Αλλά ας δούμε πώς μας περιγράφει το γεγονός ο ευαγγελιστής Ιωάννης σε μια απόδοση: «Κοντά στην προβατική πύλη, στα Ιεροσόλυμα, υπάρχει μια δεξαμενή με πέντε στοές· που εβραϊκά ονομάζεται ‘’Βηθεσδά’’. Σ’ αυτές τις στοές κατέκειντο πολλοί άρρωστοι, τυφλοί, κουτσοί, παράλυτοι, που όλοι αυτοί περίμεναν τον κυματισμόν του νερού, γιατί από καιρού σε καιρό, ένας άγγελος Κυρίου κατέβαινε στην δεξαμενή και ανατάραζε τα νερά. Όποιος, λοιπόν, έμπαινε πρώτος μετά την αναταραχήν του νερού, αυτός εγίνετο καλά, όποια κι αν ήταν η αρρώστια που είχε. Εκεί, ήταν κι ένας άνθρωπος, άρρωστος, 38 ολόκληρα χρόνια. Όταν τον είδε ο Ιησούς κατάκοιτον, και εγνώριζε πως ήταν έτσι για πολύ καιρό, τον ρώτησε: ‘’Θέλεις να γίνεις καλά;’’. ‘’Κύριε’’, του απεκρίθη ο άρρωστος, ‘’δεν έχω κανέναν να με βάλει στην δεξαμενή, μόλις αναταραχθούν τα νερά. Έτσι, ενώ προσπαθώ να πλησιάσω μόνος μου, πάντοτε κάποιος άλλος κατεβαίνει στο νερό πριν από μένα’’. Ο Ιησούς τού λέγει: ‘’Σήκω επάνω, πάρε το κρεβάτι σου και περπάτα’’. Και αμέσως ο άνθρωπος αυτός έγινε καλά. Σήκωσε το κρεβάτι του και περπατούσε».
Σπουδαία αρετή η καρτερία! Γι’ αυτήν την καρτερία του παραλυτικού, ένας ερμηνευτής, ο Ζιγαβηνός, γράφει: «Τὸν πολυχρονίῳ προσεδρίᾳ χρώμενον καὶ καρτερικώτατον προτιμᾷ τῶν ἄλλων· τοῦτο μὲν ὡς ἐλεεινότερον, τοῦτο δὲ καὶ διδάσκων ὅτι οἱ καρτερικώτεροι μᾶλλον ἐπικάμπτουσιν τὸν Θεόν». Ας προσέξομε εδώ ότι ο Κύριος προτιμά - αυτό θέλει να πει ο ερμηνευτής, ο Ζιγαβηνός - τον παραλυτικόν που συζητούμε, που λέμε, επειδή ήτο βέβαια σε παναθλία κατάσταση. Αλλά ακριβώς εδώ έδειχνε και την καρτερία του. «Και οι καρτερικότεροι νικούν σε έλεος και Αυτόν τον Θεόν». Πόσο θαυμαστή πρέπει να είναι αυτή η καρτερία! Όταν και Αυτόν τον Θεόν νικά.
Τι είναι η «καρτερία»; Είναι μια λέξη που την λέμε και στην εποχή μας, στη νεοελληνική μας γλώσσα. Είναι η υπομονή που φέρεται με γενναιότητα και σταθερότητα. Είναι η αντοχή σε μια κατάσταση κακουχίας. Είναι η υπομονή η καρτερία, αλλά τονισμένη. Όπως ακριβώς και η ελπίδα, είναι πίστις, αλλά τονισμένη. Ποια η διαφορά μεταξύ πίστεως και ελπίδος; Τονισμένη πίστις. Η πίστις που ζει τα πράγματα πριν ακόμη τα δει. Τι είναι η καρτερία; Μια τονισμένη υπομονή. Και διαφέρει, όμως, από την υπομονή, γιατί απλούστατα η καρτερία μένει στη θέση της, επειδή υπομένει, γιατί περιμένει κάτι. Προσέξτε. Γιατί περιμένει κάτι. Η υπομονή δεν περιμένει τίποτε. Απλώς υπομένει ο άνθρωπος που έχει την υπομονή. Η καρτερία, όμως, περιμένει κάτι. Και αυτό το κάτι, αυτή η προσδοκία είναι εκείνη, εκείνη η οποία ατσαλώνει την καρτερία. Ο παραλυτικός ήτο υπομονετικός. Αλλά και καρτερικός. Γιατί; Γιατί προσδοκούσε, περίμενε. Περίμενε κάτι, ε; Προσδοκούσε, περίμενε την ίασή του. Κι αυτή η προσδοκία τον έκανε τόσο καρτερικό. Καρτερόπονον. Δηλαδή, φέροντας τον πόνον της παραλύσεώς του καρτερικά. Και καρτερόψυχον.
Πράγματι, όπως σημειώνει πάλι ο ίδιος ο Ζιγαβηνός: «Ἔδειξε τὴν καρτερίαν αὐτοῦ πῶς ἐν τοσούτοις ἔτεσιν ἀποτυγχάνων, ἔτι παρέμενεν καὶ οὐκ ἀφίστατο». Έμενε εκεί, δεν έφευγε. «Καὶ οὐκ ἀφίστατο». Τριάντα τόσα χρόνια, έμενε εκεί. Περίμενε. Είναι εκπληκτικό. Είχε, θα επαναλάβω, γιατί αποτελεί το κλειδί του όλου θέματος. Είχε την ελπίδα της ιάσεως. Περίμενε να γίνει καλά. Όπως και το κέρδος στον έμπορο είναι εκείνο που τον κάνει καρτερικόν στις κακουχίες των ταξιδιών. Γι'αυτό, όπως λέγει ο Ιερός Χρυσόστομος: «Οὐ κατηράσατο αὐτοῦ τὴν ἡμέραν (: δεν καταράστηκε την ημέρα που γεννήθηκε), οὐκ ἐδυσχέρανε πρὸς τὴν ἐρώτησιν, οὐδὲ εἶπεν ‘’διασύραι ἡμᾶς παραγέγονας καὶ κωμωδῆσαι ὅτι ἐρωτᾷς εἰ θέλω ὑγιὴς γενέσθαι’’;(:ούτε ακόμη στάθηκε δύσκολος στην ερώτηση του Κυρίου και να του πει: ‘’Για στάσου, ήλθες να μας διασύρεις και να μας κοροϊδέψεις, με το να ρωτάς αν θέλομε να γίνομε καλά;’’. Τέτοια πράγματα δεν είπε)· ἀλλὰ πράως –επίρρημα- καὶ μετ’ ἐπιεικείας πολλῆς (:με πραότητα και με επιείκεια είπε: ‘’Κύριε, άνθρωπο δεν έχω’’». Δηλαδή δεν έδειχνε μέσα του να είχε φωλιάσει η αγανάκτησις. Ήτο καρτερικός. Με όλες τις διαστάσεις της αρετής της καρτερικότητος.
Το ίδιο πράγμα συνέβη και με τον Ιώβ. Του λέγει η γυναίκα του: «Μέχρι τίνος καρτερήσεις (:Ως πότε – λέει- θα καρτερείς) λέγων· ἰδοὺ ἀναμένω χρόνον ἔτι μικρὸν προσδεχόμενος τὴν ἐλπίδα τῆς σωτηρίας μου; (: περιμένω, λέγει, …ως πότε θα λες: περιμένω για να γίνω καλά;)». Ο Ιώβ, όμως, ήλπιζε βαθύτερα. Πέρα από τη θεραπεία της καταστάσεώς του, ήλπιζε κυριότατα εις την ανάσταση των νεκρών. Προφήτης. Ακούστε τα αθάνατα λόγια του Ιώβ και τα όντως θεόπνευστα: «Οἶδα γὰρ (:Γιατί γνωρίζω) ὅτι ἀένναός ἐστιν ὁ ἐκλύειν με μέλλων ἐπὶ γῆς (:γνωρίζω ότι αιώνιος είναι Εκείνος που μέλλει να με ελευθερώσει από τα δεινά της επιγείου μου ζωής), ἀναστήσει δὲ τὸ δέρμα μου τὸ ἀναντλοῦν ταῦτα (: και θα αναστήσει το σώμα μου, που τώρα εξαντλείται από τα δεινά αυτά)· παρὰ γὰρ Κυρίου ταῦτά μοι συνετελέσθη (:γιατί από τον Κύριο θα γίνει αυτή η ανάστασις), ἃ (: τα οποία) ἐγὼ ἐμαυτῷ συνεπίσταμαι (:που εγώ τα γνωρίζω αυτά πολύ καλά), ἃ (: τα οποία) ὁ ὀφθαλμός μου ἑώρακε καὶ οὐκ ἄλλος (: εκείνα που τα μάτια μου, με την πίστη, βλέπουν, κανείς άλλος δεν βλέπει. Γιατί μιλάει στους φίλους του· που ήρθαν να τον παρηγορήσουν -και κατέληγε η παρηγορία τους σε κατηγορία), πάντα δέ μοι συντετέλεσθαι ἐν κόλπῳ (: όλα αυτά τα θεωρώ σαν ήδη γεγονότα· που αναπαύονται εις τον κόλπον μου, αναπαύονται στην καρδιά μου)».Αυτό θα πει «καρτερία».
Το κίνητρον, αγαπητοί μου, της καρτερίας των αγίων και των μαρτύρων είναι, και οφείλει να είναι, η Βασιλεία του Θεού. Το κίνητρον. Ε; Το κίνητρον. Τότε η καρτερία είναι νόμιμος άθλησις. Δεν είναι μία παθητική κατάστασις. Περιμένω την Βασιλεία του Θεού. Τότε, όπως λέγει εδώ ο Ζιγαβηνός, «ἐπικάμπτει τόν Θεόν». Τότε λυγίζει τον Θεό. Όπως άλλοτε ο Ιακώβ, παλεύοντας μέχρι το πρωί στ’ όνειρό του, παλεύοντας καρτερόψυχα τον Θεόν, Τον ενίκησε: - «Δεν θα σ’ αφήσω να φύγεις, αν δεν με ευλογήσεις!». - «Όχι, άσε με να φύγω». - «Δεν θα σ’ αφήσω να φύγεις, αν δεν με ευλογήσεις!». - «Ε, ευλογημένος να’ σαι και το όνομά σου από δω κι εμπρός να μην είναι Ιακώβ, αλλά να είναι Ισραήλ». Δηλαδή, «ευλογημένος».
Στο 4ο βιβλίο των Μακκαβαίων, αυτό που είναι παράρτημα στην Αγία Γραφή, συναντάμε -είναι γραμμένο δε ελληνικά, πρωτοτύπως ελληνικά το βιβλίο αυτό, είναι ένα ωραιότατο βιβλίο, είναι έξω του αριθμού- συναντάμε στο βιβλίο αυτό 17 φορές το ρήμα «καρτερώ» ή το ουσιαστικό «καρτερία». Πράγματι, το μαρτύριο των Μακκαβαίων αδελφών, τα επτά αδέλφια, η μητέρα τους η Σολομονή και ο διδάσκαλός τους ο Ελεάζαρος, εκεί περιγράφεται, σ’ αυτό το βιβλίο και αποτελεί το τέταρτο βιβλίο των Μακκαβαίων, ένας ύμνος προς την καρτερίαν. Ακούσατε έναν διάλογο αδελφών Μακκαβαίων μεταξύ των. «Μακκαβαίος» θα πει «σφυροκόπος». Ένα είδος, θα λέγαμε, επωνυμίας αντάρτου. Εναντίον της ξένης κατοχής, συγκεκριμένα της ελληνικής, εναντίον, λοιπόν, της ξενικής γι’ αυτούς κατοχής, που προσέβαλε τα όσιά τους και τα ιερά τους. Κι αυτοί ηγωνίζοντο δια την απελευθέρωσιν της πατρίδος των. Κι ελέγοντο σφυροκόποι, «Μακκαβαίοι».
Λέει λοιπόν: «Καὶ ὁ μὲν, θάρρει ἀδελφέ, ἔλεγεν· ὁ δὲ, εὐγενῶς καρτέρησον (: Ο ένας έλεγε στον άλλο αδελφό: ‘’Πάρε θάρρος, αδελφέ μου’’. Ο άλλος - εὐγενῶς θα πει ηρωικώς· «εὖ» + «γένος» - ηρωικώς καρτέρησον)». Ποια είναι τα κίνητρά τους; Ό,τι τους έλεγε η μητέρα τους. Τι τους έλεγε; Ακούστε τι έλεγε- είναι στο Β΄ Μακκαβαίων, αυτό που θα σας πω: « Καὶ τὸ πνεῦμα καὶ τὴν ζωὴν ὑμῖν πάλιν ἀποδώσει μετ’ ἐλέους, ὡς νῦν ὑπερορᾶτε ἑαυτοὺς διὰ τοὺς αὐτοῦ νόμους». «Ο Θεός θα σας ξαναδώσει πίσω την ζωή, θα σας ξαναδώσει πίσω το σώμα που το περιφρονήσατε για λογαριασμό του νόμου του Θεού».
Και καταγράφει την καρτερία της Σολομονής, που είναι, όπως σας είπα, ένας ύμνος στην καρτερία. Σε μία απόδοση, επιτρέψατέ μου να σας το διαβάσω. Απόδοση. Όχι κείμενο: «Και κρατούσε η μητέρα δύο ψήφους. Την ψήφον του μαρτυρίου και την ψήφο της γηίνης ζωής. Και δεν έριψε την ψήφο της ζωής, που θα έσωζε τα επτά της παιδιά, για μια μικρή γήινη ζωή. Έφερε εις τον νου της την θεοσεβή καρτερία του Αβραάμ. Ω μητέρα του λαού μας - γράφει ο συγγραφεύς στη Σολομονή - εκδικήτρια του νόμου και υπερασπίστρια της ευσεβείας, αθλοφόρε στον αγώνα της καρδιάς. Ω, συ που είσαι πιο ανδρεία από τους άνδρες στην καρτερία, όπως η κιβωτός του Νώε κατά τον Κατακλυσμό, που κατεστράφη ο κόσμος, έφερε τον κόσμον μέσα της, δηλαδή τον Νώε, και υπέφερε ακλόνητα τα κύματα, έτσι κι εσύ, η φρουρός, ω Σολομονή, η φρουρός του νόμου. Απ’ όλα τα σημεία δεχόσουν τα χτυπήματα των συμφορών και χτυπιόσουν από τα μαρτύρια των παιδιών σου. Υπέμεινες με καρτερία την τρικυμία, για την ευσέβεια».
Και σημειώνει ο ιερός συντάκτης του Δ΄Μακκαβαίων: «Κι εμείς, που ακούμε τώρα το φοβερόν μαρτύριον εκείνων των νέων, μας πιάνει φρίκη. Εκείνοι, όμως, έδειχναν καρτερία, όχι μόνον βλέποντας ή ακούοντας την διαταγή του μαρτυρίου, αλλά ζούσαν το μαρτύριο και μάλιστα της φωτιάς».
Το μαρτύριο, ακόμη, αγαπητοί μου, των αγίων Τεσσαράκοντα μαρτύρων. Είναι κάτι παρόμοιο. Ο ένας ενίσχυε τον άλλον. Έλεγαν –κατά την ομιλία του Μεγάλου Βασιλείου, κατά το εγκώμιον του Μεγάλου Βασιλείου εις τους αγίους Τεσσαράκοντα- έλεγαν ο ένας στον άλλον: «Δριμὺς ὁ χειμὼν, ἀλλὰ γλυκὺς ὁ Παράδεισος». «Είναι», λέει, «φοβερός ο χειμώνας, το κρύο. Είναι, όμως, πολύ γλυκύς ο Παράδεισος». Βλέπομε κι εδώ, σαν κίνητρο της μαρτυρικής καρτερίας, την Βασιλείαν του Θεού. Το ίδιο κίνητρο συναντούμε σε όλους τους μάρτυρες, σε όλους τους αγίους, που είχαν την ανάγκη να καρτερήσουν, ακόμη και στο μαρτύριο της συνειδήσεως και αυτής, ακόμη, της ζωής.
Γι'αυτό συμβουλεύει η «Σοφία Σειράχ» και λέγει: «Τέκνον (:Παιδί), εἰ προσέρχῃ δουλεύειν Κυρίῳ Θεῷ (:αν προσέρχεσαι να υπηρετήσεις τον Κύριον), ἑτοίμασον τὴν ψυχήν σου εἰς πειρασμόν (: να ετοιμαστείς για πειρασμό). Εὔθυνον τὴν καρδίαν σου καὶ καρτέρησον (:να έχεις ίσια καρδιά, να είσαι ευθύς άνθρωπος, να λες τα σύκα σύκα και την σκάφη σκάφη, το άσπρο άσπρο και το μαύρο μαύρο και να καρτερήσεις, να έχεις καρτερίαν), καὶ μὴ σπεύσῃς ἐν καιρῷ ἐπαγωγῆς ( δηλαδή : να μην απομακρυνθείς τον καιρό του πειρασμού, τα παρατήσεις και φύγεις). Κολλήθητι αὐτῷ καὶ μὴ ἀποστῇς, ἵνα αὐξηθῇς ἐπ’ ἐσχάτων σου (:Προσκολλήσου εις τον Θεόν και μη φύγεις. Για να αυξηθείς στα τελευταία σου)». Αυτό το τελευταίο που λέγει εδώ, «κολλήθητι», δείχνει τον τρόπον διατηρήσεως της καρτερίας. Και τι είναι; Ό,τι ακριβώς λέει η λέξη: «Κολλήσου, προσκολλήσου εις τον Κύριον. Τότε μόνο θα μπορέσεις να φέρεις εις πέρας την καρτερίαν».
Αγαπητοί, στην προς Εβραίους επιστολή του ο Απόστολος Παύλος αναφέρει ότι ο Μωυσής εγκατέλειψε την Αίγυπτο, χωρίς να φοβηθεί τον θυμό του βασιλέως. Ακούστε τι γράφει. Λέει το γιατί δεν φοβήθηκε: «Τὸν γὰρ ἀόρατον ὡς ὁρῶν ἐκαρτέρησε», προς Εβραίους 11,27. Σας είπα το χωρίο, γιατί είναι πάρα πάρα πολύ σπουδαίο το χωρίον αυτό. Επί λέξει μετάφραση: «Διότι Εκείνον που δεν έβλεπε, τον αόρατον, Τον εκαρτέρησε, Τον κράτησε, Τον βάστασε, σαν να Τον έβλεπε, ὡς ὁρῶν». Αν ξέρατε πόση σημασία έχει αυτό το χωρίον! Αυτό το «ἐκαρτέρησε» αναφέρεται στον Θεό, μάλιστα στον Θεό Λόγο για την ακρίβεια. Γιατί ο Θεός Λόγος είναι στην Παλαιά Διαθήκη. Δηλαδή «εβάστασε». Το ρήμα «βαστώ» είναι περισσότερο από το ρήμα «κρατώ». Μπορώ να πω: «κρατώ ένα ποτήρι». Ποτέ, όμως, δεν θα πω: «κρατώ ένα βράχο». Αλλά: «βαστάζω ένα βράχο». Διότι το ένα είναι ελαφρύ και το άλλο είναι βαρύ. Και ο Θεός είναι βαρύς. Για να κρατήσεις το όνομά Του, είναι βαρύς. Γι'αυτό χρειάζεται η καρτερία. Και τι λέγει; Και τον εβάστασε τον αόρατον «ὡς ὁρῶν». «Σαν να Τον έβλεπε». Εδώ είναι όλο το μυστικό της επιτυχημένης καρτερίας. Θα βαστάσεις τον Κύριον σαν να Τον βλέπεις. Θα σηκώνεις τον Σταυρό Εκείνου, σαν να είναι ο δικός σου ο σταυρός. Θα γίνεις ένας άλλος Σίμων Κυρηναίος.
Και τότε μεν εκείνος, ο Σίμων ο Κυρηναίος, δεν μπορούσε να αντέξει το πράγμα. Γι'αυτό πολύ χαρακτηριστικά σημειώνει ο Ευαγγελιστής: «ἠγγάρευσαν αὐτόν». Το ρήμα «ἀγγαρεύω» σημαίνει «κάνω κάτι παρά την θέλησή μου· γιατί με πιέζουν να το κάνω». Μπορείτε, όμως, να φανταστείτε, όταν κατοπινά έμαθε Ποιος είναι ο Χριστός, τι καύχημα είχε; Τα δυο του παιδιά υπηρέτησαν το Ευαγγέλιον. Τα δυο του παιδιά, δυο του αγόρια. Υπηρέτησαν το ευαγγέλιον. Κι ο ίδιος έλεγε: «Εγώ; Μα εγώ κράτησα τον Σταυρόν του Χριστού!». Έστω και αν τότε που κράτησε τον Σταυρό, ήτανε μια αγγαρεία. Τώρα; Τώρα κρατάει τον νοητόν Σταυρόν του Χριστού, ως ταλαιπωρία στη ζωή αυτή σαν Χριστιανός διωκόμενος, όπως και όλοι οι άλλοι Χριστιανοί.
Όταν συχνά, αγαπητοί μου, μας ζητούν να προσευχόμαστε για κάποιον που είναι άρρωστος… «Ευχηθείτε», μας λένε, «πάτερ, για να γίνει καλά ο τάδε και ο τάδε», βεβαίως, ή σε οποιαδήποτε εμπερίστατη κατάσταση να βρίσκεται και ο άλλος, τότε βέβαια, θα προσευχηθούμε. Αναμφισβήτητα. Αλλά τι θα προσευχηθούμε; Σίγουρα, να γίνει καλά. Όλοι, όμως, για τους οποίους ευχόμαστε, γίνονται καλά; Και πολλοί πεθαίνουν. Τότε, λοιπόν, πέφτει στο κενό η προσευχή; Όχι. Εδώ θέλω να προσέξετε. Προσευχόμαστε να κάνει καλά τον άνθρωπο ο Θεός. Αλλά, αλλά προπαντός να του δώσει υπομονή και καρτερία· ώστε μέχρι το τέλος της ζωής του, αν ο Θεός θέλει να πεθάνει ο άνθρωπος αυτός - ποιος έχει μείνει; Όλοι θα φύγομε- να δώσει υπομονή και καρτερία στο μαρτύριο της αρρώστιας του. Να μην γογγύσει. Κι αυτό, σας ερωτώ, είναι μικρής σημασίας γεγονός;
Αυτή η καρτερία, αγαπητοί μου, προσήλκυσε και τον Ιησούν κοντά σε εκείνον τον παράλυτον της Βηθεσδά. Αυτή η καρτερία. Και η καρτερία η δική μας θα προσελκύσει επάνω μας την χάρη του Ιησού Χριστού. Και όπως πάλι λέγει ο Ζιγαβηνός: «Ὄντως οἱ καρτερικώτεροι μᾶλλον ἐπικάμπτουσιν τὸν Θεόν» : «Οι καρτερικότεροι περισσότερο λυγίζουν και Αυτόν τον Θεόν».
🔸526η🔸ομιλία στην κατηγορία : " Ὁμιλίαι Κυριακῶν ".
► Όλες οι ομιλίες της Κατηγορίας :
" Ὁμιλίαι Κυριακῶν " .
https://arnion.gr/index.php/diafora-uemata/omiliai-kyriakvn
↕️
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/blog-post_25.html?m=1
🔸Λίστα ομιλιών της σειράς
«Ὁμιλίαι Κυριακῶν».
https://drive.google.com/file/d/1EiDp29JkRk7OQUNh2N_NVeJL2TTZ-FsY/view?usp=drivesdk
🎥 Βιντεοσκοπημένες ομιλίες της σειράς
«Ὁμιλίαι Κυριακῶν».
https://youtube.com/playlist?list=PLxBsMI6pr40ru7w20Jp2hDAJjA7k7mq_z
📜 Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες της σειράς
«Ὁμιλίαι Κυριακῶν».
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%94%B9%E1%BD%89%CE%BC%CE%B9%CE%BB%CE%AF%CE%B1%CE%B9%20%CE%9A%CF%85%CF%81%CE%B9%CE%B1%CE%BA%E1%BF%B6%CE%BD.?m=1
🔸Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.
🔸Ψηφιοποίηση και επιμέλεια κειμένου : Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος.
https://tasthyras.wordpress.com/tag/%ce%b5%ce%bb%ce%ad%ce%bd%ce%b7-%ce%bb%ce%b9%ce%bd%ce%b1%cf%81%ce%b4%ce%ac%ce%ba%ce%b7/
💠Πλήρης απομαγνητοφωνημένες σειρές ομιλιών (Βιβλία).
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/search/label/%F0%9F%92%A0%CE%A0%CE%BB%CE%AE%CF%81%CE%B7%CF%82%20%CE%B1%CF%80%CE%BF%CE%BC%CE%B1%CE%B3%CE%BD%CE%B7%CF%84%CE%BF%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CE%B5%CF%82%20%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%AD%CF%82%20%CE%BF%CE%BC%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CF%8E%CE%BD%20%28%CE%92%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%B1%29.?m=1
🔸Επεξηγηματικό βίντεο Ασπάλαθου.
https://youtu.be/8tNfAHRkTCk
__⬇️Playlist "Ασπάλαθου".⬇️__
https://aspalathos21.blogspot.com/2021/07/blog-post_83.html?m=0
🔸Όλες οι ομιλίες ~4.487~ του μακαριστού πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://aspalathos21.blogspot.com/2024/12/4487.html?m=0
📃Απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του πατρός Αθανασίου.
https://athanasiosamvonas.blogspot.com/2021/04/blog-post_15.html?m=0
📜 Αποσπάσματα ομιλιών πατρός Αθανασίου.
https://athanasioslogos.blogspot.com/?m=0
__⬇️ Facebook ⬇️__
https://www.facebook.com/groups/1637818926362004/?ref=share
🔸Κατάλογος ομιλιών πατρός Αθανασίου Μυτιληναίου.
https://drive.google.com/file/d/1JmrxaObMVyTA4_pS5yuMaQdoBf8-LwBP/view?usp=drivesdk
†. Πρός Δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.
