Ἡ νίκη τῆς Πίστεως. (β΄ ἔκδοσις)

†. Σήμερα η Εκκλησία μας, αγαπητοί μου, γιορτάζει την νίκη της επί του πεδίου της ορθής πίστεώς της. Βέβαια πάντοτε έδιδε και δίδει μάχες ορθής πίστεως, που τα τρόπαιά των εστήνοντο με τις αποφάσεις όλων των οικουμενικών και τοπικών συνόδων. Όλως εξαιρετικά, όμως, σήμερα, τιμά την νίκη της, που εξεφράσθη με τους δογματικούς όρους της Ζ΄Οικουμενικής Συνόδου. Το αντικείμενό της ήταν η δυνατότητα εικονισμού του Θεανθρώπου Ιησού Χριστού. Γι’αυτό κάνομε περιφορά των αγίων εικόνων. Προπαντός του Χριστού· διότι οι εικονοκλάσται έλεγαν ότι δεν πρέπει να εικονίζεται ο Ιησούς Χριστός, γιατί η θεότητα δεν εικονίζεται. Έτσι ουσιαστικά υπέβοσκε ο Μονοφυσιτισμός. Αυτοί εδέχοντο μόνον την θεία φύση και απέρριπτον την σωματικήν φύσιν. Βέβαια, περιττόν να σας πω ότι αυτό αποτελεί βαρυτάτη αίρεση· βαρυτάτη αίρεση. Το τονίζει αυτό η Αγία Γραφή, η Καινή Διαθήκη, ιδιαιτέρως. Ότι ήλθε εν σαρκί ο Υιός του Θεού, εσαρκώθη. Πώς, λοιπόν, θα απορρίψομε την ανθρωπίνη φύση του Ιησού Χριστού;

     Αλλά και ο Αρειανισμός, ο οποίος κι αυτός αντιμετωπίστηκε στην Α΄Οικουμενικήν Σύνοδον, ενθυμείσθε, με τον Άρειον, και αυτός ήταν μονοφυσιτισμός στην πραγματικότητα· διότι εδέχετο αντίστροφα, εδέχετο την ανθρωπίνη φύση και απέρριπτε την θείαν φύσιν. Και μάλιστα, όπως λέει ο πατήρ Ιουστίνος Πόποβιτς, αυτός ο Σέρβος, σοφός και άγιος άνθρωπος, των ημερών μας είναι, ότι η Ευρώπη ήδη αρειανίζει. Δηλαδή, στην πραγματικότητα, δέχεται έναν μονοφυσιτισμόν του τύπου του Αρειανισμού. Και πολλοί Έλληνες Χριστιανοί Ορθόδοξοι το ίδιο. Απορρίπτουν την θείαν φύσιν του Χριστού και δέχονται μόνο την ανθρωπίνη φύση του Χριστού. Αυτό είναι απιστία. Πέρα για πέρα απιστία. Έχομε, λοιπόν, κι εδώ υποβόσκοντα, θα λέγαμε, τον Μονοφυσιτισμόν, είτε με την μίαν περίπτωσιν, που καταδικάζει η Α΄Οικουμενική Σύνοδος, στον Άρειο, η οποία εδέχετο μόνον την ανθρωπίνη φύση και την άλλη, στην Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο, η οποία εδέχετο μόνον την θεία φύση και απέρριπτε την ανθρωπίνη.

      Οι συνέπειες εκατέρωθεν ήταν ολέθριες. Στην Α΄Οικουμενική Σύνοδο κατοχυρώθη η δογματική αλήθεια ότι ο Υιός είναι τέλειος Θεός. Και εις την Ζ’ Οικουμενική Σύνοδο κατοχυρώθη η αλήθεια ότι ο Υιός είναι και τέλειος άνθρωπος. Και λέμε: Θεάνθρωπος Ιησούς Χριστός.

      Στην πρώτη περίπτωση, αν ο Υιός δεν είναι Θεός, τότε δεν είναι δυνατή η σωτηρία. Στην δεύτερη περίπτωση, της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου, αν ο Υιός δεν έγινε άνθρωπος, πάλι δεν είναι δυνατή η σωτηρία. Το θέμα είναι ότι «ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο». Και επίτηδες βάζει ο ευαγγελιστής Ιωάννης στο ομώνυμό του ευαγγέλιον εις το πρώτο κεφάλαιον, γιατί εκείνος ομιλεί και λέγει ότι «ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο», επίτηδες βάζει την λέξη «σάρξ». Δεν λέει «άνθρωπος». Λέει «σάρξ». Δεν λέγει «ο Λόγος άνθρωπος ελέγετο», αλλά «ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο». Και αν θέλετε, η λέξη «σάρξ», να το πω έτσι, ωμά: «κρέας». «ὁ Λόγος σὰρξ –κρέας- ἐγένετο». Για να τονίσει ακριβώς, θεοπνεύστως πάντοτε, αλλά και την ήδη αναφαινομένην απιστία εις το πρόσωπο του Ιησού Χριστού, ότι πώς θα ήταν δυνατόν να πάρει την ανθρωπίνη φύση. Επήρε την ανθρωπίνη φύση· έγινε και… κρέας! Ας μου επιτραπεί να το πω έτσι. Όσο και αν μοιάζει αυτό ότι είναι ωμό, αποκρουστικό. Βεβαίως. Ύστερα, τι είχαν πει εκεί οι Καπερναΐται; «Θα μας δώσει», λέει, «την σάρκα του να φάμε; Δηλαδή το κρέας του, να φάμε;». Τέλος πάντων να μην πολυπραγμονώ, γιατί είναι πολύ μεγάλο το θέμα, ««ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο, ἵνα ἡ σάρξ –δηλαδή ο άνθρωπος- γένηται Λόγος». Για να γίνει Θεός ο άνθρωπος.

     Η ορθή πίστις, όμως, κοστίζει βέβαια εις τους φορείς της. Γιατί ο διάβολος βέβαια τους μάχεται. Έναν κατάλογο μακρύ μας παραθέτει ο Απόστολος Παύλος στην προς Εβραίους επιστολήν, που σήμερα που ακούσαμε, που δείχνει τα μαρτύρια εκείνων που θέλησαν να κρατήσουν αυτήν την ορθήν πίστιν. Αξίζει κάτι να δούμε, αν μάλιστα λάβουμε υπόψιν ότι οι μορφές του μαρτυρίου που μας περιγράφονται θα συνεχίζουν μέχρι που να ξανάρθει ο Κύριος.

      Γιατί παρατίθεται αυτή η περικοπή; Ως αποστολική από την προς Εβραίους; Για να τονιστεί η πίστις. Πιστεύεις; Τι είναι Ορθοδοξία; Αν σας ρωτήσουν έξω, τι είναι Ορθοδοξία… Ορθοδοξία θα πει: ο Θεάνθρωπος Ιησούς Χριστός. Ο πλήρης, ο τέλειος Θεός και ο τέλειος άνθρωπος. Αυτό είναι η Ορθοδοξία. Κάθε άλλη παρέκκλισις είναι αίρεσις. Και φυσικά σαν παρέκκλιση και αίρεση δεν σώζει. Να το θυμόσαστε αυτό.

      Εκείνο, λοιπόν, το οποίο θα εισήγετο θα ήτο η πίστις. Και ήδη ξεκίνησε να εισάγεται από την Παλαιά Διαθήκη. Και τα παραδείγματα που αναφέρει ο Απόστολος Παύλος εις την προς Εβραίους επιστολήν του, είναι από την Παλαιά Διαθήκη. Για να δείξει ότι χωρίς την πίστιν δεν μπορούμε να σωθούμε. Οι πρωτόπλαστοι δεν επίστευσαν εις τον λόγον του Θεού, ότι αν δοκιμάσουν τον καρπόν, θα πεθάνουν. Πίστεψαν, όμως, εις τον διάβολον, ότι μπορεί να γίνουν θεοί.

      Δεν παραιτείται ο Θεός, αγαπητοί μου, από εκείνο που εισάγει. Τι; Το στοιχείον της πίστεως. «Αυτό που είπα, αυτό είναι», λέγει ο Θεός. «Πιστεύεις; Αν δεν πιστεύεις, χάθηκες. Θα έχεις τον αιώνιον θάνατον. Πίστεψες; Τότε θα σωθείς». «Έδωσε», λέει, «ο Θεός τον Υιόν Του,  ἵνα πᾶς  –λέει στο τρίτο κεφάλαιο ο ευαγγελιστής Ιωάννης-  ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν – πᾶς  ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν– μὴ ἀπόληται, ἀλλ᾿ ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον».

     Έτσι, λοιπόν, η εισαγωγή στη σωτηρία μας, αγαπητοί μου, είναι η πίστις. Κι εδώ αναφέρει πλειάδα περιπτώσεων ο Απόστολος, για να δείξει ότι το θέμα της πίστεως ξεκίνησε από την Παλαιά Διαθήκη. Δεδομένου ότι ο νόμος δεν ήτο επαρκής να σώσει. Και επειδή δεν πίστεψαν οι πρωτόπλαστοι, επανέρχεται η πίστις, εις τους δικαίους βεβαίως, η πίστις, εις τους δικαίους της Παλαιάς Διαθήκης. Δια τον πολύν λαόν είναι ο νόμος. Δια τους δικαίους είναι η πίστις· η οποία στην πληρότητά της εισάγεται με την εισαγωγή εις τον κόσμον αυτόν του θεανθρωπίνου προσώπου του Χριστού. Η πίστις.

      Ξέρετε, πολλές φορές άμα λέμε «πιστεύω», είναι μία μεγάλη κουβέντα. Είναι μια πάρα πολύ μεγάλη κουβέντα. Ωστόσο, αναφερόμενος ο Απόστολος Παύλος στον Μωυσέα, γράφει: «Πίστει κατέλιπεν Αἴγυπτον μὴ φοβηθεὶς τὸν θυμὸν τοῦ βασιλέως· τὸν γὰρ ἀόρατον ὡς ὁρῶν ἐκαρτέρησε». «Ο Μωυσής έφυγε», λέει, «κατέλιπεν την Αίγυπτον», ύστερα από εκείνο το γνωστό επεισόδιο και δεν φοβήθηκε τον θυμόν του βασιλέως. Γιατί; Προσέξτε την φρασούλα αυτή: «Τὸν γὰρ ἀόρατον –που είναι ο Θεός Λόγος· διότι, ξέρετε, ο Θεός Λόγος δεσπόζει, πριν ενανθρωπήσει, εις την Παλαιάν Διαθήκην. Δεν είναι ο Πατήρ. Συνεχώς το τονίζω αυτό. Ο δεσπόζων, ο Γιαχβέ, «Γιαχβέ» θα πει ο Κύριος, που δεσπόζει στην Παλαιά Διαθήκη, διαρκώς διαρκώς, είναι το δεύτερον πρόσωπον της Αγίας Τριάδος. Είναι ο Κύριος Ιησούς Χριστός, ο μετέπειτα Κύριος Ιησούς, ο Θεός Λόγος. Αυτόν λοιπόν, που ήταν τότε ακόμη, στην Παλαιά Διαθήκη εννοείται, αόρατος- ὡς ὁρῶν ἐκαρτέρησε». «Σαν να Τον έβλεπε». Πώς Τον έβλεπε; Με τα μάτια της πίστεως. Τον «ἐκαρτέρησε». Ωραίο το ρήμα αυτό, το «ἐκαρτέρησε»· που σημαίνει «καρτερώ, δέχομαι κάθε περιπέτεια, αρκεί να φθάσω να απολαύσω εκείνο το οποίο περιμένω».

     Αυτό συνέβη και με τους προφήτας. Με όλους τους προφήτας, αγαπητοί. Με όλους τους Πατριάρχας. Με όλους τους δικαίους. Μέχρι τον Συμεών τον Θεοδόχον· που είπε: «Τώρα, Κύριε, να πεθάνω. Είδαν τα μάτια μου το σωτήριόν Σου». «Το σωτήριόν Σου», θα πει «τον Σωτήρα Σου».

     Και γράφει ο Απόστολος Παύλος: «Καὶτί ἔτι λέγω; -στη σημερινή, πάντοτε, αποστολική περικοπή-  Ἐπιλείψει γάρ με διηγούμενον ὁ χρόνος (:θα με πάρει ο χρόνος, δεν θα προλάβω, τι να πρωτογράψω, τι να πρωτοπώ;) περὶ Γεδεών, Βαράκ τε καὶ Σαμψὼν καὶ᾿Ιεφθάε, Δαυΐδ τε καὶ Σαμουὴλ καὶ τῶν προφητῶν, οἳ (:οι οποίοι) διὰ πίστεως κατηγωνίσαντο (:με την πίστιν ενίκησαν. Πρώτον:) βασιλείας». Εδώ αναφέρεται ο Γεδεών, που νικά τους Μαδιανίτας, ο Βαράκ τους Χαναναίους, ο Σαμψών τους Φιλισταίους, ο Ιεφθάε τους Αμωνίτας και ο Δαβίδ τους γύρω αλλοφύλους. Με πίστιν. Και γίνεται μάλιστα ο Αβραάμ γενάρχης, θα λέγαμε, ο Δαβίδ γενάρχης του Ιησού Χριστού. Κατά σάρκα. Βέβαια. «Ἀβραάμ ἐγέννησε… » κ.λπ. Αυτό που διαβάζομε στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον. Φθάνομε στον Δαβίδ. Είναι ο παρακάτω γενάρχης. Και ο Χριστός είναι υιός Δαβίδ. Θυμηθείτε εκείνον τον τυφλόν στην Ιεριχώ: «Υἱὲ Δαβίδ, ἐλέησόν με». «Υιέ Δαβίδ» θα σήμαινε: «Μεσσία! Είσαι απόγονος του Δαβίδ!». Και ο Δαβίδ είχε ζήσει, αγαπητοί μου, χίλια χρόνια προ του Ιησού Χριστού!

    Δεύτερον: «Εἰργάσαντο –λέει- δικαιοσύνην». Όπως ο Δαβίδ. Εκυβέρνησε με δικαιοσύνη. Αλλά και όσοι επολιτεύθησαν με δικαιοσύνη στον δημόσιο βίο τους.

    Τρίτον: «Ἐπέτυχον ἐπαγγελιῶν». Δηλαδή πέτυχαν υποσχέσεις του Θεού. Όταν υπήκουον στον Θεόν για μια πράξη κι αυτή ήρχετο εις πέρας. Όπως ο Αβραάμ στην γέννηση του Ισαάκ.

    Τέταρτον. «Ἒφραξαν στόματα λεόντων». Εδώ γίνεται υπαινιγμός του Δανιήλ. Όταν τον έριξαν οι φθονεροί συνάδελφοί του, τον έριξαν μέσα στον λάκκο των λεόντων- βρισκόμεθα εις την Βαβυλώνα, ε;- για να τον φάνε τα λεοντάρια. Τα λεοντάρια ούτε άγγιξαν, παρακαλώ, τον Δανιήλ. Ούτε τον άγγιξαν. Όταν κατόπιν, ήρθε ο ίδιος ο Ναβουχοδονόσορ και ανέσυρε από τον λάκκον τον Δανιήλ και ‘ρίξαν τους συκοφάντας, τα λεοντάρια; Αμέσως κατεσπάραξαν τους συκοφάντας.

    Πέμπτον: «Ἒσβεσαν δύναμιν πυρός». Εδώ είναι υπαινιγμός των τριών Παίδων μέσα στο καμίνι. Εδώ, λέει, ένας… ο Θεοφύλακτος μία παρατήρηση: «Οὐκ εἶπε δέ, ἔσβεσαν πῦρ, ἀλλὰ δύναμιν πυρός, ὃ καὶ μεῖζον». «Δεν είπε ότι έσβεσαν την φωτιά εις το καμίνι οι τρεις Παίδες. Αλλά την δύναμιν του πυρός· που είναι και μεγαλύτερο». Δηλαδή η φωτιά υπήρχε. Αλλά δεν κάηκαν. «Ούτε μία τρίχα», λέει, «δεν κάηκε από την κεφαλήν τους».

    «Ἒφυγον στόματα μαχαίρας». Όπως ο Δαβίδ από τον Σαούλ, ο Ηλίας από την Ιεζάβελ και ο Ελισσαίος από τον βασιλέα της Συρίας. Όλοι αυτοί ξέφυγαν. Με την πίστιν.

    Έβδομον: «Ἐνεδυναμώθησαν ἀπὸ ἀσθενείας». Όπως είναι ο βασιλιάς Εζεκίας.

     Όγδοον: «Ἐγενήθησαν –δηλαδή έγιναν- ἰσχυροὶ ἐν πολέμῳ». Όπως είναι ο Ιησούς του Ναυή, είναι οι Κριταί, είναι ο Δαβίδ, είναι οι Μακκαβαίοι. «Μακκαβαίος» θα πει αυτός ο οποίος αντιστέκεται. Αντιστασιακός.

       Ένατον: «Παρεμβολὰς ἔκλιναν ἀλλοτρίων». Δηλαδή «απέκλιναν». «Παρεμβολή» είναι το στρατόπεδον. Τα στρατόπεδα των ξένων, των εχθρών. Όπως ο Αβραάμ στράφηκε εναντίον των τεσσάρων βασιλέων, που ήρθαν να πολεμήσουν στα Σόδομα, όπου κατοικούσε εκεί ο ανιψιός του, ο Λωτ. Είχαν έρθει από Βορρά. Όπως η Ιουδήθ απεκεφάλισε τον Πέρση Ολοφέρνην.

   Δέκατον: «Ἒλαβον γυναῖκες ἐξ ἀναστάσεως τούς νεκροὺς αὐτῶν». Όπως οι δυο γυναίκες χήρες, που πήραν τα παιδιά τους πίσω, με ανάσταση· τη μια φορά από τον προφήτην Ηλίαν και την άλλη φορά από τον προφήτη Ελισσαίο. Με πίστη.

      «Ἂλλοι δὲ ἐτυμπανίσθησαν». «Τύμπανον» ήταν ένα μαρτυρικό όργανο, ένας τροχός. Έδεναν τον άνθρωπο επάνω και γύριζαν αυτόν τον τροχόν. Και πλάι, που άγγιζε το σώμα εκείνου που θα μαρτυρούσε, υπήρχαν ξυράφια, μαχαίρια που του ‘κοβαν φέτες από το σώμα του. Άλλοι, λοιπόν, ἐτυμπανίσθησαν. Όπως είναι ο Ελεάζαρος ο προφήτης.

       Δωδέκατον: «Ἓτεροι δὲ ἐμπαιγμῶν καὶ μαστίγων πεῖραν ἔλαβον, ἔτι δὲ δεσμῶν καὶ φυλακῆς». «Άλλοι πήραν», λέει, «πεῖραν, δηλαδή δοκίμασαν επάνω στο πετσί τους, εμπαιγμούς, μάστιγες, δεσμά, φυλακές» κ.λπ. Όπως είναι οι Μακκαβαίοι. Όπως είναι ο Ιερεμίας. Όπως είναι ο Μιχαίας. Όπως είναι οι Απόστολοι.

    Δέκατον τρίτον: «Ἐλιθάσθησαν». Όπως ο Ναβουθέ, ο πρωτομάρτυς Στέφανος. Δηλαδή δέχθηκαν λιθοβολισμόν.

     Δέκατον τέταρτον: «Ἐπρίσθησαν». «Πριονίστηκαν». Όπως είναι ο Ησαΐας. Τον γύρισαν ανάποδα και άρχισαν να τον πριονίζουν και μάλιστα με ξύλινο πριόνι, για να είναι πιο οδυνηρός ο θάνατος.

    Δέκατον πέμπτον: «Ἐπειράσθησαν». Δηλαδή «υπέμειναν πολλούς πειρασμούς».

    Δέκατον έκτον: «Ἐν φόνῳ μαχαίρας ἀπέθανον». Η αρίθμησις μας προκαλεί να την αναφέρομε, γιατί την αναφέρει ο Απόστολος Παύλος. «Πέθαναν», λέει, «από μαχαίρι». Ο Ζαχαρίας, ο Ιωάννης ο Βαπτιστής, ο Ιάκωβος. Όχι ο Αδελφόθεος. Ο Ιάκωβος, ο αδελφός του Ιωάννου.

     Δέκατον έβδομον: «Περιῆλθον (:περιεπλανώντο δηλαδή) ἐν μηλωταῖς, ἐν αἰγείοις δέρμασιν, ὑστερούμενοι, θλιβόμενοι, κακουχούμενοι» –με δέρματα που φορούσαν, γύριζαν από δω και από κει, όπως είναι ο προφήτης Ηλίας, ο Ελισσαίος, οι πλείστοι των προφητών, ο Ιερεμίας.

     Και δέκατον όγδοον: «Ἐν ἐρημίαις πλανώμενοι καὶ ὄρεσι καὶ σπηλαίοις καὶ ταῖς ὀπαῖς τῆς γῆς». Από δω κι από κει γύριζαν. Όπως είναι οι εκατό προφήται στην εποχή του Αχαάβ, που εκεί ο προφήτης Ηλίας και ο Ελισσαίος, μια ολόκληρη ιστορία εκεί με τον Αχαάβ… Τι να πρωτοπεί κανείς!

      Και όλοι αυτοί «Καὶ οὗτοι πάντες –λέει ο Απόστολος Παύλος-μαρτυρηθέντες διὰ τῆς πίστεως (: επήραν την μαρτυρίαν δια της πίστεως· υπέρ του Χριστού) οὐκ ἐκομίσαντο τὴν ἐπαγγελίαν (:δεν πήραν την υπόσχεση του Θεού),τοῦ Θεοῦ περὶ ἡμῶν κρεῖττόν τι προβλεψαμένου, ἵνα μὴ χωρὶς ἡμῶν τελειωθῶσι». Επερίμεναν και εμάς. Όπως ακριβώς όλοι οι μάρτυρες περιμένουν το τέλος. Οι μάρτυρες στον ουρανό. Εκατομμύρια μάρτυρες. Χριστιανοί. «Κύριε», λέει, «πότε θα εκδικήσεις το αίμα μας που χύθηκε πάνω στη Γη;». «Περιμένετε λίγο». Τι χαριτωμένο! «Περιμένετε λίγο, να προστεθούν κι άλλοι αδελφοί σας». Τους δόθηκε λευκός χιτών κι ένα κλαδί φοίνικος. Νίκης σύμβολον. «Περιμένετε λίγο». Μέχρι το τέλος της Ιστορίας θα υπάρχουν οι μάρτυρες, οι οποίοι θα δίνουν τη ζωή τους, τα πάντα θα δίνουν, γιατί επίστεψαν εις τον Ιησούν Χριστόν. Επίστεψαν ορθοδόξως.

     Αγαπητοί, το αντικείμενο της πίστεώς μας είναι ο Ιησούς Χριστός. Ναι. Και πριν ενανθρωπήσει. Και μετά που ενηνθρώπησε. Γι’αυτό κι εμείς, όπως λέει ο Απόστολος Πέτρος: «Δι᾿ὑπομονῆς τρέχωμεν (: ας τρέχομε. Να τρέχομε, με υπομονή) τὸν προκείμενον ἡμῖν ἀγῶνα (:έχομε αγώνα μπροστά μας)  ἀφορῶντες -εδώ είναι το μυστικό: ἀφορῶντες· βλέποντες) εἰς τὸν τῆς πίστεως ἀρχηγὸν καὶ τελειωτὴν Ἰησοῦν».

     Κάποτε, λέει, ένα ανέκδοτο, ότι πέρασε κάποιος πάνω από τον καταρράκτη Νιαγάρα, δεν τον εζάλισε η βοή του καταρράκτου, περπατώντας επάνω σε ένα σχοινί. Πωπω! Φοβερό! Και πέρασε. Όταν του είπαν: «Πώς τα κατάφερες;». Είπε: «Από την άλλη μεριά, είχα βάλει ένα φως, μια λάμπα. Δεν έβλεπα τίποτα. Ούτε τους ανθρώπους που ήσαν στις όχθες να με παρατηρούν, ούτε την βοή του καταρράκτου. Ένα είχα στο μυαλό μου. Το φως εκεί απέναντι». Και πέρασε. Κι εμείς θα περάσομε τον βίον αυτόν εάν είμεθα «ἀφορῶντες», δηλαδή βλέποντες διαρκώς, εις τον της πίστεως Αρχηγόν. Είδατε πώς λέγεται ο Ιησούς Χριστός; «Αρχηγός της πίστεως». Ναι. Και τελειωτήν Ιησούν Χριστόν.

    Πολλοί θέλουν να εισαγάγουν νέες θέσεις, που ο λόγος του Θεού δεν τις δέχεται. Όπως το πλήθος των αιρέσεων. Και ο κατακλυσμός του Οικουμενισμού. Ο κατακλυσμός του Οικουμενισμού. Ο Χριστιανισμός είναι οικουμενικός, να συμπεριλάβει όλην την Γην εις τους κόλπους του. Γι’ αυτό έστειλε ο Κύριος τους μαθητάς Του, λέγοντας: «Μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη ἕως ἐσχάτου τῆς Γῆς». Τώρα, όμως, έχομε έναν αντίθεον Οικουμενισμόν. Δεν είναι για να γίνει ο κόσμος Χριστιανικός. Αλλά αντιθέτως να εξασθενήσει ο Χριστιανισμός. Κι έτσι έχομε αυτόν τον κατακλυσμόν του Οικουμενισμού. Που θέλουν… τι θέλουν; Όλες τις θρησκείες να τις καταργήσουν. Προσέξτε: Όλες τις θρησκείες να τις καταργήσουν, ώστε να προβληθεί μία μόνη θρησκεία. Η προσκύνησις του Αντιχρίστου. Αρχίζει, όπως και η Ευρωπαϊκή Ένωσις, αρχίζει με το οικονομικό στοιχείο. Θα φθάσει, όμως, εις το θρησκευτικόν στοιχείον. Μην το ξεχνούμε αυτό. Οι μάρτυρες της πίστεως και της αληθείας, θα συνεχίζουν την πορεία τους μέχρι τις ημέρες του Αντιχρίστου. Ήδη αρχίσαμε, ζούμε εμείς, η γενεά μας, αυτές τις ημέρες του Αντιχρίστου. Οι ημέρες αυτές είναι προοίμια, παρακαλώ, εκείνων των ημερών. Και θα προτιμούν το μαρτύριον από την προδοσίαν.

    Αγαπητοί μου, κανένας να μην σταθεί προδότης του Ιησού Χριστού. Είτε με την αίρεσιν -προδοσία είναι- είτε με την προσκύνησιν του Αντιχρίστου. Όπως κι αν έχει το πράγμα, προδοσία είναι.

    Τι θα λέγαμε όμως; «Τοιγαροῦν –λέει ο Απόστολος Παύλος- καὶ ἡμεῖς, τοσοῦτον ἔχοντες περικείμενον ἡμῖν νέφος μαρτύρων». Νέφος μαρτύρων. Λογαριάστε ένα νέφος, είναι σταγονίδια, πόσα είναι; Είναι πάρα πολλά… Έχουμε, λοιπόν, ένα «περικείμενον νέφος -τοσοῦτον!- περικείμενον νέφος μαρτύρων», ας πάρομε παράδειγμα και δύναμη για να συνεχίσομε τον αγώνα μας. Αμήν.

🔸868η🔸ομιλία στην κατηγορία : " Ὁμιλίαι Κυριακῶν ".

► Όλες οι ομιλίες της Κατηγορίας :
" Ὁμιλίαι Κυριακῶν " εδώ ⬇️
https://arnion.gr/index.php/diafora-uemata/omiliai-kyriakvn
↕️
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/blog-post_25.html?m=1

🔸Λίστα ομιλιών της σειράς
«Ὁμιλίαι Κυριακῶν».🔻
https://drive.google.com/file/d/1EiDp29JkRk7OQUNh2N_NVeJL2TTZ-FsY/view?usp=drivesdk

🎥 Βιντεοσκοπημένες ομιλίες της σειράς
«Ὁμιλίαι Κυριακῶν».🔻
https://youtube.com/playlist?list=PLxBsMI6pr40ru7w20Jp2hDAJjA7k7mq_z

📜 Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες της σειράς
«Ὁμιλίαι Κυριακῶν».🔻
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%94%B9%E1%BD%89%CE%BC%CE%B9%CE%BB%CE%AF%CE%B1%CE%B9%20%CE%9A%CF%85%CF%81%CE%B9%CE%B1%CE%BA%E1%BF%B6%CE%BD.?m=1

🔸Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

🔸Ψηφιοποίηση και επιμέλεια κειμένου : Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.

💠Πλήρης απομαγνητοφωνημένες σειρές ομιλιών (Βιβλία).
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%92%A0%CE%A0%CE%BB%CE%AE%CF%81%CE%B7%CF%82%20%CE%B1%CF%80%CE%BF%CE%BC%CE%B1%CE%B3%CE%BD%CE%B7%CF%84%CE%BF%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CE%B5%CF%82%20%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%AD%CF%82%20%CE%BF%CE%BC%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CF%8E%CE%BD%20%28%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1%29.?m=1

🔸Επεξηγηματικό βίντεο Ασπάλαθου.
https://youtu.be/8tNfAHRkTCk

__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0

🔸Όλες οι ομιλίες ~4.487~ του μακαριστού πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/4487.html?m=0

📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου. ⬇️
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=0

📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου ⬇️
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0

__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share

🔸Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk

†. Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.

Ἡ Εἰκόνα στοιχεῖον Ὀρθοδοξίας. (Α΄ Νηστειῶν)

†. Νηστειών, εορτάζει την νίκη της δια την ακρίβεια και ορθοδοξότητα της πίστεώς της και της παραδόσεώς της. Επάλαισε και παλαίει η Εκκλησία, δια να διατηρήσει την αυθεντία της ερμηνείας του αποκαλυφθέντος λόγου του Θεού, που κατεγράφη εις την Αγίαν Γραφήν υπό θεοπνεύστων ανδρών και παρεδόθη ως πράξις και ως διδασκαλία μέσα εις την Εκκλησίαν.  

Μία έκφρασις, ένα στοιχείον Ορθοδοξίας, μεταξύ πολλών άλλων είναι και η εικόνα, ως θεολογία και ως αλήθεια αυτού του λόγου του Θεού. Και το μεν θέμα της εικόνος επολεμήθη από την αίρεσιν των Ανεικονίστων· μία μορφή δηλαδή υποβόσκοντος Μονοφυσιτισμού. Επί εκατόν είκοσι χρόνια. Και είναι γνωστή ως Εικονομαχία, που εξέσπασε εις το Βυζάντιον. Η Ζ΄ όμως Οικουμενική Σύνοδος τελικά επανέφερε και εστερέωσε το θέμα των εικόνων, αφού βεβαίως τούτο το καθόρισε θεολογικά.

   Η θεολογία της εικόνος είναι ένα πελώριο θέμα, ένα σπουδαιότατο θέμα, ώστε η Εκκλησία μας, τιμώντας τους Πατέρες της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου, την πρώτη Κυριακή των Νηστειών, να την ονομάσει «Κυριακή της Ορθοδοξίας». Δηλαδή να θεωρείται, παρότι είναι ένα από τα πολλά θέματα που συνιστούν την Ορθοδοξίαν, να θεωρείται ως ένα κορυφαίον σημείον, ώστε, επαναλαμβάνω, να ονομάσει η Εκκλησία μας την Κυριακήν αυτήν ως «Κυριακή της Ορθοδοξίας».

    Πού όμως είναι αυτή η σπουδαιότης του όλου θέματος; Διότι εκπλήσσει έναν αναγνώστην, έναν ακροατήν ότι… «Τόσα άλλα θέματα, δεν θα μπορούσαν να αποτελέσουν κορυφαία ορθοδοξότητος; Πώς η εικόνα;». Αυτό βέβαια κατ’ αρχάς οφείλεται σε μία παραμέριση της θεολογίας που έχομε, της γνώσεως που έχομε δια την εικόνα. Η εικόνα, αγαπητοί μου, φανερώνει ότι ο Λόγος έγινε πράγματι άνθρωπος αληθής. Αυτό πώς το εκφράζει η εικόνα; Το ότι δυνάμεθα να παραστήσομε τον Ιησούν Χριστόν. Και ο τρόπος με τον οποίον μπορούμε να παραστήσομε το πρόσωπον του Ιησού Χριστού, διότι εκεί όλη η μάχη, εκεί όλος ο πόλεμος, εκεί όλη η πάλη, αν δυνάμεθα να εικονίσομε το πρόσωπο του Θεού. Ναι. Δυνάμεθα να εικονίσομε το πρόσωπον του Θεού. Πότε; Εφόσον έγινε άνθρωπος. Συνεπώς η εικόνα, η θεολογία της εικόνας, αναφέρεται και βασίζεται επάνω στο ευαγγελικόν και κεντρικόν σημείον ολοκλήρου της πίστεως. «Ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο». Και εφόσον «ἐγένετο ὁ Λόγος σάρξ», εφόσον δηλαδή ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος, δύναται να απεικονισθεί. Γι’αυτό λέγει ένα τροπάριον των Αίνων της σημερινής ημέρας: «Σαρκὸς τὸ ἐκτύπωμα, ἀναστηλοῦντές σου Κύριε, σχετικῶς ἀσπαζόμεθα, τὸ μέγα μυστήριον, τῆς Οἰκονομίας – το μέγα μυστήριον της Οικονομίας είναι η Ενανθρώπησις-, τῆς σῆς ἐκδηλοῦντες(:Εκδηλώνουμε της δικής Σου, το δικό Σου μυστήριο της Ενανθρωπήσεως, με το να αναστηλώσομε τις εικόνες)· οὐ γὰρ δοκήσει, ὡς φασίν, οἱ θεομάχοι παῖδες τοῦ Μάνεντος, ἡμῖν ὤφθης φιλάνθρωπε, ἀλλ’ ἀληθείᾳ καὶ φύσει σαρκός, δι’ αὐτοῦ ἀναγόμενοι, πρὸς σὸν πόθον καὶ ἔρωτα». «Όχι όπως νομίζουν, όπως λέγουν, ότι κατά δόκησιν έγινες άνθρωπος οι θεομάχοι οπαδοί του Μάνεντος. Αλλά πραγματικά και αληθινά μετείχες σαρκός».

    Βλέπετε λοιπόν ότι αποτελεί ένα κορυφαίον σημείον· διότι η αποδοχή ή μη αποδοχή της εικόνος, είναι τελικά η αποδοχή της αληθούς σαρκώσεως του Υιού του Θεού. Να γιατί είναι κορυφαίον το θέμα αυτό. Και εάν πράγματι ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο, τότε και ο άνθρωπος δύναται να γίνει Λόγος, δηλαδή να θεωθεί. Θέλω να καταλάβομε, αγαπητοί μου, ότι η θεολογία της εικόνος είναι: «Ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο, ἵνα ἡ σάρξ γένηται Λόγος», όπως λέγουν οι Πατέρες. Ο Θεός έγινε άνθρωπος, για να γίνει ο άνθρωπος Θεός. Εις την Α΄Οικουμενικήν Σύνοδον ετέθη το θέμα εάν ο Ιησούς είναι Θεός. Εδώ  τίθεται το θέμα εάν ο Ιησούς έγινε άνθρωπος. Δηλαδή εάν είναι αληθινός άνθρωπος. Δηλαδή το θέμα της θεότητος ετέθη εις την Α΄Οικουμενικήν Σύνοδον με τον Άρειον· που τον επολέμησαν οι 318 Πατέρες και ο Άγιος Αθανάσιος. Και τώρα τίθεται το ερώτημα, το θέμα: «Ο Θεός έγινε πράγματι άνθρωπος; Αναγνωρίζομε τη θεότητά Του αλλά αμφιβάλλομε δια την ανθρωπότητά Του». Είναι το ακριβώς αντίστροφο. Γι΄αυτό σας είπα ότι στην πραγματικότητα επολεμήθη για μία ακόμη φορά, κατ’ επανάληψιν βεβαίως με τους πρώτους Δοκήτας, αλλά κατ’ επανάληψιν, δια μίαν ακόμη φορά η Εκκλησία πολεμά τον Μονοφυσιτισμόν στην Ζ΄Οικουμενική Σύνοδο, με το θέμα «εικόνα». Είναι σπουδαίο· διότι εάν πράγματι ο Υιός του Θεού δεν έγινε άνθρωπος, τότε δεν μπορεί ο άνθρωπος να γίνει Θεός. Δηλαδή η θέωσις του ανθρώπου είναι αδύνατη. Δηλαδή η σωτηρία του ανθρώπου είναι αδύνατη. Εάν όμως ο Θεός έγινε άνθρωπος, μετείχε της φύσεώς μας, τότε η μετοχή Του αυτή προσπορίζει σε μας τη σωτηρία. Διότι αυτό το πρόσλημμα, δηλαδή πήρε αυτή τη φύση μας και αυτή εθέωσε και αυτή ανέβασε εις τον ουρανόν και αυτή εδόξασε, και δυνάμει αυτής της φύσεώς μας της δεδοξασμένης εις το πρόσωπον το ένα του Θεού Λόγου, θα σωθούμε όλοι· διότι Εκείνος είναι ο πρόδρομός μας εις τους ουρανούς. Εάν όμως δεν έγινε άνθρωπος, τότε Θεός ήτο και Θεός έμεινε και τίποτε άλλο και υπάρχει χάσμα ουσιών. Δεν υπάρχει δηλαδή ένωσις των ουσιών. Αλλά η ένωσις των ουσιών είναι εν προσώπω Ιησού Χριστού. Γιατί; Γιατί έγινε άνθρωπος πραγματικά.

     Ξαναλέγω λοιπόν άλλη μία φορά ότι αυτό το εκφράζει η εικόνα. Διότι αν στην εικόνα μπορώ να ζωγραφίσω το πρόσωπο του Χριστού, σημαίνει έγινε άνθρωπος. Αν δεν έγινε άνθρωπος, πώς μπορώ να ζωγραφίσω το θείον; Το θείον είναι ανεικόνιστον. Δεν εικονίζεται το θείον.

    Βλέπετε πόσο σπουδαίον θέμα είναι και ότι η εικόνα θεωρείται ότι εκφράζει μία τεραστία, μεγάλη, κεντρικοτάτην αλήθειαν; Αλλά με την ευκαιρία, θα θέλαμε, αγαπητοί μου, να πούμε ότι σήμερα έχομε λησμονήσει το θέμα αυτό. Έχομε λησμονήσει και αγνοούμε την αξίαν της εικόνος και στην πράξη αρνούμεθα εκείνα που θεολογικά κατοχύρωσε τόσον η Α΄Οικουμενική Σύνοδος, όσο και η Ζ’ Οικουμενική Σύνοδος. Ξεχάσαμε το θέμα. Ότι ο Ιησούς Χριστός είναι Θεός και ότι είναι άνθρωπος(Ζ΄Οικουμενική Σύνοδος) τέλειος. Δηλαδή ότι ο Ιησούς Χριστός είναι Θεάνθρωπος. Και ότι αφού είναι Θεάνθρωπος, τέλειος Θεός και τέλειος άνθρωπος, άρα και ο άνθρωπος δύναται να θεωθεί. Σήμερα το ξεχάσαμε. Σήμερα μας έχει φύγει αυτό. Γιατί ακριβώς δεν γνωρίσαμε, ξεχάσαμε, λησμονήσαμε τη θεολογία της εικόνος. Σημειώνω ότι νομίζομε ότι ο Χριστιανισμός δεν είναι τι άλλο παρά ένα σύνολο ηθικών κανόνων που θα βελτιώσομε την ζωή μας. Και αν το θέλετε ακόμα, αγνοούμε την ανάσταση των νεκρών· διότι το στοιχείο «σώμα» το παραμερίζουμε. Και ότι «η ψυχή μας θα πάει εις τον Παράδεισον». Ούτε καν Βασιλεία Θεού. Διότι η Βασιλεία του Θεού είναι ο χώρος των πλήρων υπάρξεών μας. Δεν είναι δηλαδή οι ψυχές. Είναι η ψυχή με το σώμα. Ο Ιησούς Χριστός ανήλθε εις τον ουρανόν με την ανθρωπίνη Του φύση. Αυτό το αγνοούμε. Και αντιλαμβάνεστε, ότι αγνοώντας την θέωσή μας, την θέωση ολοκλήρου της υπάρξεώς μας, ότι πια δεν ρυθμίζομε ορθά και τον βίον μας. Έτσι, γιατί να μην φάω και να μην πιω; «Το σώμα δεν έχει αξία μπροστά στην ψυχή», λέμε. «Γιατί να μην πορνεύσω; Το σώμα δεν έχει καμία θέση». Ενώ το σώμα είναι ναός του Αγίου Πνεύματος, είναι ναός του Αγίου Τριαδικού Θεού. Το σώμα θα θεωθεί. Το σώμα θα ανέβει ψηλά. Και εκφράζεται πάντα, επαναλαμβάνω, με την εικόνα. Διότι η εικόνα εκφράζει την θεανθρωπίνη φύση του Χριστού· ότι ο Θεός έγινε πραγματικά άνθρωπος και συνεπώς και εγώ θα γίνω ένας κατά χάριν Θεός.

      Αλλά μπορούμε να πούμε αγαπητοί μου, στα πολύ λίγα λεπτά τα οποία μας μένουν σε ένα λειτουργικό κήρυγμα, μερικά χαρακτηριστικά της εικόνος. Προσέξτε, όχι μόνον δεν εξαντλούνται, ούτε καν θίγεται το θέμα της εικόνος με αυτά τα ελάχιστα που θα πούμε.

     Η εικόνα είναι μία γλώσσα. Μία γλώσσα καλλιτεχνική. Ή, αν θέλετε, αισθητική· που εκφράζει δόγματα της Εκκλησίας μας. Δηλαδή έκφρασις δογμάτων της Εκκλησίας με αισθητικόν, καλλιτεχνικόν τρόπον. Είναι συνεπώς θεολογία ορθόδοξος, με σχήματα και χρώματα. Η εικόνα έχει δυο διαστάσεις· κάθε εικόνα ορθόδοξος. Είναι η ένχρονος διάστασις ή ιστορική. Και η υπέρχρονος διάστασις. Είναι αυτές οι δύο διαστάσεις. Έτσι, μία εικών, καταρχάς μας φέρνει κοντά στο ιστορικό γεγονός. Επί παραδείγματι, έχομε την Βάπτισιν του Χριστού. Αυτό είναι ένα ιστορικό γεγονός. Και είναι γνωστό ότι η ιστορία, η ιστορία δηλαδή της Ενανθρωπήσεως, η ιστορία, υπογραμμίζω, δεν μπορεί να εξατμιστεί και να εξαφανιστεί. Δεν μπορεί να γίνει ιδεολογία η ιστορία. Η ιστορία είναι ιστορία, είναι γεγονότα. Και ότι η Ιστορία καθορίζει τη σωτηρία μας. Γιατί κι αυτήν εν χώρω και χρόνω θα τύχει. Η σωτηρία μας δηλαδή. Μην ξεχνάμε ότι το μυστήριον της θείας Οικονομίας, δηλαδή της Ενανθρωπήσεως, είναι γεγονός. Δηλαδή είναι Ιστορία. Προσέξτε, θα το πω δεύτερη, τρίτη φορά. Δεν μπορούμε να εξατμίσομε τα γεγονότα. Δεν μπορούμε να… ιδεαλίσομε λοιπόν, ούτως ειπείν, αν επιτρέπεται αυτή η λέξις, την Ιστορία. Δεν μπορούμε να την κάνομε ιδεαλισμό την Ιστορία. Η Ιστορία είναι Ιστορία. Είναι τα γεγονότα. Αν αφαιρέσομε λοιπόν την Ιστορία, βασικά δεν έχομε εικόνα· διότι η εικόνα εκφράζει μια Ιστορία. Αυτό θα πει εικόνα. Εκφράζει μια ιστορία. Την Ιστορία. Και επιθυμεί τώρα η εικόνα να συνδέσει τον πιστό της κάθε εποχής με το ιστορικό γεγονός που απεικονίζει.

     Είπαμε το παράδειγμα της Βαπτίσεως του Χριστού. Κυρίως είναι το πρόσωπο του Χριστού. Είναι και της Θεοτόκου εν συνεχεία, είναι και των αγίων. Αλλά για να μην πολυπραγμονώ, επειδή ο χρόνος, είπαμε, είναι λίγος, μένω στο πρόσωπο του Χριστού. Τι βλέπομε εδώ; Ότι ο πιστός της κάθε εποχής συνδέεται με το γεγονός που εικονίζει η εικόνα. Πώς συνδέεται; Αυτή η σύνδεσις είναι σύνδεσις μνήμης; Όπως ακριβώς αν είχαμε ένα άλμπουμ με φωτογραφίες και θα βλέπαμε ένα περιστατικό του περασμένου καιρού; Ή μήπως είναι, θα λέγαμε, μία συναισθηματική προσέγγισις; Βλέποντας την εικόνα, να θυμηθώ κάτι και να νιώσω κάτι. Αγαπητοί μου, δεν είναι παρά προσέγγισις στο αρχικό, στο πρωτότυπο γεγονός! Σημαίνει ότι ο κάθε πιστός της κάθε εποχής, της κάθε ιστορικής στιγμής προσεγγίζει αυτό το ιστορικό γεγονός. Το προσεγγίζει όχι συναισθηματικά, όχι μνημικά, αλλά πραγματικά. Όταν, επί παραδείγματι, λέμε στην Υμνολογία μας: «Ἡ Παρθένος σήμερον τόν Ὑπερούσιον τίκτει» ή «Σήμερον βαπτιζομένου Σου Κύριε ἐν τῷ Ἰορδάνῃ» κ.τ.λ. ή «Σήμερον κρεμᾶται ἐπί ξύλου» αυτό το «σήμερον» δεν είναι φιλολογικό. Δεν είναι, όπως θα λέγαμε, ο ιστορικός Ενεστώς. Αλλά είναι σήμερον. Διότι σήμερα εγώ προσοικειώνομαι το γεγονός. Το γεγονός από μένα δεν απέχει. Δεν έχει σημασία αν υπάρχει ένας χρόνος που με χωρίζει εμένα. Δεν απέχω. Προσεγγίζω το γεγονός και το γεγονός εμένα. Συνεπώς κάθε ιστορική στιγμή είναι προσδεμένη με το πρωτότυπον γεγονός. Και αυτό μου το δείχνει η εικόνα, μου το εκφράζει η εικόνα.

    Έχομε όμως και την άλλη διάσταση την υπέρχρονη, την δογματική. Μέσα στο εικονιζόμενο ιστορικό γεγονός, ας πούμε, της Βαπτίσεως, πάλι, διαφαίνεται το δογματικό στοιχείο. Βλέπετε, ο Υιός βαπτίζεται, το Πνεύμα το Άγιον επιφοιτά, ο Πατήρ φανερώνει τον Υιόν Του εις τον κόσμον και μαρτυρεί: «Οὗτος ἐστίν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός». Εδώ τι έχομε; Μέσα σε αυτήν την ιστορική σκηνή, το ιστορικό γεγονός της Βαπτίσεως, ότι ο Χριστός πήγε στον Ιορδάνη, έχομε τώρα ένα.. μία δογματική αλήθεια. Δηλαδή μία υπέρχρονη αλήθεια. Κάτι που στέκεται παραπέρα από το ιστορικό γεγονός. Και συνεπώς βλέπομε ότι η εικόνα δεν μένει μόνο στην ιστορικότητά της, αλλά μας παρουσιάζει κάτι το καινούριο, κάτι το βαθύτερο. Μας παρουσιάζει έναν μεταμορφωμένο κόσμο. Και μας δείχνει την Βασιλεία του Θεού. Η εικόνα είναι ένα παράθυρο, μέσα από το οποίο μπορούμε να δούμε εκείνο που δεν είναι ούτε χώρος ούτε χρόνος. Και ταυτοχρόνως μας δείχνει και τον χώρο και τον χρόνο. Είναι ένχρονος η εικόνα, είναι υπέρχρονος η εικόνα.

      Τα πρόσωπα των αγίων, αν θέλετε, όταν εικονίζονται, είναι πραγματικά. Όχι ότι διατηρούν τα χαρακτηριστικά τους τα φυσικά. Όχι. Ξέρετε, αυτό δεν έχω καιρό να σας πω πιο πολλά, η Εκκλησία το αρνείται. Και θα το δείτε λίγο πιο κάτω. Είναι πραγματικά, είναι ανθρώπινα, αληθινά πρόσωπα τα πρόσωπα των αγίων. Δεν έχομε πελώρια μάτια ή πελώρια αυτιά ή κάτι άλλο ή ένα συμβολικό σχήμα που να πούμε: «Εδώ είναι ο άγιος Γεώργιος, εδώ είναι ο άγιος Δημήτριος». Είναι πραγματικά πρόσωπα, ανθρώπινα πρόσωπα, αληθινά. Ταυτόχρονα όμως είναι υπέρχρονα, είναι μεταμορφωμένα πρόσωπα. Δεν ανήκουν πια παρά στον χώρο της Βασιλεία του Θεού. Στη Βασιλεία του Θεού θα είμεθα ολόκληροι. Όπως με βλέπετε και σας βλέπω. Αλλά ταυτόχρονα θα είμεθα μεταμορφωμένοι. Πώς μεταμορφωμένοι; Απ’ την φθορά στην αφθαρσία, από τον θάνατο στην αθανασία. Έτσι βλέπει κανένας, όταν βλέπει μία εικόνα ενός αγίου, να προσεγγίζει πια προς κάτι που είναι ένχρονο και άχρονο πάλι. Προσεγγίζει τον άγιον, αλλά ο άγιος δεν ζει στην παρούσα πια ζωή. Και συνεπώς τον προσελκύει ο άγιος να ζήσει μια μεταμορφωμένη ζωή. Η ύπαρξίς μας να μεταμορφωθεί. Και να αλλάξει από την παρούσα ήδη ζωή. Για να βρεθούμε ολότελα μεταμορφωμένοι την ημέρα της αναστάσεως των νεκρών.

    Οι άγιοι, όπως έχετε παρατηρήσει στις ορθόδοξες εικόνες, κοιτάζουν πάντοτε κατά πρόσωπον, κατ΄ενώπιον. Το πολύ πολύ να κοιτάζουν μόνον κατά τα 3/4, μία ελαφρά κλίση. Όπως έχομε τον άγιο Ιωάννη από δω ή κάποιες άλλες εικόνες. Ποτέ όμως δεν βλέπομε τα οπίσθια ενός αγίου. Βλέπομε το πρόσωπό του. Γιατί; Διότι αυτό φανερώνει ότι ο πιστός με τον άγιον έχει έναν σύνδεσμο. Ο προσκυνητής με τον άγιον που ιστορείται στην εικόνα έχει έναν σύνδεσμο. Αυτός ο σύνδεσμος είναι μεγάλης σημασίας. Διότι ο άγιος δεν είναι αποξενωμένος από τους πιστούς. Στη Λειτουργία αναφέρομε τους αγίους. Έχομε τα λείψανά τους κάτω από την αγία Τράπεζα. Μνημονεύομε τους αγίους μέσα στο άγιο Δισκάριο ,εκεί που βάζομε και τις δικές μας μερίδες. Ο άγιος δεν αποξενώθηκε. Ανέβηκε πιο ψηλά από μας, έφυγε από μας, αλλά μένει δεμένος με μας. Γι΄αυτό βλέπομε τον άγιο ζωγραφισμένο, ιστορημένο, κατ’ ενώπιον.

    Ακόμη, μια εικόνα, αγαπητοί μου, μπορεί να γίνει –προσέξτε αυτό- μία θύρα ελέους. Πώς μπορεί να γίνει μία θύρα ελέους; Όταν ξέρω ότι μία πόρτα άμα ανοίξει, από εκεί θα βρω έλεος. Θα βρω το ψωμί μου. Θα βρω την Χάρη, θα βρω τη διευκόλυνση, θα βρω τη θεραπεία. Χτυπώ λοιπόν την πόρτα αυτή. Ε, λοιπόν, η εικόνα είναι μία θύρα ελέους. Μην το ξεχνάτε αυτό. Είναι το φαινόμενον των θαυματουργικών εικόνων. Πηγαίνομε μπροστά σε μία εικόνα και προσευχόμαστε και ζητούμε και μας δίδει ο εικονιζόμενος άγιος εκείνο το οποίο ζητούμε. Ο εικονιζόμενος άγιος. Λέμε: «Παναγία μου, σώσε με». Και δεν το λέμε αφηρημένα βέβαια, οπουδήποτε μπορούμε να προσευχηθούμε, αλλά καλώς εχόντων των πραγμάτων, έχομε την εικόνα της Παναγίας μπροστά. Και λέμε: «Παναγία μου, σώσε με, σώσε μας». Πάμε στην εικόνα του αγίου Δημητρίου: «Άγιέ μου Δημήτριε, σώσε με». Τι σημαίνει αυτό; Θα απλώσει κανένα χέρι ο άγιος να μας σώσει; Ναι! Άγιοι, έχουν δει κάποτε τους αγίους, άγιοι άνθρωποι, έχουν δει τους αγίους κάποτε να απλώνουν και το χέρι τους. Κάτι καταπληκτικό! Η εικόνα, η μπογιά…, εκείνη η μπογιά, η εικόνα είναι, θα λέγαμε, το παράθυρο που ήταν μέχρι τότε κλειστό. Μετά ανοίγει και βγαίνει η χάρις του αγίου.

   Πώς γίνεται αυτό; Ακούστε πώς γίνεται αυτό. Είναι διδασκαλία της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας. Όταν ο άγιος ζει, στην παρούσα ζωή, είχε το Πνεύμα του Θεού. Όταν πέθανε, έφυγε από τον κόσμον αυτόν, δεν χωρίστηκε από το Πνεύμα του Θεού. Το Πνεύμα του Θεού το έχει και τώρα που είναι στον Παράδεισον η ψυχή του. Χωρίστηκε ο άνθρωπος. Η ψυχή του πήγε στον Παράδεισον. Ηνωμένη πάντοτε με τον Πνεύμα του Θεού. Το σώμα του κατετέθη εις τον τάφον. Κι εκεί το Πνεύμα του Θεού είναι ηνωμένο με το σώμα του. Διότι ο Κύριος είπε: «Θα ‘ρθούμε να κατοικήσουμε μέσα εις τον άνθρωπο ο οποίος μας δέχεται». Δεν θα κατοικήσουμε στην ψυχή του, προσέξτε. Στην ύπαρξή του. Σε ολόκληρη την ύπαρξή του. Όχι στην ψυχή του μόνο. Στο σώμα του και την ψυχή του μαζί. Με τον θάνατον συνεπώς ο άνθρωπος δεν χωρίζεται του Αγίου Πνεύματος ως προς το σώμα. Έτσι έχομε τα λεγόμενα «άγια λείψανα» που θαυματουργούν. Γιατί θαυματουργούν; Γιατί είναι ηνωμένα με το Πνεύμα του Θεού. Αλλά είναι γνωστό ότι ο άγιος άνθρωπος, ό,τι πιάσει στον κόσμον αυτόν, δίνει χάρη, μεταβιβάζει χάρη. Στο κατά Μάρκον Ευαγγέλιον, που συνέβη στον Χριστόν… προσέξτε τι λέει: «Καὶ ὅπου ἂν εἰσεπορεύετο -ο Ιησούς- εἰς κώμας ἢ πόλεις ἢ ἀγρούς, ἐν ταῖς ἀγοραῖς, ἐτίθεσαν τοὺς ἀσθενοῦντας καὶ παρεκάλουν αὐτὸν ἵνα κἂν τοῦ κρασπέδου τοῦ ἱματίου αὐτοῦ ἅψωνται(:παρακαλούσαν μόνον να αγγίξουν τα ρούχα του Χριστού)· καὶ ὅσοι ἂν ἥπτοντο αὐτοῦ, ἐσῴζοντο(:και όσοι ακουμπούσαν τα ρούχα του Χριστού, εσώζοντο)». Το ίδιο πράγμα ο Χριστός, αγαπητοί μου, δίνει τώρα στους αγίους, στους Αποστόλους, στους αγίους. Ακούστε. Πράξεις 5,15: «Ὣστε κατὰ τὰς πλατείας ἐκφέρειν τοὺς ἀσθενεῖς καὶ τιθέναι ἐπὶ κλινῶν καὶ κραβάττων, ἵνα ἐρχομένου Πέτρου κἂν ἡ σκιὰ ἐπισκιάσῃ τινὶ αὐτῶν, οἵτινες ἐθεραπεύοντο ἅπαντες». Όλοι εθεραπεύοντο. Έπαιρναν τα μαντήλια και τις ποδιές του Αποστόλου Παύλου, τα έριχναν επάνω στους ασθενείς και εγίνοντο καλά. Γιατί; Διότι και τα αντικείμενα που ήρχοντο σε επαφή μετά τοῦ χρωτός αὐτῶν, με το δέρμα τους, έπαιρναν αγιασμό. Έτσι, αγιασμένοι άνθρωποι, όταν ιστόρησαν, δηλαδή αγιογράφησαν εικόνες, οι εικόνες αυτές τώρα θαυματουργούν. Αυτός είναι ο λόγος που θαυματουργούν, αγαπητοί μου, οι εικόνες.

     Να τονίσομε κάτι όμως. Ότι μόνο η Βυζαντινή αγιογραφία διατηρεί τις προϋποθέσεις δια την δογματικήν και ηθικήν διδασκαλίαν. Μόνο η βυζαντινή εικόνα. Ενώ της Δύσεως η εικόνα, οι δυτικής τεχνοτροπίας εικόνες, δεν εκφράζουν τίποτα. Εκφράζουν στο επίπεδο ένα γεγονός και αυτό μάλιστα πολλές φορές όχι σωστό. Όπως ακριβώς έχομε τον Ιωσήφ με την Θεοτόκον πλάι πλάι. Δεν ήσαν σύζυγοι. Γιατί να τους βάλουμε πλάι πλάι; Λέμε: «Η αγία οικογένεια». Δεν ήσαν σύζυγοι. Η βυζαντινή αγιογραφία βάζει την Παναγία στο κέντρον της εικόνος και πλάι της ο Χριστός. Ο Ιωσήφ; Σε μια γωνιά της εικόνος, κάτω κάτω, με γυρισμένη την πλάτη. Γυρισμένη την πλάτη του στην Θεοτόκον και στον Ιησούν. Τι εκφράζει αυτό; Ότι δεν είναι δικό του παιδί αυτό. Βλέπετε τη διαφορά. Γι΄αυτό με την ευκαιρία, θα σας έλεγα, αγαπητοί μου, να διατηρούμε πάντοτε σπίτι μας, παντού, στους λατρευτικούς μας χώρους, παντού, την βυζαντινή τεχνοτροπία· η οποία είναι δογματική. Η διδασκαλία και η ηθική της εικόνος της βυζαντινής.

    Αγαπητοί μου, δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι ο Χριστός δεν είναι μόνον ο Λόγος του Θεού, ο Λόγος του Πατρός, αλλά είναι και η Εικών του Πατρός. Ακόμη, δεν πρέπει να αγνοούμε ότι και ο άνθρωπος είναι εικών του Χριστού. Η εικόνα έχει μία βαθιά θεολογία, όπως είδαμε και όσο τη μελετούμε, τόσο βρισκόμεθα εις την περιφέρειά της, χωρίς ποτέ να μπορούμε να την εξαντλήσουμε. Ο κόσμος αυτός ολόκληρος, ο αισθητός αυτός κόσμος με το άπλετον ηλιακόν του φως, είναι μία εικόνα του μελλοντικού ακτίστου κόσμου. Ο ναός που βρισκόμεθα, εδώ μέσα, ακόμα αυτός ο λειτουργικός δηλαδή χώρος, είναι μία εικόνα της ουρανίου Λειτουργίας των Αγίων και της κοινωνίας των μετά του Θεού. Όλα τα σύμβολα τα χριστιανικά που έχομε, είναι εικόνες μελλοντικών αγαθών. «Ἃ ἐστί σκιά τῶν μελλόντων», λέει στους Κολοσσαείς ο Απόστολος Παύλος.  Είναι σκιά των μελλοντικών πραγμάτων. Γι΄αυτό γράφει ο Απόστολος: «Οἵτινες -οι ιερείς- ὑποδείγματι καὶ σκιᾷ λατρεύουσι τῶν ἐπουρανίων, καθὼς κεχρημάτισται Μωϋσῆς μέλλων ἐπιτελεῖν τὴν σκηνήν· ὅρα γάρ, φησι, ποιήσεις πάντα κατὰ τὸν τύπον τὸν δειχθέντα σοι ἐν τῷ ὄρει» Εβρ.8,5.  «Πρόσεξε», του λέει ο Θεός, «ό,τι σου υπεδείχθη στο όρος το Σινά, έτσι θα κατασκευάσεις την Κιβωτό κ.τ.λ.». Τι του έδωσε ο Θεός εκεί; Μοντέλα. Υποδείγματα. Συνεπώς, τι ήταν η σκηνή, ο ναός κ.τ.λ. τα παρακάτω που φτιάχτηκαν; Αντίτυπα των αληθινών, των γνησίων, των επουρανίων. Τι λέγω; Και αυτή η ζωή μας ακόμη, αγαπητοί μου, είναι μία εικόνα. «Διὰ πίστεως – λέει ο Απόστολος, Β΄Κορινθίους 5,7- περιπατοῦμεν, οὐ διὰ εἴδους». Και τι είναι η πίστις; Μία εικόνα είναι. Μία εικόνα. Δεν βλέπω την πραγματικότητα, αλλά ζω διαμέσου αυτής, δηλαδή δια της πίστεως. «Οὐ διὰ εἴδους». Δεν έχομε την πραγματικότητα. Έχομε την πίστη. Έχομε την εικόνα. Γι΄αυτό η Εκκλησία μας, αγαπητοί μου, νίκησε τους αιρετικούς και γιορτάζει σήμερα την νίκη της που είναι η Ορθοδοξία δια της προβολής των αγίων εικόνων.

313η ομιλία στην κατηγορία 
« Ομιλίες Κυριακών ».

Όλες οι ομιλίες της κατηγορίας " Ομιλίες Κυριακών " 🔻
http://arnion.gr/index.php/p-thanasios-mytilina-os/milies-p-thanasiou/diafora-uemata/omiliai-kyriakvn
↕️
https://youtube.com/playlist?list=PLxBsMI6pr40r0WAxMpRb0tx6ts1zsQWMh

Πηγές:
Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

Μεταφορά της απομαγνητοφωνημένης ομιλίας σε ηλεκτρονικό κείμενο και επιμέλεια: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.

__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0

📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου. ⬇️
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=1

📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου ⬇️
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0

Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk

__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share

†.Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.