου -στον ναό, εννοείται, του Σολομώντος- δεν θα σας επιτρέψω να μπείτε μέσα εις την αυλή μου)· ἐὰν φέρητε σεμίδαλιν, μάταιον (: εάν φέρετε σιμιγδάλι-ή κάνετε πρόσφορο σιμιγδαλένιο, ματαίως)· θυμίαμα, βδέλυγμά μοί ἐστι (:θυμίαμα; Μου είναι βδέλυγμα)· τὰς νουμηνίας ὑμῶν καὶ τὰ σάββατα καὶ ἡμέραν μεγάλην –ποια είναι η «μεγάλη ἡμέρα»; Οι εορτές- οὐκ ἀνέχομαι (:δεν τις θέλω. Δεν θέλω να κρατάτε αργία -το λέει παρακάτω:)· νηστείαν καὶ ἀργίαν καὶ τὰς νουμηνίας ὑμῶν καὶ τὰς ἑορτὰς ὑμῶν μισεῖ ἡ ψυχή μου(:τις νηστείες σας και τις αργίες σας τα μισεί η ψυχή μου. -Γιατί; Λέμε «Καθαρά Δευτέρα», αργία: η πιο βρώμικη Δευτέρα του έτους… Πάσχα, Χριστούγεννα· οι πιο βρώμικες ημέρες του έτους… Αντιλέγετε; Αμφιβάλλετε; Είδατε; : «Μισεῖ ἡ ψυχή μου»-)· ἐγενήθητέ μοι εἰς πλησμονήν (:γίνατε για μένα πλησμονή, δηλαδή σας μπούχτισα), οὐκέτι ἀνήσω τὰς ἁμαρτίας ὑμῶν (: δεν θα ανεχτώ πια τις αμαρτίες σας). Ὃταν ἐκτείνητε τὰς χεῖρας ὑμῶν πρός με (:προσεύχεστε και δέεσθε), ἀποστρέψω τοὺς ὀφθαλμούς μου ἀφ᾿ ὑμῶν (: θα πάρω τα μάτια μου), καὶ ἐὰν πληθύνητε τὴν δέησιν ὑμῶν -κάνουμε πολλές ακολουθίες κ.λπ.-, οὐκ εἰσακούσομαι ὑμῶν (:δεν θα σας ακούσω)».

Γιατί; Βλέπομε αγαπητοί μου, μια λατρεία απαράδεκτη. Επειδή υπάρχει πολλή αμαρτία. Επειδή υπάρχει διεστραμμένη αντίληψις περί θρησκευτικής και πνευματικής ζωής. Όταν εσύ, κυρά μου, δίνεις την κόρη σου να βγει στο πεζοδρόμιο για να την παντρέψεις –αλλά πας το πρόσφορό σου στην εκκλησία… Εσύ, πατέρα, όταν σπρώχνεις το παιδί σου στην πορνεία, «γιατί», λέει, «είναι άνδρας!»- πας όμως στην εκκλησία… Αμ δεν θα δεχτεί τίποτα ο Θεός από όλα αυτά. Τίποτα δεν θα δεχτεί! Δυστυχώς, είναι γνωρίσματα του δικού μας, του ορθοδόξου ελληνικού λαού αυτά που σας λέγω.

Γι'αυτό και ακριβώς ο Θεός μας προσκαλεί σε μια ειλικρινή, ειλικρινή μετάνοια. Και λέγει: «Λούσασθε (:λουστείτε) καὶ καθαροὶ γίνεσθε(: εξομολογηθείτε), ἀφέλετε τὰς πονηρίας ἀπὸ τῶν ψυχῶν ὑμῶν (:αφαιρέστε τις πονηριές από τις ψυχές σας) ἀπέναντι τῶν ὀφθαλμῶν μου, παύσασθε ἀπὸ τῶν πονηριῶν ὑμῶν, μάθετε καλὸν ποιεῖν (:μάθετε να κάνετε το καλό), ἐκζητήσατε κρίσιν (:το δίκαιο δηλαδή), ῥύσασθε ἀδικούμενον (:απαλλάξατε τον αδικούμενον), κρίνατε ὀρφανῷ καὶ δικαιώσατε χήραν· καὶ δεῦτε διαλεχθῶμεν, λέγει Κύριος». -Ακούστε: «Και ελάτε να κουβεντιάσουμε». Πώς μ’ αρέσει αυτή η φρασούλα: «Και ελάτε να κουβεντιάσουμε»· δεῦτε διαλεχθῶμεν, λέγει Κύριος»-.

Και οι συνέπειες αυτής της υπακοής ή ανυπακοής αναλόγως, το λέει πάλι ο Ίδιος ο Κύριος: «Καὶ ἐὰν θέλητε καὶ εἰσακούσητέ μου, τὰ ἀγαθὰ τῆς γῆς φάγεσθε (: Αν θέλετε και αν με ακούσετε, τα αγαθά της γης θα φάτε, θα υπάρχει ευδαιμονία)· ἐὰν δὲ μὴ θέλητε (:όταν, όμως, δεν θέλετε), μηδὲ εἰσακούσητέ μου (:ούτε με ακούσετε) μάχαιρα ὑμᾶς κατέδεται (:μαχαίρι θα σας φάει)· τὸ γὰρ στόμα Κυρίου ἐλάλησε ταῦτα». Όχι του πατρός Αθανασίου· το στόμα του Κυρίου τα είπε αυτά…

Αγαπητοί μου. Σεβασμιώτατε. Αγαπητοί μου. Ο Θεός είπε δια του Ησαΐου: «Ἐγγίζει μοι ὁ λαὸς οὗτος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ καὶ ἐν τοῖς χείλεσιν αὐτῶν τιμῶσί με, ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόῤῥω ἀπέχει ἀπ᾿ ἐμοῦ· μάτην δὲ σέβονταί με». «Μόνο με τα χείλια, όχι με την καρδιά». Γι’ αυτό ας ακούσουμε αυτό που λέγει η Εκκλησία μας - ήτανε σημερινό τροπάριο, πρωινό· δηλαδή στον Εσπερινό: «Νηστεύσωμεν νηστείαν δεκτήν, εὐάρεστον τῷ Κυρίῳ, ἀληθὴς νηστεία, ἡ τῶν κακῶν ἀλλοτρίωσις (:να φύγουμε από τα κακά), ἐγκράτεια γλώσσης, θυμοῦ ἀποχή, ἐπιθυμιῶν χωρισμός, καταλαλιᾶς, ψεύδους, καὶ ἐπιορκίας· ἡ τούτων ἔνδεια (:όταν, δηλαδή, υπάρχει φτώχεια τέτοιων, φτώχεια τέτοιων κακών καταστάσεων), νηστεία ἐστίν, ἀληθὴς καὶ εὐπρόσδεκτος». «Τότε», λέγει, «υπάρχει αληθινή νηστεία, δεκτή από τον Θεό και ευπρόσδεκτη». Είναι το πρώτον τροπάριον των αποστίχων του Εσπερινού της σημερινής ημέρας.

Αγαπητοί μου. Με μία τέτοια γνώση και με τέτοιες προϋποθέσεις, σας εύχομαι καλή Σαρακοστή.

🔸18η🔸 ομιλία στην κατηγορία : " Ὁμιλίες Κυρ. Τυρινῆς, Καθ. Δευτέρας, Μεγάλου Κανόνος ".

🔸Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

🔸Ψηφιοποίηση και επιμέλεια κειμένου : Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.

🔸Επεξηγηματικό βίντεο Ασπάλαθου.
https://youtu.be/8tNfAHRkTCk

__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0

🔸Όλες οι ομιλίες ~4.487~ του μακαριστού πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/4487.html?m=0

📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου. ⬇️
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=0

📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου ⬇️
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0

__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share

🔸Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk

†. Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.